Cuộc đua xe đạp Cúp Truyền hình năm nay có thể xem là cuộc đua dài nhất lịch sử khi xuất phát vào ngày 3-4 tại Tuyên Quang - vùng đất lịch sử gắn liền với Khu di tích lịch sử Tân Trào, sau đó đoàn qua Hà Nội, đi dọc miền Trung chinh phục các ngọn đèo rồi lên Tây Nguyên qua Gia Lai, Đắk Lắk, xuống Nha Trang, lên lại Đà Lạt, về Phan Thiết, thăm TP biển Vũng Tàu rồi qua các tỉnh ĐBSCL và kết thúc tại TP.HCM đúng ngày 30-4 lịch sử.
25 chặng đua, qua tám ngọn đèo, chinh phục tổng chiều dài 3.059 km, lộ trình được xem là xấp xỉ Tour de France, trong đó có chặng dài nhất từ TP Vinh, Nghệ An về Đồng Hới, Quảng Bình gần 200 km.
Nhọc nhằn phát sóng 5-10 phút tường thuật mỗi chặng
Ra đời năm 1989 xuyên suốt những năm 1990 rồi 2000… người hâm mộ Cúp Truyền hình TP.HCM chỉ được xem những đoạn ngắn với phần lớn là tranh đua ở mức đến. Và để có những đoạn tường thuật ngắn đấy là cả một sự khó nhọc của những người làm nghề của đội ngũ Đài Truyền hình TP.HCM (HTV).
Có chứng kiến những người “chạy băng” của đội ngũ HTV, đặc biệt là Ban thể thao khi ấy mới nể. Cứ mỗi ngày sau đích đến, họ lại hối hả cử một thành viên khi thì ngồi mô tô, lúc có mặt trên xe jeep hụ còi chạy từ đích đến về đài mang theo tất cả băng hình rồi xả hết ra để kịp dựng từ vài phút đến chục phút cho một chặng đua. Khi thì từ Phan Thiết về, lúc ở Phan Rang, Đà Lạt… tùy vào điểm đến của đoàn đua và cứ thế ngày nào cũng như ngày nào khi đoàn đua về đích là lại gom băng hình từ các máy quay rồi chạy vội chạy vàng về dựng để kịp phát sau chương trình thời sự buổi tối.
Bước chuyển thứ hai là khi Đài Truyền hình thuê cáp quang “bắn” về đài phục vụ người xem với thời gian nhanh hơn và lưu lượng dày hơn nhưng rõ ràng là chưa đã so với những ai từng mắt thấy tai nghe hay xem trực tiếp Tour de France quay từ trực thăng xuống.
Bước chuyển về công nghệ và sự đón nhận của người hâm mộ cả nước
Cứ thế đến giai đoạn cuối những năm 2010, khoảng từ năm 2018 đến nay là một bước chuyển chất lượng về công nghệ khiến người xem có thể ngồi hàng giờ suốt 4-5 tiếng đồng hồ. Thậm chí còn hơn cả 5 giờ với hành trình dài để theo dõi toàn bộ cuộc đua với đầy đủ các diễn tiến từ lúc xuất phát đến tranh nhau từng nửa vành xe trước mức đến. Đó là một thời lượng kỷ lục trực tiếp của Việt Nam kéo dài liên tục một tháng trời được phối hợp từ nhiều bộ phận với hàng trăm người phục vụ để đưa những hình ảnh sống lên màn hình trực tiếp.
Ngoại trừ việc trực tiếp, còn là những bình luận, nhận định và cả việc giải thích hướng dẫn để người hâm mộ ngày càng hiểu hơn và tính chất và diễn biến lẫn chiến thuật đường đua. Cụ thể như hai từ “núp gió” trước chỉ là khái niệm của người chạy sau núp lưng người trước để ít bị cản gió nhưng khi xem phân tích của những HLV, những cua-rơ cựu trào và nhất là từ phần đồ họa phân tích khoa học thì nhiều người mới vỡ lẽ và hiểu hơn về những thủ thuật trong môn đua xe đạp.
Đồ họa đấy còn phân tích từ đủ những diễn biến trên đường đua như tốc độ, khoảng cách của từng nhóm và “đã” nhất với nhiều người là thời gian và khoảng cách của áo vàng với nhóm đầu. Chỉ một banner thể hiện ở góc hình nhưng đấy lại là công việc hết sức căng thẳng của đội ngũ kỹ thuật làm việc trên xe màu mà từng bộ phận phải phối hợp ăn ý với nhau với cường độ làm việc lớn.
Duy trì một cuộc đua truyền thống xuyên suốt 37 năm đã khó nhưng để một giải đua dọc đất nước mà người xem có thể chứng kiến không sót chi tiết nào, theo từng diễn biến thì quả là một điều đáng nể.
Ấn tượng nhất và có lẽ cũng làm người xem thích thú nhất chính là góc máy rất riêng từ đội ngũ bay flycam rất nghề. Bay trong trạng thái tĩnh đã khó, đằng này là bay khi chuyển động song song khi cả flycam và người điều khiển đều chuyển động theo đoàn đua với tốc độ cao trên những cung đường khắc nghiệt. Nói như nhiều người là rất đã mắt từ góc flycam bay rất cao để lột tả sự khó khăn của các cua-rơ dọc theo những cung đường của đất nước với những cảnh đồi, núi, biển và cả những cánh đồng cực đẹp. Cứ xem những phần bình luận trực tiếp của người hâm mộ tương tác với cuộc đua sẽ thấy và hiểu hơn về giá trị của cuộc đua không chỉ thể hiện mặt chuyên môn mà còn cả hình ảnh về đất nước, con người lẫn những địa danh lịch sử mà đoàn đua đi qua.
Duy trì một cuộc đua truyền thống xuyên suốt 37 năm đã khó nhưng để một giải đua dọc đất nước mà người xem có thể chứng kiến không sót chi tiết nào, theo từng diễn biến thì quả là một điều đáng nể. Một bước chuyển về mặt công nghệ mà rõ ràng trước đây khi xem Tour de France ai cũng mơ được như thế nhưng bây giờ mỗi sáng ngồi mở tivi xuyên suốt 4-5 tiếng ai cũng thấy “sướng” với từng diễn biến và hiểu hơn về bộ môn đua xe đạp.•
