Theo trang web của Hạ viện Mỹ, dự thảo nghị quyết nhấn mạnh Mỹ là cường quốc Thái Bình Dương lâu đời và có lợi ích quốc gia để duy trì quyền tự do hoạt động trong các vùng biển và không phận quốc tế ở Thái Bình Dương.
Dự thảo nghị quyết nêu ra hàng loạt hành động đơn phương gây bất ổn của Trung Quốc ở biển Đông và biển Hoa Đông trong thời gian gần đây như thiết lập vùng nhận dạng phòng không trên biển Hoa Đông, hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 ở vùng biển Việt Nam, hoạt động nạo vét và bồi đắp ở Gạc Ma (thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam).
Dự thảo nghị quyết lên án hành động o ép hoặc sử dụng vũ lực cản trở tự do hoạt động trong không phận quốc tế nhằm thay đổi nguyên trạng hoặc gây bất ổn ở châu Á-Thái Bình Dương.
Dự thảo nghị quyết phản đối các tuyên bố vi phạm các quyền lợi, các quyền tự do và việc sử dụng biển hợp pháp trong khu vực; kêu gọi các bên liên quan quản lý tranh chấp không bằng đe dọa hoặc vũ lực; yêu cầu làm sáng tỏ hoặc điều chỉnh các tuyên bố chủ quyền theo luật pháp quốc tế; ủng hộ ASEAN và Trung Quốc sớm thiết lập Bộ Quy tắc ứng xử ở biển Đông…
Đáng chú ý, trong phần tuyên bố chính sách của Mỹ, dự thảo nghị quyết kêu gọi thiết lập và thực hiện một khuôn khổ hợp tác chính sách với Việt Nam nhằm mở rộng quan hệ đối tác toàn diện với Việt Nam qua bán hoặc chuyển giao các hạng mục quốc phòng của Mỹ.
Nghị sĩ Colleen Hanabusa cho biết qua dự thảo nghị quyết trên, Mỹ muốn làm sáng tỏ rằng các nước muốn thịnh vượng từ nền kinh tế toàn cầu thì phải tuân thủ các chuẩn mực quản lý đại dương. Bà nhận định cách hành xử gần đây của Trung Quốc ở khu vực củng cố một sự thật quan trọng: Mỹ phải tích cực can dự vào khu vực Thái Bình Dương để duy trì hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực vốn đã định hình trong sáu thập niên qua.
LÊ LINH
