Sáng 30-9, cánh chim hòa bình, cựu Tổng thống Israel Shimon Peres được đưa về nơi an nghỉ cuối cùng trong sự tiễn đưa của khoảng 100 nguyên thủ, yếu nhân đến từ 70 nước.
Cựu Tổng thống, cựu Thủ tướng Shimon Peres qua đời tại một bệnh viện ở Tal Aviv sau 2 tuần điều trị vì bị đột quỵ, thọ 93 tuổi. Cho tới trước khi bị đột quỵ, lịch làm việc của ông Peres vẫn rất bận rộn.
Lễ tang ông Peres là một trong những lễ tang được tổ chức trọng thể nhất Israel kể từ sau lễ tang Thủ tướng Israel Yitzhak Rabin chết vì bị ám sát năm 1995, do một kẻ cực đoan phản đối nỗ lực tìm kiếm hòa bình với Palestine của ông Rabin và ông Peres. Ông Peres được chôn trong nghĩa trang quốc gia Mt. Herzl, bên cạnh ông Rabin.
Cựu Tổng thống Shimon Peres được đưa về nơi an nghỉ cuối cùng ở nghĩa trang quốc gia Mt. Herzl. Ảnh: REUTERS
Trong bài phát biểu từ biệt, Tổng thống Mỹ Barack Obama so sánh ông Peres với cố Tổng thống Nam Phi Nelson Mandela, đánh giá các đóng góp của ông Peres có sức lan tỏa rất lớn. Thế hệ trẻ sẽ nhớ tới ông với nỗ lực không ngừng trên con đường tìm kiếm hòa bình. “Ngài Peres đã không nhìn thấy được giấc mơ của mình hoàn thành. Sứ mạng này giờ giao lại cho thế hệ hiện tại.”
Tổng thống Obama ủng hộ giải pháp hai nhà nước để giải quyết xung đột giữa Israel và Palestine. Ông đề nghị các lãnh đạo Israel hoàn thành tầm nhìn của ông Peres về hòa bình Trung Đông.
Tổng thống Mỹ Barack Obama cùng Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (giữa) trong lễ tang cựu Tổng thống Shimon Peres. Ảnh: REUTERS
Cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton hoan nghênh kinh nghiệm chính trị và nỗ lực vì hòa bình của ông Peres. Ông Clinton có quan hệ thân thiết với ông Peres trong hơn 25 năm. Cùng với cố Thủ tướng Israel Yitzhak Rabin và Lãnh đạo Palestine Yasser Arafat, cả 4 người đã cùng thiết kế ra Hiệp định Oslo do hai ông Rabin và Arafat ký năm 1993, tạo điều kiện tiến tới đàm phán hòa bình Trung Đông. Cả 3 người Peres, Arafat và Rabin đã được trao giải Nobel Hòa bình vào năm 1994.
Cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton tiễn đưa di hài của cựu Tổng thống Shimon Peres. Ảnh REUTERS
Với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, ông Peres là con người vĩ đại của Israel và cả thế giới, di sản của ông đã mang lại niềm hy vọng cho cả Israel và thế giới.
“Chúng tôi từng là đối thủ chính trị, điều này không có gì phải che giấu, tuy nhiên qua thời gian chúng tôi đã trở thành bạn tốt. Shimon và tôi bất đồng về nhiều thứ nhưng điều đó không bao giờ ngăn trở chúng tôi có những cuộc tranh luận tích cực. Mỗi lần tranh luận quan hệ chúng tôi lại sâu sắc hơn.”
“Chúng tôi tranh luận về nhiều vấn đề, kể cả an ninh và hòa bình. Và Shimon nói với tôi: Bibi, hòa bình là an ninh đích thực, có hòa bình sẽ có an ninh. Tôi nói với ông ấy, an ninh là điều thiết yếu để đạt được hòa bình và duy trì nó.”
“Chúng tôi tranh luận hàng giờ liền, kẻ bên trái, người bên phải. Rồi chúng tôi nhìn sâu vào mắt nhau và cùng thấy một niềm tin về tương lai của Israel.”
Thủ tướng Canada Justin Trudeau (giữa) tham dự lễ tang. Ảnh: REUTERS
Đã có một diễn biến ngoại giao bất ngờ diễn ra tại lễ tang. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Lãnh đạo Palestine Mahmoud Abbas cùng gặp gỡ và bắt tay nhau.
“Lâu ngày không gặp, lâu ngày không gặp.” ông Abbas nói với ông Netanyahu.
“Tôi đại diện người dân Israel đánh giá rất cao điều này.” ông Netanyahu đáp lời.
Dù Israel và Palestine từng có 9 tháng đàm phán hòa bình trong năm 2014, tuy nhiên hai nhân vật này hiếm khi gặp trực tiếp nhau. Đôi khi cùng có mặt trong cùng một sự kiện họ cũng ít khi đối diện nhau, luôn giữ khoảng cách. Lần cuối cùng họ gặp trực tiếp nhau là vào năm ngoái.
