Hành vi phạm tội không chỉ bột phát trong một phút giây mà chúng đã kéo bè kết nhóm từ trưa, đã xông vào nhà kiếm nạn nhân nhưng không gặp và quyết tìm chém cho kỳ được.
Những điều đó cho thấy sự thách thức, coi thường mọi chuẩn mực đạo đức và pháp luật. Nó cho thấy sự thất bại của gia đình, nhà trường và xã hội trong việc giáo dục con người - trong trường hợp cụ thể này. Nó cảnh báo rằng quá trình hình thành và định hướng nhân cách của những tên côn đồ loai choai kia đã bị “đứt gãy”. Ở một góc độ khác, kiến thức lẫn ý thức pháp luật gần như không tồn tại trong cách hành xử ấy.
Xã hội sẽ làm gì với chúng? Công lý sẽ làm gì với chúng?
Chắc chắn là truy xét, khởi tố và trừng trị. Chúng sẽ trả giá cho việc mình làm, tùy vào hành vi cụ thể của mỗi tên. Pháp luật có thể giảm khinh cho từng đối tượng cụ thể nhưng hậu quả phải gánh chịu là điều chắc chắn. Sẽ có đứa đi tù, có đứa bị xử lý hành chính, có đứa bị đuổi học…
Nhưng xử lý xong rồi thì sao nữa?
Chúng ta sẽ trở nên vô tâm nếu chỉ xử lý những kẻ côn đồ trên và xem như mình đã làm xong trách nhiệm. Khi cơ quan tố tụng đã vào cuộc, có lẽ đó cũng là lúc nhà trường, ngành công an, chính quyền và xã hội cần ngồi suy nghĩ: Vì sao lại ra chuyện đó? Vì sao điều đó có thể xảy ra ở địa phương mình, giữa thành phố trung tâm của tỉnh Đồng Nai?
Xử lý vụ án này rồi thì các bậc cha mẹ vẫn thon thót lo liệu con mình ra đường có hành vi giống những kẻ vừa nêu hoặc sẽ trở thành nạn nhân của hành vi tương tự? Xử lý xong rồi thì người dân vẫn còn run: Đến ủy ban mà chúng cũng xông vào thì còn chỗ nào là chúng không dám? Và xử lý xong những kẻ này thì liệu còn những kẻ khác như thế nữa không?
Một khi người dân còn lo, xã hội còn bất an với tội phạm tuổi học trò thì trách nhiệm của nhà trường, của xã hội, của các bậc phụ huynh chắc chắn còn chưa tròn. Một khi dân lành còn bất an thì chắc chắn ngành công an còn phải suy nghĩ về trách nhiệm ngăn ngừa tội phạm. Và cũng phải nói cho công bằng, không vì vụ việc xảy ra ở UBND phường Trung Dũng mà cho rằng chỉ có Công an TP Biên Hòa hay Công an phường Trung Dũng phải suy nghĩ. Nguyên nhân tiềm ẩn từ gia đình, từ môi trường sống của mỗi kẻ gây án, UBND phường Trung Dũng chỉ là nơi chúng ra tay.
Vấn đề không phải chỉ là lên án hành vi của chúng và dư luận được sự xoa dịu khi chúng bị trừng trị. Sự ngang ngược coi thường mọi chuẩn mực pháp luật và đạo đức của nhóm côn đồ loai choai máu lạnh kia thực sự không chỉ là sự thách thức pháp luật. Mà hơn thế, nó đang thách thức sự giáo dục và hướng thiện con người của xã hội!
Đó mới là sự thách thức lớn nhất!
