Sáng 8-6, ĐB Hà Sỹ Đồng (Phó trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị) cho biết, cán cân thương mại diễn biến xấu trong 5 tháng đầu năm 2015 khi tình trạng thâm hụt xuất hiện trở lại và gia tăng một cách đáng lo ngại.
“Mức nhập siêu lũy kế đến giữa tháng 5 là 3,7 tỉ USD, mặc dù khối doanh nghiệp FDI vẫn tiếp tục xuất siêu, tất nhiên với giá trị đã sụt giảm đáng kể, không còn đủ bù đắp cho mức thâm hụt của khối doanh nghiệp nội địa như 3 năm trước”, ĐB Đồng băn khoăn.
ĐB Hà Sỹ Đồng (Phó trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị) lo lắng về nợ công. Ảnh: Lê Phi.
Theo ĐB Đồng, nguyên nhân cũng như hệ lụy của thực trạng này đã được một số vị ĐB cũng như giới chuyên gia đề cập nhiều.
“Điểm tôi muốn nhấn mạnh ở đây là sức cạnh tranh của hầu hết các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như nông sản, dệt may, da giày, đồ gỗ, … đang có xu hướng giảm sút do VND bị lên giá tương đối so với hầu hết các đồng bản tệ của các nước đối thủ cạnh tranh như Indonesia, Malaysia, Ấn Độ… Như vậy có nghĩa là VND đã lên giá tương đối so với đa số các bản tệ nói trên. Đây là một nguyên nhân quan trọng làm giảm sức cạnh tranh trong hoạt động ngoại thương của chúng ta”, ông nói.
ĐB Đồng cũng cho rằng, về tình trạng bội chi ngân sách cao, kéo dài nhiều năm do khó khăn trong duy trì, cải thiện nguồn thu đi liền với quyết tâm chưa cao trong việc tiết chế các khoản chi. Điều này đã tạo sức ép lớn buộc Chính phủ tìm mọi cách huy động các nguồn tài trợ cho thâm hụt ngân sách.
"Chúng ta nên tính toán lại các chỉ số về nợ công theo đúng bản chất kinh tế của nó thay vì chỉ tính toán dựa theo các quy định của pháp luật về quản lý nợ công hiện hành", ông đề nghị và cho hay, các khoản nợ như cấp bù chênh lệch lãi suất và phí quản lý cho các ngân hàng thực hiện cho vay chính sách; nợ quỹ hoàn thuế giá trị gia tăng, nợ quỹ Bảo hiểm xã hội; nợ đọng xây dựng cơ bản; một phần nợ của khối doanh nghiệp nhà nước và kể cả số dư tạm ứng từ Ngân hàng Nhà nước hay vay mượn từ các quỹ tài chính khác cho Ngân sách nhà nước … mang bản chất nợ công, phải sử dụng nguồn thu từ Ngân sách nhà nước để trang trải, nên nhất thiết phải tính vào, ít nhất để biết thực chất.
“Nếu tính cho đủ, cho đúng, mức nợ công theo bản chất kinh tế sẽ tăng thêm tới bao nhiêu, theo đó các chỉ số về nợ công sẽ thế nào? Nguồn thu ngân sách trong tương lai liệu có bảo đảm luôn trang trải được các nghĩa vụ nợ đến hạn?”, ĐB Đồng lo lắng.
ĐB Hà Sỹ Đồng, nhấn mạnh : “Các nỗ lực tái cấu trúc trong nước đang bị dồn nén cùng với sức ép cải cách đến từ tiến trình hội nhập gia tăng, đòi hỏi chúng ta phải quyết liệt hơn trong cải cách thể chế, đặc biệt là cải cách tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước. Vấn đề Biển Đông đang diễn biến phức tạp, có thể là một hiểm họa khôn lường nếu các vấn đề nội tại của chúng ta không được giải quyết thấu đáo, nội lực đất nước không được cải thiện một cách căn cơ”.
