DN thắng kiện nhưng diễn biến vụ kiện này khiến không ít người lo lắng với cách hành xử áp thuế có vẻ tùy tiện của cơ quan thuế.
Cơ quan thuế từng kiểm tra DN và cho rằng từ năm 2007, Maseco không được hưởng thuế suất TNDN ưu đãi 20% mà phải chịu thuế suất thông thường 28%.
Tuy nhiên, Cục Thuế đã không tự bảo vệ được quan điểm áp thuế suất 28% của mình. Trong phiên xử sơ thẩm, Maseco viện dẫn các quy định, các hướng dẫn trong các nghị định, thông tư, công văn hết sức chặt chẽ chứng minh quan điểm mình được áp dụng ưu đãi thuế 20% cho đến hết năm 2011. Trong khi đó, đại diện cơ quan thuế khá lúng túng khi xin hoãn phiên tòa để hỏi ý kiến Tổng cục Thuế. Khi không được hoãn thì đại diện Cục Thuế cho rằng Maseco không thuộc diện hưởng ưu đãi vì đây là DN nhà nước tiến hành cổ phần hóa thành công ty cổ phần, chỉ “chuyển đổi hình thức, chuyển đổi sở hữu” nên không được xem là cơ sở kinh doanh mới thành lập từ dự án đầu tư. Vì vậy không đủ điều kiện hưởng ưu đãi. Phiên sơ thẩm, Cục Thuế thua kiện.
Lập luận trong phiên sơ thẩm như trên nhưng trong đơn kháng cáo, Cục lại viện dẫn quy định cho rằng Maseco là DN cổ phần hóa nên thuộc diện hưởng ưu đãi thuế suất! Cục quay sang lập luận về thời hạn áp thuế suất ưu đãi phải hết vào năm 2006, từ năm 2007 phải áp thuế thông thường 28%.
Vậy mà khi đến phiên xử phúc thẩm, cơ quan này lại đổi quan điểm, không viện dẫn quy định về thời hạn áp dụng thuế suất ưu đãi nữa. Đầu phiên xử, cũng vận dụng những nghị định, thông tư, công văn như phiên sơ thẩm nhưng Cục cho rằng Maseco phải chịu thuế suất là 25% chứ không phải 28%!
Một phiên xử hành chính liên quan đến áp thuế suất nào là chính xác, lại mang tính chất như một cuộc thương lượng, trả giá về mức thuế. Điều này vô hình trung khiến dư luận cảm giác về sự tùy tiện áp thuế của cơ quan thuế.
Việc kiểm tra, thanh tra DN, ra quyết định truy thu và phạt thuế, khiếu nại, kiện ra tòa... kéo dài khá lâu. Chẳng lẽ bấy lâu đó không đủ để cơ quan thuế tự tìm hiểu xem thuế suất áp dụng đúng phải là thuế suất nào?! Cơ quan trực tiếp thực thi về thuế mà có những biểu hiện lúng túng, khá tùy tiện trong việc áp thuế thật khiến cộng đồng DN phải e ngại.
QUỲNH NHƯ
