Ngày 20-1, Sở Y tế TP.HCM cho biết sẽ đổi mới mô hình hoạt động của trạm y tế phường, xã, từ cách làm thụ động sang chủ động chăm sóc sức khỏe người dân ngay tại cộng đồng.

Một trong những hướng đi được đề xuất là mô hình trạm y tế hoạt động theo các “đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn”, coi trạm y tế không chỉ là nơi khám, chữa bệnh mà là trung tâm điều phối công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Theo Sở Y tế, Nghị quyết 72/2025 của Bộ Chính trị đã chỉ ra những hạn chế kéo dài của y tế cơ sở nhiều năm qua. Trạm y tế phường, xã chưa cung cấp đầy đủ dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu; công tác khám sàng lọc, phát hiện sớm bệnh tật chưa được triển khai rộng rãi; niềm tin của người dân đối với y tế cơ sở chưa được củng cố.

Từ đó dẫn tới tình trạng người dân khám vượt tuyến, kể cả với bệnh thông thường, vẫn phổ biến, gây quá tải cho bệnh viện tuyến trên, đồng thời làm gia tăng chi phí xã hội.

Nguyên nhân quan trọng là cách thức hoạt động còn mang tính thụ động. Phần lớn trạm y tế vẫn chờ người dân đến khám, chưa chủ động tiếp cận, quản lý và theo dõi sức khỏe người dân theo địa bàn. Việc nắm bắt sức khỏe cộng đồng còn nặng về báo cáo hành chính, thiếu cơ chế để nhân viên y tế thường xuyên tiếp xúc, theo dõi từng hộ gia đình và từng nhóm dân cư.

Hoạt động chuyên môn tại trạm y tế hiện vẫn thiên về xử lý từng trường hợp riêng lẻ, tập trung vào tiêm chủng, khám bệnh thông thường hoặc thực hiện các chương trình mục tiêu. Trong khi đó, vai trò cốt lõi của y tế cơ sở là chăm sóc sức khỏe ban đầu, quản lý bệnh mạn tính, tư vấn dự phòng và theo dõi lâu dài cho người dân lại chưa được phát huy đầy đủ. Công tác khám sàng lọc, phát hiện sớm bệnh tật chưa được tổ chức bài bản, liên tục, khiến nhiều bệnh được phát hiện muộn, bỏ lỡ “thời điểm vàng” để can thiệp.

Bên cạnh đó, trạm y tế chưa thực sự là đầu mối điều phối chăm sóc sức khỏe trên địa bàn. Sự kết nối với bệnh viện tuyến trên, y tế tư nhân, y tế học đường, y tế doanh nghiệp còn rời rạc. Hoạt động truyền thông, giáo dục sức khỏe ở nhiều nơi còn hình thức, chưa cá thể hóa theo từng nhóm đối tượng, chưa gắn với dữ liệu và hồ sơ sức khỏe điện tử.

Thời gian qua, trạm y tế phường, xã đã được sắp xếp, cấu trúc lại theo hướng trở thành đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc UBND phường, xã, phù hợp mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Tuy nhiên, việc tổ chức lại bộ máy mới chỉ là điều kiện cần. Nếu không đổi mới mạnh mẽ mô hình hoạt động, chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu khó có chuyển biến thực chất.

Theo mô hình đề xuất, trạm y tế hoạt động theo các đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn. Mỗi đội gồm bác sĩ gia đình hoặc bác sĩ đa khoa, điều dưỡng điều phối, dược sĩ hoặc dược tá, nhân viên y tế công cộng và các cộng tác viên sức khỏe khu dân cư. Các đội chủ động quản lý sức khỏe người dân theo hộ gia đình, theo nhóm nguy cơ và theo vòng đời, kết hợp chăm sóc tại trạm và tại nhà, có cơ chế chuyển tuyến và theo dõi sau điều trị.

Để mô hình vận hành hiệu quả, trạm y tế cần quản lý người dân theo danh sách gắn với từng đội; tổ chức chăm sóc chủ động, định kỳ; duy trì giao ban chuyên môn thường xuyên và đẩy mạnh chuyển đổi số, từ quản lý hành chính sang quản lý sức khỏe liên tục.

Sở Y tế TP.HCM nhận định việc thí điểm mô hình tại một số phường, xã với quy mô phù hợp là cần thiết để rút kinh nghiệm trước khi nhân rộng. Dù còn nhiều khó khăn ban đầu, mô hình “đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn” được kỳ vọng sẽ giúp trạm y tế thực sự trở thành “điểm chạm y tế đầu tiên” của người dân, đúng với tinh thần Nghị quyết 72 và định hướng phát triển bền vững của ngành y tế.

Nhân viên y tế hiến máu khẩn, kịp cứu sản phụ băng huyết sau sinh

(PLO)- Nhân viên y tế Bệnh viện Đa khoa Vũng Tàu hiến máu khẩn cấp tại bệnh viện kịp cứu sản phụ bị băng huyết sau sinh, nguy cơ tử vong rất cao.