Tại cuộc họp báo thông tin dự thảo luật BHXH (sửa đổi) vào chiều ngày 16-3, ông Nguyễn Bá Hoan, Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH, cho biết dự luật đã được lấy ý kiến các bộ, ngành, địa phương và người dân từ ngày 1-3.
Nội dung dự luật mở rộng, gia tăng quyền, lợi ích, tạo sự hấp dẫn để thu hút người lao động tham gia BHXH, đồng thời bảo đảm tốt nhất quyền lợi cho người lao động đang làm việc và người hưởng lương hưu.
Đi vào cụ thể dự luật, ông Nguyễn Duy Cường, Phó Vụ trưởng vụ BHXH (Bộ LĐ-TB&XH), cho biết một trong các điểm đáng chú ý của dự luật là quy định giảm năm đóng BHXH tối thiểu để được hưởng lương hưu từ 20 năm xuống 15 năm.
Quy định này nhằm tạo cơ hội cho những người tham gia muộn (45-47 tuổi mới bắt đầu tham gia) hoặc những người tham gia không liên tục dẫn đến khi đến tuổi nghỉ hưu vẫn không tích lũy đủ 20 năm đóng BHXH cũng được hưởng lương hưu hàng tháng.
“Như vậy, những trường hợp này trước đây không được hưởng lương hưu, nay sẽ được hưởng lương hưu hàng tháng, định kỳ mức lương hưu sẽ được Nhà nước điều chỉnh và đồng thời trong thời gian hưởng lương hưu sẽ được quỹ BHXH mua bảo hiểm y tế...” - ông Cường cho hay.
Quy định trên cũng được cơ quan soạn thảo lý giải giúp ngày càng có thêm nhiều người được hưởng lương hưu, đồng thời khuyến khích người lao động bảo lưu, tiếp tục tham gia đóng góp BHXH để hưởng lương hưu hằng tháng thay vì nhận BHXH một lần.
 |
Ông Nguyễn Duy Cường, Phó Vụ trưởng vụ BHXH giới thiệu các điểm mới của luật. Ảnh: V.LONG |
Về quy định hưởng BHXH một lần, ông Cường cho biết ngoài phương án giữ nguyên quy định hiện hành, cơ quan soạn thảo đề xuất nếu người lao động có thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm mà có yêu cầu thì được giải quyết một phần nhưng tối đa không quá 50% tổng thời gian đã đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất. Thời gian đóng BHXH còn lại được bảo lưu, ghi nhận trên sổ BHXH để người lao động tiếp tục tham gia và hưởng các chế độ BHXH.
“Dù phương án nào thì mục tiêu cuối cùng cũng là khuyến khích người lao động ở lại hệ thống để được thụ hưởng tối đa các quyền lợi dài hạn khi họ đến tuổi nghỉ hưu, tránh những thiệt hại bất lợi khi họ hưởng BHXH một lần…” - ông Cường lý giải thêm.
Một điểm đáng chú ý cũng được ông Cường nhắc tới đó là dự luật sẽ bổ sung tầng trợ cấp hưu trí xã hội bên cạnh tầng BHXH cơ bản (BHXH bắt buộc, BHXH tự nguyện), đồng thời bổ sung quy định về liên kết giữa tầng trợ cấp hưu trí xã hội với tầng BHXH cơ bản nhằm mở rộng đối tượng thụ hưởng chế độ BHXH.
Cụ thể, người lao động khi đến tuổi nghỉ hưu nếu chưa đủ điều kiện về thời gian đóng BHXH để hưởng lương hưu thì có thể chọn hưởng trợ cấp hàng tháng cho đến khi đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội (quy định tuổi nhận trợ cấp hưu trí hiện nay là 80 tuổi). Mức hưởng nhận thấp nhất bằng với mức trợ cấp hưu trí xã hội, đồng thời trong thời gian hưởng trợ cấp hàng tháng thì được hưởng bảo hiểm y tế do ngân sách nhà nước đảm bảo.
Cạnh đó, dự luật bổ sung quyền lợi hưởng các chế độ ốm đau, thai sản đối với người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn. “Theo luật hiện hành, nhóm đối tượng này mới chỉ được hưởng 2 chế độ là hưu trí và tử tuất. Nếu như Luật được thông qua sẽ có khoảng 100.000 người được hưởng lợi trực tiếp từ quy định này…” - ông Cường cho biết.
Ngoài ra, dự luật cũng bổ sung chính sách thai sản đối với những người tham gia BHXH với mức 2 triệu đồng; bổ sung quy định về tỉ lệ tính lương hưu…
Bộ LĐ-TB&XH cho biết sau khi tổng hợp ý kiến góp ý của các cơ quan, bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và nhân dân, dự thảo Luật BHXH (sửa đổi) sẽ được hoàn thiện trình Chính phủ cho ý kiến để trình Quốc hội thảo luận lần thứ nhất tại kỳ họp tháng 10-2023.
