Kỳ thượng đỉnh thứ hai giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo CHDCND Triều Tiên Kim Jong-un kết thúc mà không có tuyên bố chung. Lý do chính ngoài việc không thống nhất về vấn đề trừng phạt còn có bất đồng về quy mô giải trừ hạt nhân của Triều Tiên, theo quan sát của hãng thông tấn Yonhap (Hàn Quốc).
Trong cuộc gặp thượng đỉnh, phía Mỹ có vẻ đã yêu cầu Triều Tiên từ bỏ nhiều hơn phá bỏ khu phức hợp hạt nhân Yongbyon như Triều Tiên đề xuất. Trong khi đó, Triều Tiên hy vọng hai bên sẽ thống nhất rằng việc đóng cửa hoặc phong tỏa cơ sở hạt nhân chính của Triều Tiên là bước đầu tiên tiến tới giải trừ hoàn toàn hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên.
Ông Kim muốn "một phần", ông Trump muốn "hoàn toàn"
Trả lời phỏng vấn độc quyền của kênh Fox News ngay sau khi ông bước ra khỏi phòng gặp thượng đỉnh với phía Triều Tiên trưa qua 28-2, ông Trump nói rằng Triều Tiên chỉ muốn giải trừ một số khu vực hạt nhân đặc biệt, nhưng điều này không đủ với ông.
“Họ muốn giải trừ một số khu vực cụ thể và tôi thì muốn tất cả. Các lệnh trừng phạt còn đó và tôi đã không muốn từ bỏ trừng phạt, chừng nào chúng ta có được một chương trình rõ ràng. Và họ không sẵn sàng cho điều này và tôi hoàn toàn hiểu điều đó, tôi thực sự hiểu”, ông Trump nói với Fox News.
Xe chở Tổng thống Mỹ Donald Trump rời khách sạn Sofitel Legend Metropole chiều 28-2, sau khi hai phái đoàn bỏ qua bữa ăn trưa và lễ ký tuyên bố chung. Ảnh: EPA
Theo ông Trump, Triều Tiên đã tốn rất nhiều thời gian để xây dựng kho vũ khí hạt nhân, nhưng “điều đó không có nghĩa thế giới phải vui mừng với điều này”. Và ông cho biết ông muốn Triều Tiên phải giải trừ hạt nhân hoàn toàn.
“Chúng tôi phải có nhiều hơn thế, vì có nhiều nơi khác quý vị không nói tới và không viết tới”, ông Trump nói.
Khi được hỏi liệu có phải ông muốn nói đến các cơ sở làm giàu uranium của Triều Tiên hay không, ông Trump nói: “Chính xác…Tôi nghĩ họ ngạc nhiên là chúng tôi biết”.
Nhà lãnh đạo CHDCND Triều Tiên Kim Jong-un rời khách sạn Sofitel Legend Metropole để về lại khách sạn Melia vào chiều 28-2, sau khi buổi ăn trưa và lễ ký tuyên bố chung bị hủy. Ảnh: TWITTER
Trong cuộc họp báo sau đó tại khách sạn JW Marriott, ông Trump nói: “Ông Kim có cách nhìn của mình và nó không khớp với cách nhìn của chúng tôi”. Tuy nhiên, ông Trump cũng nhận xét hai cách nhìn đã gần nhau hơn so với một năm trước.
Khả năng tiếp tục thương lượng thế nào?
Tại buổi họp báo, Tổng thống Trump cũng nói rằng ông muốn Triều Tiên có thêm các bước đi giải trừ hạt nhân, trong khi nhà lãnh đạo Kim yêu cầu Mỹ dỡ bỏ trừng phạt hoàn toàn. Do không muốn có một thỏa thuận tệ có thể vấp phải nhiều chỉ trích nên ông đã ngừng cuộc gặp thượng đỉnh.
“Đó là về trừng phạt. Về cơ bản họ muốn các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ hoàn toàn và chúng tôi không thể làm điều đó. Họ sẵn sàng giải trừ trên một quy mô lớn mà chúng tôi muốn nhưng chúng tôi không thể dỡ bỏ mọi trừng phạt với họ. Vì thế chúng tôi sẽ tiếp tục làm việc với nhau và chúng ta chờ xem. Nhưng lúc này chúng tôi phải từ chối đề xuất đặc biệt này”, ông Trump nói tại buổi họp báo.
“Hôm nay tôi có thể ký một thỏa thuận, tuy nhiên sau đó các bạn có thể sẽ nói đó là một thỏa thuận tệ. Các bạn phải luôn sẵn sàng rời đi”, ông Trump nói với báo giới.
Tổng thống Mỹ Donald Trump họp báo sau thượng đỉnh Mỹ-Triều vào ngày 28-2. Ảnh: CNN
Về việc thượng đỉnh tại Hà Nội không đưa ra được tuyên bố chung, Giáo sư chính trị quốc tế Park Won-gon tại Đại học Toàn cầu Handong cho rằng: “Tại thượng đỉnh Singapore, họ chỉ thống nhất chủ trương chung về giải trừ hạt nhân, nhưng khi các quan chức và giới chuyên môn gặp nhau bàn về chi tiết, họ bắt đầu xung đột và tiến triển rất ít”.
Ông Trump vẫn để ngỏ khả năng có thêm các cuộc thương lượng trong tương lai. Có mặt tại cuộc họp báo, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết các nhà thương lượng Mỹ và Triều Tiên sẽ ngồi lại cùng nhau trong “vài ngày hoặc vài tuần tới tiếp tục đàm phán”.
Tuy nhiên theo nhiều chuyên gia, tương lai đàm phán là không chắc chắn khi ông Trump đang bận rộn với hàng loạt vấn đề trong nước, trong khi Triều Tiên thì theo như cảm giác của Thứ trưởng Ngoại giao nước này Choe Son-hui thì “ông Kim không còn muốn tiếp tục các cuộc đàm phán".
