5 giờ chiều 28-8 (giờ địa phương, tức 3 giờ chiều Việt Nam) tại Tokyo, ông Shinzo Abe đã họp báo thông báo quyết định từ chức Thủ tướng Nhật.
Giải thích về quyết định từ chức, ông Abe nói ông sợ rằng bệnh tình của mình sẽ ảnh hưởng đến việc ra các quyết định quốc gia.
"Tôi sẽ không thể có các quyết sách phù hợp vì bệnh tình của mình" - hãng tin Kyodo News dẫn lời ông Abe nói về lý do ông quyết định từ chức.
Ông Abe cho biết ông quyết định từ chức vài giờ sau khi ông thông báo với liên minh cầm quyền rằng mình đang chịu nhiều vấn đề sức khỏe.
Ông Shinzo Abe thông báo từ chức Thủ tướng Nhật. Ảnh: REUTERS
Ông Abe gửi lời xin lỗi “tận đáy lòng” với người dân Nhật, đồng thời nói thêm rằng ông không muốn chuyện từ chức của ông gây rắc rối cho nội bộ chính trị Nhật.
Với đôi mắt ngấn lệ, ông Abe nói chuyện phán xét di sản của ông là quyền của người dân.
“Tôi đau lòng khi phải rời nhiệm sở mà không hiện thực hóa được tham vọng của mình là ký một hiệp ước hòa bình với Nga, và thông qua một bản hiến pháp sửa đổi” – ông Abe nói khi thông báo từ chức.
Ý ông Abe muốn nói đến tranh chấp giữa Nhật với Nga ở quần đảo Chishima (cách gọi của Nhật) /Kuril (cách gọi của Nga). Hai bên vẫn chưa ký hiệp ước hòa bình chính thức từ sau chiến tranh thế giới thứ hai.
Ông Abe thời gian qua cũng đã nhiều lần nỗ lực thay đổi bản hiến pháp hòa bình vốn cấm Nhật triển khai quân ra nước ngoài.
Hình ảnh ông Shinzo Abe thông báo từ chức được phát trên sóng truyền hình toàn quốc. Ảnh: Philip FONG / AFP
Truyền thông địa phương đưa tin ông Abe sẽ tiếp tục tạm giữ vị trí thủ tướng đến khi chính phủ Nhật chọn được lãnh đạo mới. Đảng Tự do Dân chủ cầm quyền của ông Abe được cho sẽ tổ chức cuộc bỏ phiếu chọn nhân vật thay ông Abe vào ngày 3-9 tới.
Chưa rõ ông Abe có quyết định thế nào với chức Chủ tịch đảng Tự do Dân chủ (đảng cầm quyền) ông đang giữ hay không. Nhiệm kỳ vị trí này của ông kết thúc vào tháng 9 năm tới.
Ông Abe năm nay 65 tuổi. Từ nhiều năm nay ông Abe đã phải chịu đựng chứng bệnh viêm loét ruột kết, một chứng bệnh mãn tính.
Giữa tháng trước ông Abe đã cho biết tình trạng bệnh của ông bắt đầu xấu đi nhiều. Trong hai tuần gần đây ông đã hai lần vào bệnh viện để kiểm tra, điều trị. Diễn biến này dẫn tới đồn đoán về khả năng ông rời khỏi vị trí thủ tướng.
Vài tiếng trước khi ông Abe họp báo thông báo chính thức, đài NHK dẫn nguồn tin thân cận với ông Abe cho biết ông có kế hoạch từ chức để chữa trị bệnh tình. Theo nguồn tin, ông Abe không muốn gây thêm rắc rối cho chính phủ vì tình trạng sức khỏe của mình.
Đây là lần thứ hai ông Abe phải rời vị trí thủ tướng giữa nhiệm kỳ vì lý do sức khỏe. Năm 2007 ông cũng từng một lần phải từ chức thủ tướng vì chứng viêm loét ruột, sau khi nhiệm kỳ của ông chỉ mới trải qua một năm.
Ông Abe trở lại vị trí thủ tướng vào năm 2012. Tính tới ngày 24-8 ông Abe đã có tám năm làm thủ tướng, trở thành lãnh đạo phục vụ thời gian lâu nhất ở Nhật, phá kỷ lục của chú mình là ông Eisaku Sato nửa thế kỷ trước.
Nếu không từ chức ông Abe còn phục vụ ở vị trí thủ tướng thêm một năm nữa.
Ông Abe là cháu trai của Thủ tướng Nhật Nobusuke Kishi (cầm quyền giai đoạn 1957-1960).
