Theo hãng tin Reuters, vào ngày 15-8 sắp tới, các quan chức cấp cao của Mỹ và Trung Quốc sẽ gặp nhau đánh giá tiến trình thực hiện thỏa thuận thương mại giai đoạn một được hai bên ký kết đầu năm nay.
Cuộc gặp sẽ diễn ra theo hình thức trực tuyến. Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer và Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc là các nhà đàm phán chính sẽ tham gia vào hội nghị sắp tới.
Theo các điều khoản chung của thỏa thuận, Mỹ và Trung Quốc sẽ tổ chức các cuộc đàm phán cấp cao sáu tháng một lần. Cuộc họp lần này sẽ là "một điểm uốn quan trọng", cho phép cả hai bên cùng đánh giá tiến trình của thỏa thuận.
Tuy nhiên nhiều quan chức hai bên cho biết có nguy cơ hai quốc gia sẽ “đấu đá” lẫn nhau trong cuộc gặp này, xét tình hình căng thẳng leo thang trong quan hệ Mỹ - Trung.
Các sĩ quan phụ tá đang sắp xếp bàn ghế cho bức ảnh nhóm giữa các đoàn đại biểu từ Mỹ và Trung Quốc tại cuộc đàm phán thương mại ở Bắc Kinh, Trung Quốc hồi tháng 2-2019. Ảnh: REUTERS/Mark Schiefelbein
Thỏa thuận giai đoạn một có các điều khoản bao gồm các cam kết mua, tiếp cận thị trường tài chính, bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ.
Theo đó, Trung Quốc đã cam kết sẽ tăng cao việc thu mua hàng hóa của Mỹ thêm khoảng 200 tỉ USD trong hai năm tới, bao gồm các sản phẩm nông nghiệp và công nghiệp, song song với các hàng hóa dịch vụ và năng lượng. Đây là con số lớn hơn rất nhiều so với năm 2017.
Tuy nhiên, dưới ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, Trung Quốc đã phải chịu ảnh hưởng nặng nề khiến nền kinh tế bị bào mòn, nên hiện vẫn còn tụt xa so với mục tiêu đề ra của năm đầu tiên theo thỏa thuận thương mại trên.
Việc nhập khẩu các sản phẩm nông nghiệp còn thấp hơn hồi năm 2017, vẫn còn rất xa so với mục tiêu đề ra năm 2020 đó là tăng 50% sức thu mua các loại sản phẩm này, nâng số lượng lên khoảng 36.5 triệu USD.
Tính đến thời điểm hiện tại, chính quyền Bắc Kinh mới chỉ thu mua khoảng 5% sản phẩm năng lượng so với mục tiêu đề ra của giai đoạn một là 25.3 tỉ USD.
Trước đó, Tổng thống Donald Trump từng đe dọa sẽ chấm dứt thỏa thuận thương mại với Trung Quốc vì dịch COVID-19. Nguyên nhân của việc này là bởi thành phố Vũ Hán của Trung Quốc là nơi virus lần đầu được phát hiện, đồng thời cũng do quốc gia này kiểm soát đại dịch không hiệu quả.
Bên cạnh đó, căng thẳng lại tăng cao khi Mỹ áp lệnh trừng phạt lên Trung Quốc về vấn đề luật an ninh quốc gia mà Trung Quốc đặt ra cho khu tự trị Hong Kong.
Một vấn đề khác làm gia tăng căng thẳng giữa hai cường quốc này chính là việc Tổng thống Trump cho biết sẽ cấm nền tảng giải trí Tik Tok trên toàn bộ nước Mỹ vào ngày 15-9, sau khi Hạ viện Mỹ bỏ phiếu cấm Tik Tok trên tất cả các điện thoại do chính phủ Mỹ cấp cho các quan chức nước này.
