Ngày 14-5, Đài Loan cho biết lãnh thổ này có rất ít cơ hội tham gia Hội nghị Y tế Thế giới (WHA) tại Geneva (Thụy Sĩ) năm nay về đại dịch COVID-19. Lý do được đưa ra là do Trung Quốc, theo báo South China Morning Post.
Ông Trần Kiến Nhân - cấp phó của lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn nói rằng chính vì áp lực chính trị của Bắc Kinh nên hòn đảo này gặp khó khăn khi nhận lời mời từ Ban thư ký của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) để tham gia WHA bắt đầu vào ngày 18-5 tới.
“Với những vấn đề liên quan đến chính trị, cơ hội Đài Loan tham gia vào hội nghị này không nhiều” - ông Trần nói trong một cuộc họp báo ngày 14-5.
Ông Trần Kiến Nhân - Cấp phó của Lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn trong cuộc họp báo ngày 14-5. Ảnh: EPA
Ông Trần nhấn mạnh thêm rằng thay vì tôn trọng sự chuyên nghiệp, trung lập và vì vấn đề sức khỏe toàn cầu thì Ban thư ký của WHO phải chịu áp lực chính trị nặng nề để không thể mời hòn đảo này tham dự WHA.
Thêm nữa, ông Trần khẳng định đại dịch COVID-19 có liên quan sức khỏe cộng đồng. Điều này quan trọng hơn chính trị do dịch bệnh này không loại trừ bất kỳ quốc gia hay vùng lãnh thổ nào.
WHO nói rằng tổ chức này chỉ có thể gửi thư mời đến Đài Loan nếu được 194 thành viên chấp thuận.
Cũng trong cuộc họp báo này 14-5, ông Trần cũng cảm ơn Mỹ đã hỗ trợ tích cực cho vùng lãnh thổ này để tham gia WHA nhưng lại không giải thích tại sao Washington không tham gia cùng các đồng minh của Đài Loan ủng hộ đề xuất mời lãnh thổ này tham dự WHA.
Trước đó, trong cuộc phỏng vấn với tờ The Hindu (Ấn Độ), ông Ngô Chiêu Tiếp - lãnh đạo cơ quan đối ngoại của Đài Loan cho biết lãnh thổ này đã hạn chế chia sẻ thông tin về COVID-19 và nói rằng sự hòa giải giữa họ với WHO là “vượt qua tầm mong đợi”.
Ông Ngô cũng kêu gọi được “tham gia đầy đủ” vào WHO và kêu gọi sự hợp tác giữa Đài Loan và các nước, vùng lãnh thổ trên thế giới "dựa trên cơ sở bình đẳng”.
Tính đến sáng 15-5 (giờ Việt Nam), Đài Loan chỉ ghi nhận tổng cộng 440 ca nhiễm và bảy ca tử vong vì COVID-19 - một con số nhỏ so với hầu hết các quốc gia và vùng lãnh thổ khác trên thế giới.
Hành khách khai báo y tế tại sân bay quốc tế Đào Viên Đài Loan hồi tháng 3-2020. Ảnh: CNA
Về phần mình, Trung Quốc lâu nay vẫn xem Đài Loan là một phần không tách rời, không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để thu hồi, đồng thời ngăn hòn đảo này tham gia các tổ chức quốc tế.
Trung Quốc nói nếu Đài Loan muốn tham gia WHA năm nay thì phải thông qua Bắc Kinh do hòn đảo này không phải là một quốc gia và không có tư cách thành viên Liên Hiệp Quốc theo quy định.
Trước đó, trong giai đoạn 2009-2016, Đài Loan đã tùng tham dự WHA với tư cách quan sát viên vì lãnh đạo Mã Anh Cửu lúc bấy giờ luôn thủ quy tắc “Một Trung Quốc” và quan hệ hai bờ eo biển Đài Loan đang nồng ấm, theo tờ South China Morning Post.
Liên quan đến WHA năm nay, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên khẳng định Bắc Kinh kiên quyết phản đối bất kỳ lời mời Đài Loan tham gia với tư cách là quan sát viên, theo South China Morning Post.
“Các quốc gia vốn luôn khẳng định sẽ thảo luận những đề xuất có liên quan đến Đài Loan đang làm gián đoạn nghiêm trọng chương trình nghị sự của hội nghị và phá hoại sự hợp tác chống dịch bệnh quốc tế. Cộng đồng quốc tế, bao gồm cả Trung Quốc, kiên quyết phản đối điều này” - ông Triệu nhấn mạnh.
Thêm vào đó, Đại sứ quán Trung Quốc tại thủ đô New Delhi (Ấn Độ) cũng phản đối các động thái của Đài Loan bởi lãnh thổ này đang xem đại dịch COVID-19 như là một “cái cớ” để tìm kiếm độc lập, theo tờ The Hindu.
“Đài Loan đang mong muốn tham gia vào WHO thông qua ý định tìm kiếm sự ủng hộ của nước ngoài và tìm kiếm sự độc lập bằng việc lấy COVID-19 là “lý do” cho mình” - tuyên bố của đại sứ quán cho biết.
Đại sứ Trung Quốc tại Ấn Độ Tôn Vệ Đông. Ảnh: THE HINDU
Đại sứ quán Trung Quốc nhấn mạnh: “Chúng tôi kiên quyết phản đối và luôn nêu rõ vai trò của chúng tôi về vấn đề Đài Loan".
The Hindu dẫn lời một quan chức Đại sứ quán Trung Quốc rằng: "Chương trình nghị sự của WHA năm nay vẫn đang được triển khai. Trung Quốc sẽ có quan điểm cuối cùng, rõ ràng về vấn đề Đài Loan tùy thuộc vào chương trình nghị sự được triển khai thế nào”.
Đại sứ quán Trung Quốc tại Ấn Độ cũng đã bác bỏ tuyên bố của Đài Loan rằng lãnh thổ này đã bị loại khỏi WHO và họ đã đưa ra cảnh báo sớm về đại dịch nhưng bị phớt lờ.
