Ngày 7-12 (giờ Nga), sau tuyên bố của ông Trump về việc công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, Nga đã lên tiếng quan ngại trước động thái này. Điện Kremlin nói rằng căng thẳng dâng cao trong khu vực theo sau quyết định của ông Trump hiện “khuấy động nhiều lo ngại”.
“Chúng tôi tin rằng quyết định này không giúp ích gì trong việc thúc đẩy giải quyết vấn đề Trung Đông mà ngược lại, như chúng ta có thể thấy, nó đang dẫn tới một sự chia rẽ trong cộng đồng thế giới” – hãng thông tấn TASS dẫn lời thư ký báo chí Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 7-12 nói.
Cùng ngày, Điện Kremlin dẫn lại nội dung cuộc điện đàm của Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết ông Putin “quan ngại sâu sắc” trước quyết định của Tổng thống Trump. Đồng thời, nhà lãnh đạo Nga kêu gọi phía Israel và Palestine kiềm chế.
Tổng thống Nga Vladimir Putin trong một bài phát biểu tại dinh Tổng thống Nga ở Novo-Ogaryovo, ngoại ô Moscow ngày 7-12. Ảnh: AFP
Thứ trưởng Ngoại giao Nga Gennady Gatilov hôm qua cũng nhấn mạnh Moscow không tán thành lập trường của Mỹ về việc công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel.
“Quyết định của chính quyền ông Trump về việc chuyển đại sứ quán Mỹ tới Jerusalem đã đi ngược lại các nghị quyết liên quan của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc, Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc. Và chắc chắn chúng tôi tin rằng động thái sai lầm này chỉ làm phức tạp tình hình ở Trung Đông” – nhà ngoại giao Nga nói.
Trong khi đó, Đại sứ Nga tại Israel Alexander Shein nói rằng vấn đề tình trạng của Jerusalem cần phải được giải quyết trong khuôn khổ các cuộc đàm phán giữa Israel và Palestine.
Sau quyết định của ông Trump, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã hoan nghênh đây là một “bước ngoặt lịch sử”. Theo Sputnik, ngay sau đó, Ngoại trưởng Israel Zeev Elkin thậm chí còn kêu gọi Nga theo chân Mỹ, chuyển đại sứ quán Nga về Jerusalem. “Đây là lúc để xem xét dời đại sứ quán Nga tới Jerusalem” – ông Elkin nói.
Thánh đường Hồi giáo Dome of the Rock ở Jerusalem. Ảnh: AFP
Theo Sputnik, hồi tháng 4, Bộ Ngoại giao Nga đã ra một tuyên bố về việc giải quyết cuộc khủng hoảng giữa Israel và Palestine. Thời điểm đó, Moscow tái xác nhận cam kết công nhận Đông Jerusalem là “thủ đô của nhà nước Palestine tương lai” và xem Tây Jerusalem là thủ đô của nhà nước Israel.
Trong tuyên bố ngày 7-12, Đại sứ Nga tại Israel Alexander Shein cũng đã khẳng định đại sứ quán Nga chỉ có thể chuyển từ Tel Aviv tới Tây Jerusalem một khi các vấn đề liên quan tới tình trạng cuối cùng của các phần lãnh thổ Palestine được giải quyết. Ông cho biết tuyên bố hồi tháng 4 của Moscow là để tái xác nhận cam kết của Nga về việc ủng hộ giải pháp hai nhà nước Israel, Palestine.
Tình trạng của Jerusalem là một trong những vấn đề chính của cuộc khủng hoảng giữa người Palestine và Israel. Israel đã giành kiểm soát khu vực Đông Jerusalem trong cuộc chiến năm 1967. Israel một mực nói rằng toàn bộ Jerusalem là thủ đô không thể tách rời của nước này.
Tuy nhiên, Jerusalem, đặc biệt vùng Đông Jerusalem, là nơi quy tụ của nhiều địa điểm linh thiêng của ba tôn giáo là Do Thái giáo, Hồi giáo và Cơ đốc giáo. Người Palestine tuyên bố Đông Jerusalem sẽ là thủ đô của một nhà nước Palestine tương lai. Đồng thời, thế giới Ả Rập và Hồi giáo không mong Jerusalem nằm hoàn toàn dưới sự kiểm soát của Israel.
