“Tại sao họ không tới đó trước tiên khi Trung Quốc bắt đầu xây dựng các công trình? Tại sao họ không chỉ trích Trung Quốc? Sao họ không điều 5 tàu sân bay? Và họ đã đợi cho tới khi vấn đề này trở nên nghiêm trọng thành vấn đề quốc tế, và giờ đây liên quan tới quá nhiều quốc gia” - Reuters dẫn lời Tổng thống Duterte phát biểu tại một cuộc họp báo tại sân bay quốc tế ở Manila sau khi trở về từ chuyến công du Myanmar và Thái Lan.
“Họ có thể đã chấm dứt được vấn đề ngay khi mới phát sinh nếu họ có hành động quyết liệt” - ông Duterte nhấn mạnh.
Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte. Ảnh: RT
Nhà lãnh đạo Philippines nhấn mạnh rằng Mỹ phải có nghĩa vụ tuân theo một hiệp ước, trong đó bảo vệ đất nước ông nhưng theo ông, Mỹ đã không làm gì cả khi Bắc Kinh bắt đầu xâm chiếm một phần vùng đặc quyền kinh tế của Manila.
“Tại sao không phải là Mỹ, quốc gia duy nhất có thể hành động ở đó, và sao nước này lại muốn hải quân của tôi đến đó? Đó sẽ là một thảm sát đối với các binh sĩ của chúng tôi” - ông Duterte phát biểu.
Tổng thống Duterte đưa ra những bình luận trên trong bối cảnh có những lo ngại tại Philippines rằng Trung Quốc đang dự tính xây dựng vài trạm quan sát môi trường ở biển Đông, trong đó có tại bãi cạn Scarborough. Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Trung Quốc phủ nhận thông tin trên, nói các thông tin này "không đúng".
Ngoài ra, Tổng thống Duterte còn cáo buộc Mỹ có thái độ khiêu khích và gây sức ép để Philippines chống lại Trung Quốc. Ông cũng nói rằng các cuộc tuần tra tự do hàng hải của Mỹ ở biển Đông có nguy cơ làm bùng phát xung đột. Trong khi đó, Mỹ tuyên bố nước này muốn duy trì tự do hàng hải và hàng không ở vùng biển chiến lược, và các hành động của nước này ở biển Đông không phải là sự khiêu khích.
Cũng tại cuộc họp báo, ông Duterte cho thấy một bước ngoặt đáng kể trong chính sách ngoại giao của Philippines, đó là hướng tới việc khôi phục quan hệ thương mại với Trung Quốc.
“Tôi quyết định thay đổi một chút trong chính sách đối ngoại của chúng ta. Tại sao chúng ta lại quá xa rời trong quan hệ thương mại với Trung Quốc? Họ nói chúng ta là người Mỹ” - ông Duterte nói. Ông cũng thêm rằng không có lý do gì để ngăn Bắc Kinh xây dựng các công trình trên các đảo nhân tạo.
