Bộ Công Thương đang tiếp tục hoàn thiện dự thảo văn bản thay thế Quyết định số 24/2017 của Thủ tướng về cơ chế điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân, trong đó phương án mới nhất có một số nội dung đáng chú ý.
Cụ thể, ở phương pháp lập giá bán điện bình quân, cơ quan soạn thảo đề xuất công thức tính giá gắn với thực tế sản xuất kinh doanh điện. Qua đó cho phép Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) thu hồi khoản lỗ hoạt động sản xuất kinh doanh điện của năm trước đó.
Như vậy, công thức tính giá điện bình quân bao gồm các chi phí thực tế cho sản xuất, cung ứng điện của năm trước đó, cùng với lợi nhuận định mức của EVN, chênh lệch tỉ giá trong thực hiện hợp đồng mua bán điện, và thêm phần lỗ hoạt động sản xuất kinh doanh điện cũng như các chi phí khác chưa được tính vào giá bán lẻ điện nhưng được xác định trong báo cáo tài chính đã được kiểm toán.
EVN đề xuất phương án phân bổ các khoản chi phí này, báo cáo Bộ Công Thương, Bộ Tài chính và Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
 |
Năm 2022, kết quả sản xuất kinh doanh của EVN bị lỗ hơn 26 ngàn tỉ đồng. Ảnh minh hoạ |
Bộ Công Thương cho biết, do ảnh hưởng của tình hình thế giới nên giá nhiên liệu đã tăng cao thời gian qua, trong khi giá bán lẻ điện trong nước vẫn giữ ổn định. Do vậy, năm 2022, kết quả sản xuất kinh doanh của EVN bị lỗ hơn 26.000 tỉ đồng, ảnh hưởng tới cân đối tài chính của tập đoàn. Năm 2023, giá nhiên liệu đã giảm nhưng vẫn còn ở mức cao.
Ngoài ra, đề xuất này được đưa ra từ góp ý của Uỷ ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp đề nghị Bộ Công Thương xem xét có cơ chế để EVN có khả năng xử lý được khoản lỗ do sản xuất kinh doanh điện qua các năm.
Quyết định 24/2017 hiện hành chưa quy định cụ thể việc xem xét giá thành thực tế sản xuất kinh doanh điện trong tính toán giá điện kế hoạch, gây khó khăn cho EVN trong việc thu hồi chi phí. Việc này ảnh hưởng đến khả năng bảo toàn và phát triển vốn nhà nước của EVN nếu sản xuất kinh doanh điện thua lỗ kéo dài.
Bên cạnh các điểm mới trên, dự thảo cũng quy định thời gian điều chỉnh giá rút ngắn từ 6 tháng xuống còn 3 tháng/lần, giá điện sẽ được cập nhật theo hàng quý.
Giải thích về đề xuất này, tại họp báo Chính phủ đầu tháng 8, Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải cho rằng việc rút ngắn chu kỳ điều chỉnh tối thiểu từ 6 tháng xuống 3 tháng một lần để giá điện phản ánh kịp thời biến động đầu vào, tránh giật cục, tránh trường hợp giá tăng đột biến trong một lần điều chỉnh. Mặt khác, điều này cũng phù hợp với quy định hiện nay về việc EVN phải báo cáo cập nhật giá điện hàng quý.
Tuy nhiên, do giá điện là mặt hàng quan trọng, nhạy cảm, tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh, đời sống của người dân và các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô nên việc thực hiện điều chỉnh giá điện với mức độ, thời điểm điều chỉnh cần thiết phải báo cáo, xin ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng để đảm bảo việc điều hành kinh tế vĩ mô, ổn định chính trị, kinh tế và xã hội.
