Cuộc tấn công táo bạo của Ukraine vào tỉnh Kursk (Nga) đã gây ấn tượng với các đồng minh phương Tây của Kiev khi lực lượng Ukraine dễ dàng giành được một số khu vực ở tỉnh này của Nga.

Phương Tây băn khoăn về mục đích của Kiev ở Kursk

Dù có vẻ đã đạt được thành công ban đầu nhưng 1 tháng sau khi chiến dịch này diễn ra các quan chức Mỹ và châu Âu vẫn đặt câu hỏi về mục đích cuối cùng của Kiev đối với 1.300 km2 lãnh thổ Nga mà Ukraine cho biết lực lượng của mình hiện đang chiếm giữ.

Hôm 3-9, trả lời đài NBC News, Tổng thống Ukraine - ông Volodymyr Zelensky khẳng định Ukraine đang có kế hoạch chiếm giữ "vô thời hạn" các vùng lãnh thổ ở tỉnh Kursk đang nằm trong tay lực lượng Ukraine.

Ông Zelensky nói rằng chiến dịch ở Kursk là một trong những "giai đoạn chấm dứt chiến tranh" và Kiev cần các vùng lãnh thổ Nga này để làm quân bài mặc cả trong các cuộc đàm phán với Nga. Đồng thời, theo ông Zelensky, cuộc tấn công Kursk nhằm mục đích tạo ra một vùng đệm giúp bảo vệ các thành phố khác của Ukraine khỏi các cuộc tấn công của Nga.

Tuy nhiên, hãng tin Bloomberg dẫn lời một số quan chức phương Tây đề nghị giấu tên lo ngại rằng Kiev có thể bị buộc phải từ bỏ những vùng đất này trong vòng vài tháng nếu Moscow tiến hành một cuộc phản công lớn.

Hiện tại, Nga chưa dồn tổng lực, triển khai lực lượng lớn để đánh đuổi Ukraine ra khỏi Kursk và cũng chỉ điều một số lượng ít quân từ các mặt trận không mấy căng thẳng ở Ukraine, như ở tỉnh Kharkiv, Zaporizhia, về chi viện cho Kursk.

Nga đã không điều quân từ mặt trận phía đông Ukraine về chi viện như Ukraine mong đợi để giảm áp lực mà Kiev phải chịu đựng ở mặt trận này. Hôm 5-9, Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng đã khẳng định mặt trận miền đông Ukraine là "mục tiêu ưu tiên hàng đầu" của quân đội Nga.

Cạnh đó, những quan chức phương Tây này cũng cho rằng cái giá mà Ukraine phải trả cho chiến dịch ở tỉnh Kursk sẽ rất cao. Lý do là lực lượng Ukraine vừa thiếu nguồn lực, vừa phải dàn mỏng trên nhiều mặt trận, trong bối cảnh lực lượng Nga tăng cường tấn công ở phía đông Ukraine, nhất là ở TP Pokrovsk (tỉnh Donetsk), với số lượng quân và trang thiết bị lớn để phá vỡ tuyến phòng thủ của Ukraine ở đây.

Còn về ý định chiếm Kursk để làm con bài thương lượng, một số đồng minh phương Tây lo ngại rằng Ukraine có thể không thể duy trì hiện trạng ở tỉnh này đủ lâu để tạo đòn bẩy trong bất kỳ nỗ lực ngoại giao nào. Thêm vào đó, Moscow đã nhiều lần tuyên bố không bao giờ đàm phán với Ukraine về vấn đề trao đổi lãnh thổ Nga khiến tương lai hòa đàm dường như rất xa vời.

Về mặt thông tin công khai, các quan chức phương Tây vẫn hạn chế bình luận về chiến dịch tấn công ở tỉnh Kursk và không muốn tỏ ra phương Tây đang khuyến khích một động thái có thể dẫn đến leo thang căng thẳng ở Nga.

Hiện tại, dù Kiev liên tục kêu gọi phương Tây “bật đèn xanh” cho dùng vũ khí tầm xa của phương Tây tấn công các mục tiêu ở lãnh thổ Nga, nhưng có rất ít dấu hiệu cho thấy các đồng minh này sẵn sàng chấp thuận.

Giới chuyên gia nói gì?

Cho đến nay, có rất ít bằng chứng cho thấy lực lượng của Ukraine đang xây dựng các công sự sâu để bảo vệ các vùng đất ở Kursk mà họ đã chiếm được, chẳng hạn như việc đào chiến hào hoặc đặt mìn và răng rồng, theo ông Seth G. Jones, Giám đốc Chương trình An ninh Quốc tế tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) có trụ sở tại Washington D.C (Mỹ).

Vị chuyên gia này cho rằng “Ukraine không thực sự chuẩn bị cho phòng thủ quy mô lớn, dài hạn”, đồng thời lưu ý rằng có thể Kiev sẽ rút lui sớm, song cũng để ngỏ khả năng tiếp tục tiến về phía trước và chiếm thêm lãnh thổ Nga.

Ông Krzysztof Nolbert, tùy viên quốc phòng cấp cao của Ba Lan tại Washington D.C cho rằng cuộc tấn công tỉnh Kursk là một ví dụ tuyệt vời về cách tiếp cận sáng tạo của Ukraine đối với các hoạt động quân sự. Tuy nhiên theo ông Nolbert, sau phản ứng hỗn loạn ban đầu, Nga có khả năng sẽ phản công và câu hỏi đặt ra là sẽ mất bao lâu để làm như vậy. Chuyên gia này cũng lưu ý rằng việc duy trì các tuyến tiếp tế cho các cứ điểm ở Kursk sẽ khó khăn hơn đối với Ukraine khi mùa đông đến.

Hiện tại, lực lượng Ukraine ở tỉnh Kursk đang sử dụng phần lớn điện được phát từ các trạm phát điện ở tỉnh Sumy (Ukraine), vì khi tấn công Kursk các cơ sở điện năng ở đây ít nhiều đã bị hư hại gây ra thiếu hụt nguồn cung.

Trên khắp Ukraine, sau nhiều tháng các nhà máy điện và cơ sở hạ tầng năng lượng hứng không kích của Nga, tình trạng mất điện liên tục trên diện rộng đã xảy ra và làm dấy lên lo ngại về một cuộc khủng hoảng năng lượng vào mùa đông năm nay.