Tạp chí National Interest chuyên về quan hệ quốc tế nhận định cuộc tấn công bằng tên lửa hành trình Tomahawk của Mỹ nhằm vào căn cứ không quân Shayrat của Syria tối 6-4 thật sự đã khiến giới chức Nga tức giận.
Điều đó có được thấy rõ sau khi Nga quyết liệt lên án vụ không kích của Mỹ và quyết định dừng thỏa thuận tránh đụng độ trên không tại Syria với Mỹ được ký kết hồi tháng 10-2015. Moscow cũng cam kết sẽ tăng cường năng lực phòng không cho Syria sau động thái của Mỹ.
“Nga xem cuộc tấn công tên lửa của Mỹ vào Syria là một hành động gây hấn nhằm vào một quốc gia có chủ quyền và điều này là vi phạm luật pháp quốc tế” – Điện Kremlin ra tuyên bố hôm 7-4 sau cuộc tấn công của Mỹ. “Động thái này của Washington gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quan hệ Nga-Mỹ mà vốn đã xấu đi”.
Xe tăng T-90 của quân đội Nga trong một cuộc diễu binh ở quảng trường Đỏ. Ảnh: GETTY
Tuy nhiên, theo National Interest, Nga có thể sẽ đưa ra nhiều biện pháp trả đũa mạnh tay hơn chỉ trong vài tuần tới.
Chuyên gia Dave Majumdar của tạp chí National Interest cho rằng Nga gần như sẽ không trực tiếp trả đũa nhắm vào các lực lượng Mỹ mà sẽ chuyển cơn “phẫn nộ” này sang những nhóm nổi dậy do Mỹ hậu thuẫn ở Syria.
Vasily Kashin, chuyên gia về chính sách ngoại giao và quốc phòng người Nga, nói: “Theo tôi, Nga có thể sẽ cắt các nguồn lực hợp tác và liên lạc với Mỹ tại Syria. Cụ thể, Nga có thể sẽ nhắm mục tiêu vào các nhóm thân Mỹ và tiêu diệt những nhóm này. Moscow sẽ điều thêm lực lượng quân sự đến Syria và có thể sẽ bắt đầu một số cuộc tập trận quy mô lớn tại châu Âu”.
Bằng cách làm suy yếu lực lượng nổi dậy thân phương Tây, Nga sẽ đảm bảo rằng chính quyền Tổng thống Syria Bashar al-Assad vẫn giữ được quyền lực và bảo vệ lợi ích của Moscow trong khu vực. “Điều đó có thể sẽ làm suy giảm ảnh hưởng của Mỹ tại Syria và gây ra sự mất mát đối với lực lượng tình báo Mỹ” – ông Kashin nói.
Nga được cho là chắc chắn sẽ trả đũa Mỹ nhưng theo cách tác động gián tiếp. Ảnh: NATIONAL INTEREST
Ông Kashin nói rằng về cơ bản phản ứng của Nga lần này sẽ tương tự vụ Thổ Nhĩ Kỳ bắn rơi máy bay ném bom Su-24 của Nga hồi cuối năm 2015. Thời điểm đó, Nga Không tấn công trực tiếp vào Thổ Nhĩ Kỳ nhưng Moscow đã trả đũa bằng cách tăng cường không kích các nhóm vũ trang thân Ankara tại Syria, gây thiệt hại lớn cho các hoạt động đặc biệt và nguồn lực tình báo của Ankara.
Tình hình có thể trở nên phức tạp hơn nếu Mỹ quyết định lật đổ ông Assad. Bước đi này đã được đề cập trong phát ngôn của Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Nikki Haley. Bà Haley cảnh báo Mỹ sẽ sẵn sàng mở rộng chiến dịch quân sự để đối phó chính quyền ông Assad. Tuy nhiên, nếu Mỹ thực hóa ý định này, Nga có thể sẽ phản ứng quyết liệt hơn.
Nếu trong trường hợp Mỹ trực tiếp giao chiến với các lực lượng Nga ở Syria, Moscow có thể sẽ phản ứng bằng quân sự. “Đối với viễn cảnh đó, một cuộc chiến có khả năng sẽ bùng nổ và Nga sẽ sử dụng tên lửa hành trình để tấn công các lực lượng Mỹ trên khắp Trung Đông, từ đó leo thang thành một cuộc chiến toàn diện”.
Một quan chức cấp cao của không quân Mỹ cũng đồng ý với các nhận định của ông Kashin. Vị quan chức giấu tên này cho rằng nếu Mỹ tấn công các hệ thống phòng không S-400 và S-300V4 của Nga bố trí tại Syria thì một cuộc chiến sẽ diễn ra.
Olga Oliker, giám đốc chương trình Nga và Âu Á tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS), cho rằng nếu Mỹ lựa chọn gây leo thang cuộc xung đột tại Syria, đặc biệt là hướng tới mục tiêu lật đổ ông Assad, hậu quả có thể rất nghiêm trọng. “Nga có thể đang sẵn sàng tạo khoảng cách với ông Assad nhưng nếu Mỹ khởi động chiến dịch quân sự chống ông Assad thì Washington sẽ gặp rất nhiều gian nan trong việc tiến hành động thái này vì Moscow sẽ đứng về chính quyền Damascus”.
Tàu khu trục Đô đốc Grigorovich RFS-494 của Nga. Ảnh: SHIPSPOTTING
Ngay sau vụ Mỹ tấn công Syria bằng tên lửa Tomahawk tối 6-4, Nga ngày 7-4 đã triển khai tàu khu trục Đô đốc Grigorovich RFS-494 tới căn cứ hải quân Tartus của Syria ở Địa Trung Hải, theo Fox News. Tàu chiến Nga thời điểm đó được trang bị tên lửa Kalibr tiên tiến. Hiện chưa rõ động thái này là nhằm mục đích gì. Tuy nhiên, National Interest cho biết Nga từng đem loại tên lửa này tới tấn công các mục tiêu ở Syria hồi năm 2015.
Về dài hạn, Moscow có thể sẽ tăng cường năng lực cho chính quyền Syria, trong đó có việc tăng năng lực phòng không, cung cấp nhiều vũ khí tấn công hơn như tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình, pháo binh, hệ thống phóng đa rốc-két.
