Trung Quốc đang xem xét đưa ra hành động trả đũa đối với một số bang và chính trị gia của Mỹ đã đòi Trung Quốc bồi thường vì đại dịch COVID-19, báo South China Morning Post dẫn thông tin đăng trên tờ Global Times hôm 14-5.
Trả lời tờ Global Times ngày 14-5, các nguồn tin giấu tên nói rằng các biện pháp trừng phạt có thể được đưa ra nhằm vào các cá nhân như Tổng chưởng lý bang Missouri - ông Eric Schmitt.
Tổng chưởng lý bang Missouri - ông Eric Schmitt là một trong các chính trị gia Mỹ bị tờ Global Times của Trung Quốc điểm mặt. Ảnh: AP
Hồi tháng 4, ông Schmitt đã nộp đơn kiện chính phủ Trung Quốc vì “những cái chết, thống khổ và thiệt hại kinh tế khổng lồ mà Trung Quốc bắt thế giới gánh chịu” liên quan tới COVID-19.
Bản tin của Global Times cũng "điểm mặt" thượng nghị sĩ bang Missouri - ông Josh Hawley, thượng nghị sĩ bang Arkansas - ông Tome Cotton và hạ nghị sĩ bang Texas - ông Dan Crenshaw vì giới thiệu dự luật, theo đó sẽ cho phép người Mỹ kiện chính phủ Trung Quốc vì những thiệt hại trong đại dịch COVID-19. Những nhân vật trên đều thuộc đảng Cộng hòa.
“Chúng tôi kiên quyết phải trừng trị những chính trị gia này, những người làm suy yếu quan hệ Trung-Mỹ vì những lợi ích chính trị của riêng họ” - ông Yuan Zheng, một chuyên gia tại Viện Hàn lâm khoa học xã hội Trung Quốc, nói.
“Đối với những người thúc đẩy luật chống Trung Quốc, chúng tôi cần tìm hiểu các mối quan hệ làm ăn giữa những quan chức đó hay gia đình của họ với Trung Quốc. Chúng tôi không thể đáp trả một cách tượng trưng nhưng áp đặt các biện pháp đối phó thì có thể khiến họ cảm thấy đau đớn” - ông Yuan nói.
Một số nghị sĩ Mỹ, thống đốc bang cũng như tổng chưởng lý bang của Mỹ đã nộp đơn kiện chính phủ Trung Quốc với cáo buộc xử lý yếu kém đại dịch dẫn tới những hậu quả nặng nề đối với kinh tế.
Ít nhất sáu đơn kiện Trung Quốc đã được nộp lên các tòa án liên bang của Mỹ. Ngoài ra, một số nhà lập pháp đã giới thiệu các dự luật để việc kiện Trung Quốc được dễ dàng hơn.
Bang Missouri là bang đầu tiên ở Mỹ kiện chính phủ Trung Quốc. Tổng chưởng lý Schmitt đã đệ đơn kiện hôm 21-4, cáo buộc Trung Quốc đã làm rất ít để ngăn dịch lây lan và đã nói dối thế giới về mức độ nguy hiểm và bản chất lây nhiễm của COVID-19.
Ông Schmitt tuyên bố rằng người dân bang Missouri đã thiệt hại kinh tế hàng chục tỉ USD. Tính đến ngày 14-5, hơn 10.000 ca nhiễm được ghi nhận tại bang Missouri, trong đó 540 người đã tử vong.
Các nhân viên y tế đẩy thi thể các nạn nhân COVID-19 tại Trung tâm y khoa Wyckoff Heights ở New York, Mỹ. Ảnh: REUTERS
Nối gót ông Schmitt là Tổng chưởng lý bang Mississippi - bà Lynn Fitch. Đơn kiện của bà Fitch kêu gọi người dân bang Mississippi được phép tìm kiếm công lý và bắt Trung Quốc chịu trách nhiệm. Các quan chức và chuyên gia Trung Quốc đã chỉ trích động thái của bà Fitch là “nực cười” và “vô lý”.
Theo các nguồn tin, những nghị sĩ Cộng hòa chỉ trích mạnh mẽ Trung Quốc và thổi bùng làn sóng đòi Trung Quốc phải chịu trách nhiệm sẽ phải đối mặt với những hậu quả nghiêm trọng.
Nguồn tin nhấn mạnh rằng những hậu quả này sẽ tác động tới cuộc bầu cử vào tháng 11 tới đây tại Mỹ. Ngoài ra, hợp tác kinh doanh và thương mại giữa bang Missouri và Trung Quốc sẽ trở nên khó khăn hơn.
Theo dữ liệu của chính phủ Mỹ, năm 2019, bang Missouri đã bán nông sản, trong đó có đậu nành, trị giá 598,5 triệu USD cho Trung Quốc. Bang này cũng nhập khẩu gần 4,1 triệu USD hàng hóa Trung Quốc.
Ông Schmitt và 17 tổng chưởng lý bang khác của Mỹ hôm 12-5 gửi thư yêu cầu Quốc hội điều tra cách phản ứng của Bắc Kinh đối với COVID-19, vốn đã “tàn phá các bang và đất nước của chúng ta”.
Trong thư, họ cho biết các bang khác đang xem xét nối gót bang Missouri nộp đơn kiện chống lại Trung Quốc.
Bộ Ngoại giao Trung Quốc hồi tháng 4 chỉ trích đơn kiện của bang Missouri là “sự sỉ nhục”, đồng thời khẳng định nước này đã cởi mở và minh bạch kể từ khi COVID-19 bùng phát đầu tiên ở Trung Quốc cuối năm 2019.
Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Robert O’Brien tháng trước tuyên bố rằng Trung Quốc đối mặt với một sức ép lớn để nói với thế giới về nguồn gốc của virus gây bệnh COVID-19. Ông cho hay ông đang theo dõi các đơn kiện chống lại Trung Quốc sẽ diễn ra thế nào.
Căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc leo thang vì đại dịch COVID-19. Chính quyền ông Trump chỉ trích Bắc Kinh che đậy và hành động sai lầm trong ứng phó đại dịch. Trong khi đó, giới lãnh đạo Trung Quốc cáo buộc Mỹ tìm cách đổ lỗi và chính trị hóa một khủng hoảng y tế toàn cầu.
Bản thân ông Trump đã cáo buộc Trung Quốc “giấu dịch” và xử lý kém đại dịch trong giai đoạn đầu. Tổng thống Mỹ tuyên bố dữ liệu tình báo cho thấy virus SARS-CoV-2 gây bệnh COVID-19 thoát ra từ một phòng thí nghiệm ở TP Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc.
Ông nói Trung Quốc lẽ ra đã có thể dập dịch ngay từ đầu nguồn.
Mỹ hiện là vùng dịch COVID-19 nghiêm trọng nhất thế giới với hơn 1,3 triệu người nhiễm và hơn 84.000 người đã tử vong.
