Khi Thổ Nhĩ Kỳ công bố những hình ảnh về tổ hợp phòng không S-400 đầu tiên mới được chuyển từ Nga, các nghị sĩ Mỹ yêu cầu trừng phạt ngay lập tức đối với Ankara, trong khi đó Lầu Năm Góc và Bộ Ngoại giao vẫn im lặng một cách kỳ lạ.
Theo hãng tin RT, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ Eliot Engel và Nghị sĩ đảng Cộng hòa Michael McCaul của bang Texas đã phản ứng việc bàn giao S-400 cho Thổ Nhĩ Kỳ bằng tuyên bố rằng Thổ Nhĩ Kỳ và Tổng thống nước này Recep Tayyip Erdogan “phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng”.
Tổ hợp S-400 đầu tiên được dỡ khỏi máy bay Nga tại căn cứ Murted của Thổ Nhĩ Kỳ ngày 12-7. Ảnh: REUTERS
“Tổng thống Erdogan được trao cho một lựa chọn rõ ràng. Đáng tiếc là ông ấy đã chọn sai. Đồng minh NATO mà lại ngả về phía Nga hơn là Mỹ và các thành viên trong liên minh là một điều sai lầm”, cả hai nghị sĩ trên nói trong một thông cáo ngày 12-7.
Cả ông Engel và McCaul đều yêu cầu Tổng thống Mỹ Donald Trump chấm dứt ngay sự tham gia của Thổ Nhĩ trong dự án phát triển tiêm kích hiện đại F-35 và trừng phạt các cá nhân Thổ Nhĩ Kỳ làm ăn với tập đoàn quốc phòng Nga theo quy định của luật pháp.
Theo Đạo luật chống các đối thủ của Mỹ thông qua trừng phạt (CAATSA) thông qua năm 2017, Mỹ sẽ trừng phạt những quốc gia mua hệ thống vũ khí từ Nga.
Tuy nhiên, lời kêu gọi của hai nghị sĩ Engel và McCaul đã bị cả Lầu Năm Góc và Bộ Ngoại giao Mỹ phớt lờ. Đến giờ Lầu Năm Góc và Bộ Ngoại giao Mỹ vẫn chưa lên tiếng về việc Thổ Nhĩ Kỳ đã tiếp nhận hệ thống S-400.
Lầu Năm Góc cũng không tổ chức cuộc họp báo nào. Giới báo chí đã rất háo hức khi nghe tin sẽ có một cuộc họp báo về chủ đề S-400 được tổ chức vào ngày 12-7. Tuy nhiên, họ đã phải thất vọng trước thông báo cuộc họp đó bị “hoãn vô thời hạn”.
Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Mỹ chỉ xác nhận có đề cập tới chủ đề S-400 trong cuộc điện đàm kéo dài 30 phút giữa Quyền Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper và người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Hulusi Akar, nhưng lại không cung cấp chi tiết.
Thổ Nhĩ Kỳ công bố hình ảnh S-400 đầu tiên mới nhận từ Nga. Ảnh: TASS
Bình luận về việc tổ hợp S-400 đầu tiên đã được chuyển đến căn cứ không quân Murted gần thủ đô Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ), hãng tin TASS dẫn lời một quan chức cấp cao trong chính quyền Mỹ ngày 12-7 nói rằng chính quyền Mỹ thừa nhận rằng việc Thổ Nhĩ Kỳ mua hệ thống S-400 từ Nga là một vấn đề.
“Chúng tôi nắm được thông tin Thổ Nhĩ Kỳ đã tiếp nhận S-400. Như Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nói tại hội nghị thượng đỉnh G20 ở Nhật Bản trước thềm cuộc gặp Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan, đó là một vấn đề”, người này nói và từ chối bình luận xa hơn.
Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ ra thông cáo cho biết nước đã nhận được “lô thiết bị đầu tiên của hệ thống phòng thủ tên lửa đất đối không hiện đại S-400” và đã được chuyển tới căn cứ không quân Murted bên ngoài thủ đô Ankara ngày 12-7.
“Việc chuyển giao các thiết bị khác của hệ thống này sẽ được tiếp tục trong vài ngày tới. Và nhà chức tránh sẽ quyết định sử dụng S-400 như thế nào một khi hệ thống này hoàn toàn sẵn sàng”, thông cáo cho biết.
Một nguồn tin quân sự-ngoại giao tiết lộ với hãng thông tấn TASS rằng một máy bay khác dự kiến chở lô thiết bị thứ hai đến Thổ Nhĩ Kỳ trong tương lai gần. Nguồn tin thêm rằng đợt vận chuyển thứ ba chở theo hơn 120 tên lửa phòng không các loại sẽ được chuyển tới vào cuối mùa hè bằng đường biển.
Cũng theo nguồn tin trên, 80 nhà vận hành S-400 của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ đến Nga tham gia khóa huấn luyện vào tháng 7 và tháng 8.
Sau khi Nga và Thổ Nhĩ Kỳ ký hợp đồng cung cấp S-400 trị giá 2,5 tỉ USD, Mỹ và các đồng minh phương Tây không giấu nổi sự lo lắng và tìm mọi cách để ngăn cản hợp đồng này. Giới chức NATO và Mỹ tin rằng, nếu hợp đồng S-400 giữa Moscow và Ankara thành công thì đây sẽ là cơ hội mở đường cho Nga tiếp cận, tìm hiểu về các thiết bị quân sự của phương Tây, đặc biệt là các chiến đấu cơ đa nhiệm tàng hình F-35, từ đó tìm ra biện pháp đối phó.
