Hãng Sputnik ngày 12-10 dẫn lời các chuyên gia nhận định rằng vụ va chạm của tàu ngầm hạt nhân Mỹ tại Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương có thể dẫn đến việc Trung Quốc tăng cường tuần tra tàu ngầm trong khu vực này.
Đây được xem là một nguy cơ có thể khiến xảy ra nhiều sự cố tai nạn trên biển.
Nhận định trên được đưa ra sau khi Hải quân Mỹ hôm 7-10 cho biết tàu ngầm USS Connecticut chạy bằng năng lượng hạt nhân của nước này đã va phải một vật thể khi đang hoạt động trên vùng biển quốc tế ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, khiến 11 thủy thủ bị thương.
Tờ The Washington Post dẫn lời một quan chức Hải quân Mỹ cho biết sự cố xảy ra tại Biển Đông, đồng thời lưu ý rằng Bắc Kinh không liên quan vụ việc.
Tàu ngầm Mỹ USS Connecticut. Ảnh: THE EURASIANTIMES
Sputnik dẫn lời Giáo sư MV Ramana về hạt nhân tại ĐH British Columbia (Canada) cho biết: “Chẳng hạn, Trung Quốc có thể tăng cường tuần tra bằng tàu ngầm của họ - và điều đó sẽ chỉ khiến các vụ tai nạn trong tương lai dễ xảy ra hơn và tác động tiêu cực đến sự ổn định”.
Tuy nhiên, phản ứng của Bắc Kinh khó có thể đi vượt khỏi mức đó, chuyên gia này nhận xét.
Trong khi đó, theo ông Marc Finaud - cố vấn cao cấp thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chính sách an ninh Geneva (GCSP), tuy không có thương vong, song vụ va chạm trên vẫn có thể làm trầm trọng thêm mối quan hệ căng thẳng giữa các nước, đặc biệt là sau quyết định mới đây của Mỹ về chuyển giao tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân cho Úc theo thỏa thuận AUKUS.
“Nguy cơ gia tăng căng thẳng và leo thang là có thật nếu cả hai nước tiếp tục xu hướng chạy đua khí tài thay vì đối thoại ổn định chiến lược và đàm phán theo hướng minh bạch hơn, kiểm soát vũ khí và an ninh hợp tác” - ông Finaud nói với Sputnik.
Ngoài ra, vẫn chưa rõ tàu ngầm đã va chạm với vật thể gì, ông Nikolai Sokov - chuyên gia Trung tâm giải trừ quân bị và không phổ biến vũ khí hạt nhân tại Vienna – lưu ý.
Mặc dù vậy, chuyên gia này cho rằng rủi ro leo thang là “khiêm tốn”, tin rằng “có vẻ như Trung Quốc chỉ đơn giản tận dụng sự cố của tàu ngầm Mỹ để củng cố lập trường của họ”.
Hôm 11-10, Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói rằng Mỹ đã tiếp cận vụ việc một cách "vô trách nhiệm và bí mật". Đây được xem là một "tuyên bố lảng tránh" được Bắc Kinh đưa ra năm ngày sau sự cố.
Bình luận về vụ việc, Đô đốc Nga về hưu Vladimir Valuyev cho rằng USS Connecticut đã đâm “vào một giàn khoan dầu đang hoặc mới được lắp đặt và thông tin về công trình này chưa được cung cấp cho chỉ huy của hạm đội Mỹ”.
Ở một diễn biến khác, trang tin tức của Viện Hải quân Mỹ (USNI News) ngày 11-10 dẫn các hình ảnh vệ tinh tiết lộ Trung Quốc đang thử nghiệm các tàu mặt nước không người lái (USV) tại một căn cứ hải quân bí mật ngoài khơi bờ biển phía đông bắc của nước này.
Theo USNI News, hình ảnh vệ tinh của công ty công nghệ vũ trụ Maxar (Mỹ) cho thấy hai USV, chưa từng được báo cáo trước đây, đã xuất hiện tại một bến tàu cách căn cứ tàu ngầm Xiaopingdao của Trung Quốc khoảng 14 km và cách TP. Đại Liên (tỉnh Liêu Ninh) - trung tâm đóng tàu lớn của nước này - 8 km.
Trung Quốc đã nhiều lần thử nghiệm các tàu USV tại bến tàu hải quân này, USNI News cho hay. Bắc Kinh cũng đã xây dựng nhiều dự án USV, trong đó có một số đã được tiết lộ tại các cuộc triển lãm vũ khí, trong khi số khác chỉ được biết đến qua các nguồn dữ liệu tình báo nguồn mở.
