Từ lâu, phía trước nhiều chùa, như đoạn đường phía trước cổng chùa Việt Nam Quốc Tự (đường Lê Hồng Phong nối dài, quận 10) từ nhiều năm nay đã trở thành một điểm rất quen thuộc của một số người chuyên mua bán các loài chim để phóng sinh. Mỗi sáng sớm hàng chục lồng chim nhốt hàng trăm con chim se sẻ được chất ven đường để bán cho khách đi chùa có nhu cầu mua chim phóng sinh. Theo lời người bán, việc mua chim để phóng sinh nhộn nhịp nhất là vào các mùng 1, ngày rằm.
Một lồng chim hơn trăm con se sẻ được bán với giá vài trăm ngàn đồng. Có những lúc không có chim để bán khi khách đi chùa hoặc người đi đường mua chim phóng sinh tăng cao. Tại một số lồng nhốt chim se sẻ, chim én, chim cu… có lẽ do bị nhốt kín trong một không gian quá chật chội, tù túng… nên hàng chục con chim non trông ngắc ngoải, không buồn nhảy nhót, kêu hót. Vài con chết ngay trong lồng sắt. Những con chim chết trong lồng sắt sau đó được người bán lấy ra vứt bỏ ngay trên vỉa hè hoặc thùng rác gần đó.
Các loài chim sẻ, chim cu, chim én bị nhốt trong lồng để bán cho người mua phóng sinh. Ảnh: MINH VŨ
Tôi đã từng chứng kiến một khách đi chùa mua một lồng chim se sẻ hơn trăm con để phóng sinh, sau khi mở cửa lồng hàng chục chú chim se sẻ, chim cu hay chim én… không còn đủ sức để vỗ cánh bay lên không trung, có con sà ngay trên mái chùa hoặc sà ngay ở một góc nào đó rồi chết rũ trông rất xót xa…
Mua chim để phóng sinh khi đi lễ chùa ban đầu xuất phát từ tập quán nhân đạo tốt đẹp. Theo quan niệm nhà Phật, phóng sinh là việc hành thiện tích đức cứu các loài sinh vật khỏi bị giết hại hay giam cầm, trao cho chúng thêm một cơ hội sống tự do. Thế nhưng việc phóng sinh chim, cá… hiện nay đã bị biến tướng. Chim, cá vừa phóng sinh xong đã có người chờ bắt trở lại để bán tiếp. Đó là chưa kể tình trạng gây ô nhiễm môi trường, tình trạng dịch bệnh do việc nuôi nhốt chim trong lồng hay do việc phóng sinh cá gây ra. Nhìn tổng thể bức tranh phóng sinh hiện nay là sát hại nhiều hơn là cứu rỗi.
Thiết nghĩ đã đến lúc người đi thăm viếng lễ chùa cần hạn chế và dần dà từ bỏ thói quen mua chim, cá để phóng sinh. Bên cạnh đó, thời gian tới Nhà nước, cơ quan chức năng cần nghiên cứu, xem xét nên nghiêm cấm việc săn bắt các loài chim để phục vụ cho việc mua bán, phóng sinh nhằm bảo vệ môi trường sống đang dần bị hủy hoại như hiện nay.
