Phân công tay và chân làm việc
Xe số tay (sàn), phân công hai cặp tay chân làm việc hài hòa như sau:
- Chân trái làm việc đồng hành với tay phải (thông thường khi chân trái đạp côn thì tay phải cũng vô, ra số).
- Chân phải làm việc đồng hành với tay trái (Chân phải đạp phanh hoặc đạp ga, thì tay trái thường cầm vô-lăng định hướng xe đi).
Ở xe số tự động cũng dùng chân phải đạp phanh hoặc đạp ga, tay trái luôn cầm vô-lăng định hướng xe đi như xe số sàn. Tuy nhiên có sự khác biệt so với xe số sàn là chân trái “thất nghiệp”, không làm gì cả vì không có bàn côn.
Theo dõi bảng tapllo trung tâm
Ổ khóa xe thường nằm bên phải ngay cổ tay lái, được thiết kế theo quy ước mở máy nổ thì quay theo chiều kim đồng hồ và khi tắt máy thì ngược lại.
Khi chìa nằm ở vị trí ON. Bảng taplo sẽ hiển thị tất cả các đèn báo biểu tượng, mỗi đèn biểu tượng cho một hệ thống quan trọng trong xe như : Điện, phanh, nhiên liệu, cửa xe, túi khí… Lúc này các hệ thống này đã sẵn sàng làm việc. Muốn khởi động máy thì xoay và giữ ở vị trí START.Đợi máy nổ rồi buông tay ra, chìa khóa sẽ tự động trả về vị trí ON.
Khi máy đã nổ thì các đèn biểu tượng trên tapllo sẽ tắt hết, nghĩa là các hệ thống nói trên đều hoạt động tốt. Đèn biểu tượng nào còn sáng là bộ phận đó có vấn đề cần kiểm tra lại. Ví dụ: Đèn biểu tượng bình điện còn hiển thị là hệ thống điện không sạc; đèn biểu tượng cửa sáng là cửa xe chưa đóng kỹ…
Vị trí cần số và số
Khi muốn điều khiển bất kì một loại xe nào, điều cần thiết là bạn phải thuộc nằm lòng các cửa số của xe đó. Xe số tay các cửa số thường được khắc rõ mặt trên của núm tay số. Xe số tự động, nếu cần số nằm ngay ở dưới tay lái thì hiện trạng số sẽ hiển thị trên bảng táp-lô. Nếu cần số ở vị trí như xe số tay thì cửa số được in bên cạnh khe trượt cần số.
- Với xe số tự động: Khi bạn khởi động máy, chắc chắn phanh tay đã được kéo lên và nhớ đạp phanh, cần số phải ở vị trí P (park) hoặc N (Neutral).
- Với xe số tay, cần số phải ở vị trí N (số 0 còn gọi là mo), vị trí này nằm ở giữa đường trượt ngang của các khe số. Muốn biết đó là số “mo”, chỉ cần lắc cần số qua lại phải, trái, nếu gặp lực đàn hồi của hai lò xo nằm hai bên rãnh ngang là đúng ( nhiệm vụ của lò xo này luôn đẩy cần số về vị trí chính tâm).
Cách khởi động xe
Khi máy đã nổ ổn định, thao tác cho xe lăn bánh như sau:
- Với xe số tự động: Chân phải đạp phanh, tay phải vào số, rồi nhả phanh tay xuống và nhả phanh chân từ từ cho xe lăn bánh; đạp nhẹ ga cho xe dần tăng tốc. Chú ý: lái xe số tự động chân trái tuyệt đối không được “táy máy”, tránh dẫn đến nhầm lẫn giữa phanh và ga như xe số tay.
- Với xe số tay: Lần lượt thực hiện các động tác sau: Đầu tiên, tay trái cầm vô lăng; chân trái đạp côn; tay phải vào số (1). Chân phải thêm ga đồng thời chân trái nhả côn ra từ từ (theo nguyên lí côn ra, ga vô), khi xe rùng nhẹ thì nhả phanh tay xuống, thêm nhẹ ga cho xe chuyển bánh rồi đạp ga cho xe tăng tốc từ từ. Khi xe chạy có đà thì lần lượt tăng tốc bằng cách tăng ga, tăng số thao tác như ban đầu. Chú ý: Xe đã chạy ổn định thì không được đặt chân lên bàn côn, vì làm vậy bộ li hợp sẽ mau hư.
Tập xe số sàn, một trong những điều quan ngại nhất của người tập là sợ xe tắt máy giữa đường. Nguyên nhân do phanh đột ngột mà không về số hợp lí hoặc quên đạp côn khi cho xe dừng hẳn. Vì vậy bạn phải chú ý xe đang chạy hễ nghe tiếng động cơ rùng (đuối máy) là lập tức đạp côn về số thấp hơn, hoặc hãy đạp côn trước khi cho xe mình dừng hẳn.
Cách đi số.
Tùy theo tình trạng đường sá hoặc mật độ giao thông mà cho xe chạy tốc độ khác nhau. Dù ở tốc độ nào xe cũng phải chạy êm dịu, không gầm rú (do đi số thấp) hoặc đuối máy (do đi số cao).
Khi sang số, phải nhẹ nhàng đừng nắm chặt tay vào cần số mà cưỡng sẽ gây tiếng kêu. Hãy khum tay lại, đặt lòng bàn tay trên tay số, muốn đưa về trước thì dùng lực đẩy ở lòng cườm tay, đưa về sau thì dùng lực kéo ở lòng bốn ngón tay. Với cách sử dụng tay để điều khiển cần số như trên, khi thuần thục người ngoài trông rất đẹp mắt.
Khi thực tập các bạn nên chọn xe đời cũ, càng khó lái bao nhiêu thì sau này gặp bất kì loại xe gì cũng điều khiển tốt. Chúc bạn thành công!
Trần Kiêm Hạ
