Vào ngày 12-10, một số nguồn tin thân cận cho biết Nhà Trắng gần đây đã đẩy nhanh tiến độ bán ba hệ thống vũ khí hiện đại cho Đài Loan bằng cách gửi các đơn hàng chi tiết để quốc hội Mỹ thông qua, kênh Channel News Asia đưa tin.
Hồi tháng 9, hãng tin Reuters cho hay Mỹ đang tiến hành thông qua việc bán bảy hệ thống vũ khí quy mô lớn cho Đài Loan.
Các nguồn tin cho biết hiện tại Bộ Ngoại giao Mỹ - cơ quan giám sát hoạt động mua bán quân sự nước ngoài - đã phê duyệt ba trong số bảy đơn hàng trên.
Ba đơn hàng vũ khí được phê duyệt bao gồm hệ thống tên lửa pháo binh cơ động cao (HIMARS) do nhà thầu quốc phòng Lockheed Martin sản xuất, tên lửa không đối đất tầm xa SLAM-ER do hãng Boeing sản xuất, và các vỏ cảm biến bên ngoài của máy bay phản lực F-16.
Hệ thống tên lửa pháo binh cơ động cao (HIMARS). Ảnh: LOCKHEED MARTIN
Các đơn hàng bán hệ thống vũ khí khác bao gồm máy bay không người lái cỡ lớn và tên lửa chống hạm Harpoon vẫn chưa được Nhà Trắng chuyển sang cho quốc hội xem xét.
Ủy ban Đối ngoại của Thượng viện và Hạ viện Mỹ có quyền xem xét và ngăn chặn việc bán vũ khí theo một quy trình không chính thức trước khi Bộ Ngoại giao gửi thông báo đến cơ quan lập pháp.
Một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết: "Về mặt chính sách, Mỹ không xác nhận và bình luận về việc mua bán hoặc chuyển giao quốc phòng cho đến khi chúng được thông báo chi tiết chính thức cho quốc hội".
Đáp trả động thái trên, trong tuyên bố gửi qua email ngày 12-10, Đại sứ quán Trung Quốc đã thúc giục Washington ngừng bán vũ khí và chấm dứt quan hệ quân sự với Đài Loan do "điều này gây tổn hại nghiêm trọng đến quan hệ Trung-Mỹ cùng hòa bình và ổn định xuyên eo biển".
"Trung Quốc kiên quyết phản đối việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan và có quyết tâm trong việc duy trì chủ quyền và an ninh quốc gia" - đại diện đại sứ quán Trung Quốc nhấn mạnh.
Văn phòng đại diện của Đài Loan tại Washington không có bình luận gì về vấn đề này.
Theo Đạo luật Quan hệ Đài Loan năm 1979, Mỹ được yêu cầu phải cung cấp cho Đài Loan các phương tiện để phòng vệ.
Động thái buôn bán vũ khí diễn ra vào thời điểm Trung Quốc đang tăng cường đáng kể các hoạt động quân sự gần Đài Loan. Điều này có thể làm xấu đi quan hệ Mỹ-Trung vốn đang ở mức thấp trong nhiều thập niên.
Hôm 7-10, cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Robert O'Brien đã cảnh báo Trung Quốc rằng Mỹ sẽ "chống lại bất kỳ nỗ lực nào nhằm đe dọa Đài Loan bằng vũ lực".
