Tờ Bloomberg hôm qua (5-10) dẫn lời Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo rằng ngành công nghiệp quốc phòng của Mỹ phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc (TQ), hoặc bị chính Bắc Kinh tấn công. Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh Washington ngày càng gây áp lực lên TQ, không chỉ ở phương diện quan hệ thương mại mà còn ở lĩnh vực quốc phòng.
Chủ nghĩa xét lại Trung Quốc đe dọa Mỹ
“Tất cả diện mạo của ngành công nghiệp sản xuất và quốc phòng hiện đang bị đe dọa, tại thời điểm mà các đối thủ chiến lược và các cường quốc theo đuổi chủ nghĩa xét lại ngày càng gia tăng sức mạnh và năng lực”, theo báo cáo công bố hôm thứ Năm (giờ Mỹ), đề cập đến các mối nguy hiểm xuất phát từ TQ.
Theo đó, báo cáo này nhấn mạnh các rủi ro đến từ việc TQ thống trị chuỗi cung ứng công nghệ, bao gồm cả lĩnh vực sản xuất bản mạch in PCB vốn đang chứng kiến sự mờ nhạt dần của các doanh nghiệp Mỹ. Bloomberg hôm thứ Năm (4-10) đưa tin TQ đã lợi dụng và khai thác các lỗ hổng trong chuỗi cung ứng công nghệ của Mỹ để cài đặt các con chip gián điệp vào các máy chủ do các doanh nghiệp Mỹ vận hành. Trong đó, Amazon và Apple là hai trong số 30 doanh nghiệp bị xâm nhập. Tuy nhiên, cả Amazon, Apple và chính phủ TQ đã bác bỏ thông tin này.
Chính phủ Mỹ cũng cho biết sự thống trị của TQ trong chuỗi cung ứng công nghệ làm trỗi dậy các mối đe dọa mang tên “chip Trojan” hay chip gián điệp có thể thâm nhập vào các hệ thống quốc phòng của Mỹ. Ngoài ra, gián điệp TQ trên không gian mạng, cưỡng ép doanh nghiệp Mỹ chuyển giao công nghệ và tài sản trí tuệ để đổi lấy việc kinh doanh tại thị trường TQ, thao túng thị trường tiền tệ và thực hiện các chính sách thương mại và hạ tầng mang tính bành trướng... tất cả được Washington xem là những mối đe dọa.
Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence có bài phát biểu về mối đe dọa mang tên Trung Quốc. Ảnh: AP
Báo cáo lần này do Bộ Quốc phòng Mỹ thực hiện, thừa lệnh tổng thống Mỹ vào năm ngoái, được xem là “phát súng” mới nhất mà chính quyền Trump nhằm vào cường quốc kinh tế thứ hai thế giới. Hai nước đang lún sâu vào một cuộc chiến thương mại không thể quay đầu cũng không thể giải quyết trong ngắn hạn và các xung đột gia tăng trên mặt trận an ninh quốc phòng. Ngày trước khi báo cáo này được công bố, CNN dẫn lời quan chức cao cấp Mỹ (giấu tên) cho biết hải quân Mỹ đang lên kế hoạch triển khai lực lượng hải quân toàn cầu, do Hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ làm lãnh đạo, nhằm chống lại TQ không chỉ ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mà khả năng kéo dài sang bờ Tây Nam Mỹ.
Nhiều chuyên gia quốc tế nhận định rằng TQ có những tham vọng lớn liên quan đến chủ nghĩa xét lại ở châu Á. Trong đó bao gồm mong muốn thiết lập lại cấu trúc an ninh khu vực hiện nay; tái định hình chiến lược, các thể chế an ninh, chính trị khu vực vốn do Mỹ ảnh hưởng; xét lại các quy tắc, chuẩn mực đang điều chỉnh các mối quan hệ khu vực và khao khát đóng vai trò lớn hơn trong việc định hình chương trình nghị sự khu vực.
Cứng rắn ngăn chặn Trung Quốc
Báo cáo nói trên được Mỹ công bố vài giờ sau khi Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence có bài phát biểu về sự đe dọa của TQ. Ông Pence vạch ra các kế hoạch của chính phủ Mỹ nhằm thể hiện lập trường cứng rắn đối với Bắc Kinh trong lĩnh vực thương mại, quốc phòng lẫn quyền con người.
Theo lý giải của Phó Tổng thống Pence, Bắc Kinh đang áp dụng cách tiếp cận lấy chính phủ làm trung tâm, tức phối hợp đồng bộ các cơ quan ban ngành, các tổ chức nhà nước sử dụng các công cụ chính trị, kinh tế lẫn quân sự cũng như các chương trình tuyên truyền nhằm tăng cường ảnh hưởng và tìm kiếm lợi ích từ Mỹ. Trước phát biểu của ông Pence, Tổng thống Trump tố cáo TQ can thiệp vào bầu cử giữa kỳ của Mỹ trước mặt giới lãnh đạo thế giới tại cuộc họp Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc tổ chức vào cuối tháng 9 vừa qua tại New York.
Bà Hoa Xuân Oánh, người phát ngôn Bộ Ngoại giao TQ, trong một tuyên bố chính thức cho rằng bài phát biểu của Phó Tổng thống Pence đã tạo ra “các cáo buộc không chính đáng chống lại chính sách đối nội và đối ngoại của TQ, đồng thời đã vu khống TQ can thiệp vào các vấn đề nội bộ của cuộc bầu cử Mỹ”. Phía TQ cho rằng Mỹ chỉ dựa vào những thông tin không chính thức và thiếu các bằng chứng khiến dư luận quốc tế mơ hồ và hiểu sai sự thật. Dù vậy, thông điệp này của TQ không phải mới và không hiệu quả trong việc ngăn cản quyết tâm của Washington nhằm vào Bắc Kinh không chỉ về thương mại mà cả quốc phòng, ngoại giao.
| Mỹ thiếu nhân lực tay nghề cao nhiều lĩnh vực Báo cáo của Bộ Quốc phòng Mỹ cũng cho biết TQ chiếm đến 70% thị phần trong lĩnh vực sản xuất máy bay không người lái, bao gồm việc thống lĩnh thị trường máy bay không người lái cỡ nhỏ. Chính vì lo ngại vấn đề an ninh liên quan đến việc sử dụng các thiết bị này, năm ngoái quân đội Mỹ thông báo yêu cầu các binh lính ngừng sử dụng các ứng dụng xuất xứ từ các doanh nghiệp TQ. Sự suy giảm ngành công nghiệp sản xuất tại Mỹ những năm gần đây khiến quân đội Mỹ thiếu nhà cung ứng trong nước ở một số mặt hàng thiết yếu, bao gồm hàng dệt may, các thiết bị quan sát ban đêm, kim loại, pin và một số thiết bị điện tử khác. Mỹ cũng bị bất lợi vì thiếu hụt nguồn nhân lực tay nghề cao trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán. Có đến khoảng 25% sinh viên tốt nghiệp ở Mỹ thuộc các lĩnh vực này có quốc tịch TQ. |
