Vào ngày 10-1, Đại sứ Trung Quốc (TQ) tại Úc - ông Tiếu Thiên nói rằng Canberra nên thận trọng khi đặt niềm tin vào Nhật vì nước này đã tấn công Úc trong Thế chiến 2 và có thể làm điều tương tự một lần nữa, theo hãng tin AFP.
 |
Đại sứ Trung Quốc tại Úc Tiếu Thiên (trái) và Đại sứ Nhật tại Úc Shingo Yamagami. Ảnh: EPA-EFE/AAP |
“Trong Thế chiến 2, Nhật đã tấn công Úc, ném bom thành phố Darwin, sát hại người dân Úc và bắn chết tù nhân Úc theo cách không thể chấp nhận được" - ông Tiếu nói với phóng viên, đồng thời cáo buộc chính phủ Nhật chưa đưa ra lời xin lỗi vì những vụ việc trên.
Ông Tiếu nói tiếp: "Hãy thận trọng với những gì có thể xảy ra trong tương lai. Một khi ai đó đe dọa bạn, họ có thể làm lần nữa. TQ vẫn luôn là người bạn của các bạn ” - ông Tiếu nói với phóng viên.
Đại sứ TQ cũng chỉ trích người đồng cấp Nhật đã vượt quá vai trò đại sứ khi nói rằng: “Với tư cách là đại sứ TQ tại Úc, vai trò của tôi không phải là cố gắng ngăn Úc phát triển mối quan hệ bình thường với một nước thứ ba, nhưng tôi e rằng đồng nghiệp của chúng tôi từ Nhật không làm đúng việc của họ", theo đài CNN.
Ông Tiếu đưa ra bình luận trên sau khi Đại sứ Nhật tại Úc Shingo Yamagami hôm 9-1 nói với tờ The Australian rằng Tokyo và Canberra cần phải "cảnh giác” trong quan hệ với Bắc Kinh vì nước này tiếp tục các hành động hung hăng đối với các quốc gia trong khu vực mặc dù gần đây có lập trường mềm mỏng hơn.
“Chúng ta cần phải cảnh giác vì khi đề cập chính sách và chiến lược, dường như họ [TQ] không có gì thay đổi căn bản" - ông Yamagami nhận định.
Phản hồi bình luận trên của ông Tiếu, Đại sứ Nhật tại Úc nói với đài ABC rằng ông cảm thấy "bối rối và khó hiểu” và không muốn tham gia câu chuyện "buộc tội lẫn nhau", đồng thời phủ nhận cáo buộc của Đại sứ TQ về việc Tokyo tấn công Canberra trong Thế chiến 2.
“Đã nhiều năm kể trôi qua kể từ khi Thế chiến 2 kết thúc và chúng ta biết rằng Nhật thời kỳ hậu chiến luôn đi theo quỹ đạo yêu chuộng hoà bình và tuân thủ luật lệ. Vấn đề ở đây không phải là điều đã xảy ra tám thập niên trước mà cách thức đối phó với sự cưỡng ép và đe dọa trong khu vực. Úc và Nhật cùng quan điểm trên” - ông Yamagami nói.
Chính phủ trung tả của Thủ tướng Úc Anthony Albanese đang cố gắng hàn gắn mối quan hệ với TQ, vốn xấu đi đáng kể dưới thời chính phủ người tiền nhiệm Scott Morrison sau khi chính quyền ông Morrison kêu gọi một cuộc điều tra quốc tế độc lập về nguồn gốc đại dịch COVID-19 hồi năm 2020. Đáp lại, TQ đã áp thuế với các mặt hàng xuất khẩu chính của Úc như lúa mạch và rượu vang cũng như tạm ngưng nhập khẩu than của nước này.
Tuy nhiên mới đây, Đại sứ Tiếu cho biết quan hệ TQ - Úc đã có "chuyển biến” và có “một năm tích cực” sau khi ông Albanese lên làm lãnh đạo Úc năm 2022.
Trong khi đó, quan hệ quốc phòng Nhật - Úc ngày càng trở nên gắn kết hơn. Gần đây, hai bên đã ký kết một hiệp ước an ninh mà được xem là nỗ lực nhằm kiềm chế ảnh hưởng của TQ.
