Theo đài CNN Philippines, Ngoại trưởng Philippines Teodoro Locsin ngày 28-8 cho biết ông có theo dõi cuộc tập trận của Trung Quốc xung quanh quần đảo Hoàng Sa (thuộc chủ quyền Việt Nam nhưng bị Trung Quốc chiếm đóng phi pháp) ở Biển Đông, trong đó Bắc Kinh được cho là đã phóng tới bốn quả tên lửa đạn đạo vào sáng 26-8.
Quan chức Philippines cho biết ông đã kiểm tra bản đồ để xác định khu vực Trung Quốc tiến hành tập trận, đồng thời cảnh báo Trung Quốc về “điều tồi tệ nhất” nếu các cuộc tập trận của nước này lấn vào vùng đặc quyền đặc quyền kinh tế của Philippines.
Ngoại trưởng Philippines Teodoro Locsin. Ảnh: CNN
“Thật đáng quan tâm theo dõi. Tôi đã cảnh báo - và điều này phần nào khiến Bắc Kinh cáu tiết – rằng nếu các cuộc tập trận hải quân đó tràn vào lãnh thổ của tôi, họ hẳn phải trông đợi điều tồi tệ nhất” – ông nói trong chương trình “The Source” của CNN Philippines.
Ngoại trưởng Locsin cho biết ông không loại trừ những lựa chọn về cách chống lại hành vi xâm nhập của Trung Quốc trong vùng biển tranh chấp, nhưng cho biết ông “không sợ bất kỳ trường hợp nào xảy ra”.
Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte từng tuyên bố gác sang bên tranh chấp lãnh thổ khi ông tập trung cải thiện quan hệ với Trung Quốc. Ông nói thêm rằng Philippines không thể đi đến chiến tranh với Trung Quốc nhằm khẳng định phán quyết năm 2016 của Tòa Trọng tài Thường trực ở The Hague (Hà Lan) vốn bác bỏ yêu sách chủ quyền “đường chín đoạn” của Bắc Kinh tại Biển Đông.
Bộ Ngoại giao Philippines đã chọn cách phản đối ngoại giao với các hành vi gây hấn của Trung Quốc ở Biển Đông, gần đây nhất là việc cảnh sát biển Trung Quốc tịch thu cá của ngư dân Philippines ở bãi cạn Scarborough tranh chấp giữa hai nước.
Tuy nhiên, mới đây Ngoại trưởng Locsin tuyên bố nếu Trung Quốc tấn công các tàu hải quân của Philippines ở Biển Đông thì Manila sẽ viện dẫn hiệp ước phòng thủ chung đã ký với Mỹ.
Trước đó, trong chuyến thăm Philippines hồi tháng 3-2019, ông Pompeo đã nói rằng “nếu Trung Quốc tiến hành một cuộc tấn công vũ trang nhằm vào bất kỳ thành viên nào của lực lượng vũ trang hay tàu hoặc máy bay công của Philippines ở Biển Đông, Hiệp ước Phòng thủ Tương hỗ (giữa Mỹ và Philippines) sẽ được kích hoạt”.
