Từ vụ tài xế Grab chửi khách 'mày ngu lắm', buồn cho văn hóa ứng xử!

15/06/2018 11:49 GMT+7

TTO - Theo TS Nguyễn Hoàng Chương, qua câu chuyện tài xế Grab chửi khách 'mày ngu lắm' có thể thấy, ứng xử trong cuộc sống nói chung của người Việt đang có vấn đề... Và, nhân đây ông cũng chia sẻ một số câu chuyện về văn hóa ứng xử.

Từ vụ tài xế Grab chửi khách mày ngu lắm, buồn cho văn hóa ứng xử! - Ảnh 1.

Tuổi Trẻ Online có phản ánh vụ việc: "Chửi khách ‘mày ngu lắm’, tài xế Grab yêu cầu khách lên xe phải chào" và xem bình luận, tôi cảm nhận nhiều bạn đọc trách anh tài xế, số ít bạn đọc nhẹ nhàng góp ý vị khách chẳng may bị "sao quả tạ" chiếu.

Có thể thấy, ứng xử trong cuộc sống nói chung, nổi lên việc nói lời cảm ơn, xin lỗi, kiềm chế cảm xúc, hóa giải hờn giận, ai cũng quan tâm, mong được cho đi và được nhận về.

Tài xế quay lại chỉ mặt khách "mày ngu lắm" và yêu cầu khách lên xe phải chào hỏi - Nguồn: Facebook

Nhân đây, tôi xin góp một số câu chuyện...

1. Anh tài xế ở Úc

Trường tôi tọa lạc tại vùng nông thôn, bà con ở đây phần lớn trồng chè, cà phê, bơ, sầu riêng. Họ một nắng hai sương, sống tiết kiệm, nên gia đình nào kinh tế cũng vững vàng. Hôm nọ, tôi được mời dự sinh nhật của "nông dân vợ" do "nông dân chồng" tổ chức. Giữa tiệc vui, anh kể, vợ chồng anh có cô con gái định cư ở Úc.

Dạo ấy, vợ chồng cô mời ba mẹ sang bên đó chơi 3 tháng. Nông dân phố núi, lần đầu xuất ngoại, mọi thứ đều lạ. Tiếng là mời sang chơi cùng con, nhưng con đi làm cả ngày, ở nhà buồn, anh chị cuốc bộ tìm hiểu nông thôn Úc. Hái nho, sau đó là chăm sóc, họ trả công những 200 "đô Úc", Bảo Lộc làm gì được, và anh nếu được thuê, sẽ làm ... vô tư.

Miên man suy nghĩ, nắm tay vợ vội bước sang đường. Anh nghe tiếng xe thắng gấp, giật mình nhìn, một xe tải đỗ gần anh. Anh nghĩ, thế nào cũng bị mắng một trận như ở quê mình. Không, anh tài xế cười, gật đầu chào, anh chị cũng cười theo, khoác tay mời anh tài xế chạy tiếp.

Anh này vẫn cười, vẫn dừng xe, ra hiệu nhường anh chị sang đường. Khi đã qua, anh ngoái lại, anh tài xế cười, vẫy tay chào rồi mới đi.

2. Con học trường quốc tế, hay và...

Tôi có người quen ở Hà Nội, con anh đang học lớp 8 ở một trường quốc tế tiếng tăm, học phí khoảng 500 triệu đồng/năm. Mới đây, ngồi nói chuyện học hành, vợ chồng anh đều bằng lòng với quyết định cho con chuyển từ trường công sang trường quốc tế này.

Chuyện được nhiều lắm; nhưng tôi hỏi, sau một năm, điều chưa được là gì? Chị vợ chia sẻ, trong môi trường ấy, giáo dục đề cao vai trò cá nhân và có lúc dạy trẻ "khách khí".

Chẳng hạn, từ khi theo học ở trường quốc tế, sau mỗi bữa cơm, con chị đều nói: "cảm ơn mẹ". Đúng là như vậy, nhưng sao chị vẫn thấy... xa xa thế nào í!

3. Lúc ở nhà, dép vứt sao cũng được!?

Tôi có hai cháu gái, một hôm, hai cháu đến nhà chơi, cháu sau đang học mẫu giáo, thấy bác đang nằm trên giường đọc sách, cháu bỏ dép, nhảy vội lên giường. Tôi nhắc, con xếp dép ngay ngắn và làm cho cháu xem. Cháu nói, chỉ ở trường là xếp như thế, về nhà dép vứt sao cũng được.

Vậy là, dạy ở trường không định hướng cho làm ở nhà, các cháu chỉ ngay ngắn khi có cô. Gia đình phối hợp với nhà trường - một nguyên tắc, nhưng, bị đứt gãy. Giá mà, những bài tập về nhà yêu cầu con trẻ thực hành lễ phép, giữ gìn vệ sinh, ngăn nắp thì hay biết mấy.

Kiềm chế cảm xúc, nói lời cảm ơn, xin lỗi, mấy năm gần đây, nhiều trường học quan tâm, không chỉ dạy lý thuyết mà còn chú trọng trong hoạt động trải nghiệm.

Chỉ có điều, sự thông suốt từ nhà trường đến gia đình rồi cộng đồng chưa có, vì thế, hành vi tốt ở trường chưa trở thành thói quen mọi nơi, mọi lúc; của thầy cô, học trò chỉ trả cho thầy cô. Về điều này, trường công mình cần học cách làm của các trường quốc tế.

Lẽ tất nhiên, mỗi quốc gia, vùng lãnh thổ, văn hóa có những điểm tương đồng và khác biệt. Mọi sự so sánh cần thận trọng, nhưng, hội nhập - công dân toàn cầu, đến lúc phải thay đổi.

Chỉ ánh mắt, cử chỉ thôi - vốn đặc trưng của người Á Đông, sẽ là chưa đủ. Cùng với đó là nụ cười, lời ngợi khen, nói lời cảm ơn, xin lỗi; xin lỗi cả lúc mình không vừa lòng. Người Nhật, vô tình giẫm chân họ, mình chưa kịp nói, họ đã vội xin lỗi.

Có ai vui, thoải mái sau những tranh cãi, mắng mỏ nhau, lao vào đánh nhau? Sau nông nổi ấy, những khoảng trống, sự xấu hổ, hối hận, chịu bao lời chê trách, có khi cả gạch đá! Có câu, "một sự nhịn, chín sự lành" là vì thế.

Chính quyền - đoàn thể các cấp, giới truyền thông, nhà trường, gia đình, khu dân cư, công sở, các trung tâm tư vấn, chung tay định hướng, huấn luyện kỹ năng, thực hành, nhắc nhở, xử phạt để lan tỏa lối sống đẹp.

Khó tránh khỏi số rất ít "sản phẩm có lỗi", khi tuyệt đại đa số mọi người sống khoan dung, kỷ luật, trách nhiệm thì cộng đồng sẽ "tự động" bình yên, tươi vui. Ngày mai ấy, chỉ có thể bắt đầu từ ngày hôm nay....

Làm sao tạo được thói quen nói lời 'xin lỗi và cảm ơn' cho người Việt? Theo bạn, văn hóa ứng xử của người Việt vẫn ổn hay đang xuống cấp trầm trọng? Hãy chia sẻ với chúng tôi qua phần BÌNH LUẬN dưới bài viết hoặc email: dandt@tuoitre.com.vn. Cảm ơn bạn!

'Khi có mâu thuẫn, người Việt lớn tiếng khủng khiếp'

TTO - 'Những quốc gia phát triển từ 'xin lỗi, cảm ơn" được dùng hàng giờ, ở khắp mọi nơi. Trong khi đó, ở VN cụm từ này ít người dùng đến. Thậm chí, có cảm giác người Việt nói cho đã miệng mà ít quan tâm đến cảm xúc người khác'.

TS NGUYỄN HOÀNG CHƯƠNG

Tin mới nhất

12:11 AM

'Oppa' Hàn Quốc bắt bóng như người nhện làm bao trái tim xao xuyến

TTO - Giữa tâm điểm trận đấu Mexico - Hàn Quốc đêm 23-6, anh chàng thủ môn Cho Hyun-Woo đẹp trai, tóc vàng đầy "chất nghệ" cùng tài năng xuất sắc đã khiến fan nữ "nhấp nhổm".

10:58 PM

Son Heung Min ghi bàn cũng không xoa được nỗi buồn châu Á

TTO - Trận đấu giữa Hàn Quốc và Mexico diễn ra cân bằng tuy nhiên Chicharito cùng các đồng đội lại có được khả năng dứt điểm sắt bén hơn để giành chiến thắng.

10:12 PM

Yêu cầu báo cáo việc đổi 'đất vàng” trường Chính trị Khánh Hòa

Văn phòng Chính phủ vừa có thông báo, phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình đã chỉ đạo, yêu cầu UBND tỉnh Khánh Hòa phải kiểm tra, làm rõ và báo cáo Thủ tướng về việc đổi khu “đất vàng” Trường Chính trị tỉnh Khánh Hòa cho doanh nghiệp l

09:41 PM

Hàn Quốc - Mexico 1-2: Son Heung Min không cứu nổi Hàn Quốc

TTO - Trận đấu sôi nổi với ba bàn thắng trong đó các pha ghi bàn của Chicharito và Son Heung Min rất đẹp. Kết quả này khiến Hàn Quốc trên bờ vực bị loại còn Mexico mở toang cửa vào vòng 16 đội.

09:33 PM

Trực tuyến Đức - Thụy Điển (1h): Low xáo đội hình, hai cầu thủ gốc Thổ không đá chính

TTO - So với trận thua Mexico, HLV Joachim Low của Đức có đến 4 thay đổi trong đội hình xuất phát. So với trận gặp Mexico, hai cầu thủ gốc Thổ Nhĩ Kỳ là Ozil và Khedira đã phải ngồi dự bị.

09:30 PM

Cổ động viên Nam Định nổi nóng vì nhân viên sân Thống Nhất

TTO - Tối 23-6, các cổ động viện Nam Định đã nổi nóng với nhân viên sân Thống Nhất trong trận chủ nhà TP.HCM thua ngược Nam Định 1-2 trong trận 'chung kết ngược' ở vòng 15 V-League 2018.

09:29 PM

Tìm ra enzyme có khả năng diệt vi khuẩn kháng kháng sinh

TTO - Sau 20 năm nghiên cứu, tiến sĩ Vincent Fischetti, Đại học Rockefeller, New York, Mỹ, đã tìm ra cách tiêu diệt vi khuẩn kháng kháng sinh bằng một loại enzyme có tên là Lysin.

09:22 PM

Quang Hải lập công, Hà Nội đánh bại SHB Đà Nẵng

TTO- Bốn ngày sau trận thua tệ hại 2-5 trước Sài Gòn, Hà Nội đã có chiến thắng 5-2 ngay trên sân Hàng Đẫy ở vòng 15 diễn ra tối 23-6 khi đánh bại đội khách SHB Đà Nẵng, củng cố vững chắc ngôi nhất bảng với 38 điểm.

08:58 PM

Anh nghỉ học đi biển cho em nuôi ước mơ giảng đường

TTO - Ở xã đảo Vạn Thạnh, cái nghèo khó, cách trở níu chân biết bao đứa trẻ. Bởi thế với Nguyễn Đặng Trương Cao, kỳ thi THPT quốc gia năm nay có ý nghĩa rất đặc biệt.

08:58 PM

Thế giới xe nín thở khi Donald Trump định tăng thuế ôtô lên 20%

TTO - Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố trên twitter tối 22-7 rằng sẽ tăng thuế nhập khẩu ô tô từ 2,5% như hiện nay lên mức 20% đối với các xe sản xuất từ Châu Âu.

08:04 PM

Lễ viếng cố Giáo sư Phan Huy Lê sẽ diễn ra vào sáng 27-6

TTO - Đại học Quốc gia Hà Nội, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam cùng gia đình sẽ tổ chức Lễ viếng và truy điệu Giáo sư Phan Huy Lê vào hồi 7h30 ngày 27-6-2018.

07:59 PM

Bỉ và Tunisia tặng World Cup 2018 bữa tiệc tưng bừng 7 bàn thắng

TTO - Người hâm mộ bóng đá thế giới được theo dõi một màn trình diễn mãn nhãn trong hiệp 1 trận đấu giữa Bỉ và Tunisia.