Từ ngày 2-10, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ có thể tổ chức chiến dịch vượt biên giới sang Iraq và Syria. BáoKommersant(Nga) cho biết Ankara còn dự tính sẽ thiết lập vùng phi quân sự dành cho người tị nạn ở miền Bắc Syria, đồng thời cho phép quân đội nước ngoài sử dụng lãnh thổ Thổ Nhĩ Kỳ trong thời gian một năm để triển khai không quân đánh Nhà nước Hồi giáo.
Trong chuyến công du Trung Đông vừa rồi nhằm vận động thành lập liên minh chống Nhà nước Hồi giáo, Ngoại trưởng John Kerry đã đặt chân đến Thổ Nhĩ Kỳ thương thuyết. Dù vậy Thổ Nhĩ Kỳ vẫn tuyên bố hết sức dè dặt.
Thái độ của Thổ Nhĩ Kỳ chỉ mới thay đổi vào ngày 23-9 khi Ankara tuyên bố chính thức tham gia liên minh chống Nhà nước Hồi giáo do Mỹ đứng đầu. Ba ngày sau, sau khi dự kỳ họp Đại hội đồng LHQ ở New York về nước, Tổng thống Recep Tayyip Erdogan khẳng định quan điểm của Thổ Nhĩ Kỳ trong cuộc chiến chống Nhà nước Hồi giáo đã thay đổi.
Ngày 27-9, Tổng thống Erdogan dấn thêm một bước nữa. Ông nhận định về chiến thuật, mở không kích chưa đủ để tiêu diệt Nhà nước Hồi giáo mà cần phải điều động bộ binh. Ông nhấn mạnh Thổ Nhĩ Kỳ sẵn sàng đưa quân sang Syria. Đến ngày 29-9, chính phủ đã trình Quốc hội dự luật cho phép quân đội tham chiến ở Iraq và Syria.
Có nhiều lý do giải thích vì sao Thổ Nhĩ Kỳ thay đổi thái độ. Yếu tố tác động đầu tiên là 46 con tin Thổ Nhĩ Kỳ bị Nhà nước Hồi giáo bắt giữ hồi tháng 6 ở Mosul (Iraq) đã được trả tự do ngày 20-9. Báo chí Thổ Nhĩ Kỳ tiết lộ quân nổi dậy ôn hòa ở Syria thân cận với Thổ Nhĩ Kỳ đã trao đổi 50 tù binh Nhà nước Hồi giáo để lấy các con tin Thổ Nhĩ Kỳ.
Yếu tố thứ hai là tình hình biên giới Thổ Nhĩ Kỳ-Syria ngày càng hỗn loạn. Phiến quân Nhà nước Hồi giáo ở Syria đã mở cuộc phản công lớn sát biên giới Thổ Nhĩ Kỳ. Người dân vùng biên Syria mà chủ yếu là người Kurd đã bỏ nhà chạy loạn sang Thổ Nhĩ Kỳ. Làn sóng người tị nạn đã lên đến hơn 160.000 người. Trong khi đó pháo binh của phiến quân từ Syria cứ bắn cầm canh sang Thổ Nhĩ Kỳ đến mức quân đội Thổ Nhĩ Kỳ phải điều động hàng chục xe bọc thép đến biên giới án ngữ.
Yếu tố cuối cùng là phiến quân Nhà nước Hồi giáo đã bắt giữ 20 binh sĩ trong rẻo đất nhỏ của Thổ Nhĩ Kỳ nằm trong tỉnh Aleppo của Syria giáp biên giới. Trong phần đất nhỏ bé ấy có khu mộ cổ của thủy tổ Thổ Nhĩ Kỳ Suleyman Shah.
Với sự đồng thuận của Thổ Nhĩ Kỳ, cuộc chiến chống Nhà nước Hồi giáo sẽ mang lại hiệu quả hơn nữa bởi như Ngoại trưởng Mỹ John Kerry ca ngợi, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ trở thành tuyến đầu trong công cuộc đấu tranh chống khủng bố. Lý do vì Thổ Nhĩ Kỳ tọa lạc ở vị trí chiến lược ngã ba biên giới giữa châu Âu - Syria - Iraq, cửa ngõ để các phần tử khủng bố di chuyển sang Syria hoạt động.
H.DUY
