Hãng tin CNBC cho biết nội các Nhật Bản hôm 2-8 đã phê duyệt kế hoạch loại Hàn Quốc khỏi danh sách các quốc gia ít phải chịu các biện pháp kiểm soát xuất khẩu. Động thái này có khả năng gây leo thang căng thẳng giữa hai nước liên quan đến tranh chấp về vấn đề bồi thường cho lao động cưỡng bức thời chiến.
Quyết định loại Hàn Quốc khỏi “danh sách trắng” diễn ra một tháng sau khi Nhật Bản thắt chặt việc xuất khẩu sang Hàn Quốc ba vật liệu công nghệ cao cần thiết để sản xuất con chip bộ nhớ màn hình. Hành động này đã bị Seoul phản đối quyết liệt.
Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in đi ngang qua Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe tại hội nghị thượng đỉnh G-20 ở Osaka, Nhật Bản, vào ngày 28-6-2019. Ảnh: Bloomberg.
Quyết định trên đã được nội các thông qua và sẽ có hiệu lực từ ngày 28-8, Bộ trưởng Công nghiệp Hiroshige Seko nói trong một cuộc họp ngắn. Ông cũng nói rằng việc kiểm soát thương mại không phải là một biện pháp đối phó và được thực hiện từ góc độ bảo vệ an ninh quốc gia Nhật Bản.
Nhật Bản trước đó đã tuyên bố việc Hàn Quốc kiểm soát không hiệu quả xuất khẩu của quốc gia đã dẫn đến động thái này. Tuy nhiên, Tokyo cũng đã nhấn mạnh về sự xói mòn lòng tin sau khi tòa án Hàn Quốc đưa ra phán quyết yêu cầu các công ty Nhật Bản bồi thường cho lao động cưỡng bức trong thời chiến.
Nhật Bản nói rằng vấn đề bồi thường đã được giải quyết trong một hiệp ước năm 1965 về việc bình thường hóa quan hệ giữa Tokyo và Seoul.
Hàn Quốc sẽ là quốc gia đầu tiên bị loại khỏi “danh sách trắng” của Nhật Bản. Hiện có 27 quốc gia trong danh sách này bao gồm Đức, Anh và Mỹ.
Biện pháp này có thể dẫn đến việc yêu cầu các nhà xuất khẩu Hàn Quốc thực hiện các thủ tục hành chính bổ sung để có được giấy phép xuất khẩu. Từ đó, nó có khả năng làm chậm việc xuất khẩu một loạt các hàng hóa có thể được sử dụng để sản xuất vũ khí.
Các quan chức Hàn Quốc đã cảnh báo họ có thể xem xét lại một thỏa thuận chia sẻ thông tin tình báo với Nhật Bản nếu căng thẳng giữa hai nước trở nên tồi tệ hơn.
Bộ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc Kang Kyung-wha cho biết: “Chúng tôi bắt buộc phải thấy rằng điều này ảnh hưởng đến khuôn khổ hợp tác an ninh giữa Hàn Quốc và Nhật Bản”.
Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết hôm 1-8 rằng ông hy vọng hai bên sẽ tự mình tìm ra giải pháp và nhấn mạnh việc hợp tác về vấn đề Triều Tiên là “vô cùng quan trọng”.
Ông Seko cho biết Nhật Bản đã thông báo cho chính quyền Mỹ về kế hoạch loại Hàn Quốc ra khỏi danh sách này. Ông cũng nói thêm rằng động thái này không nhằm làm tổn thương quan hệ song phương với Hàn Quốc.
