Quan niệm 'bé ngoan bé biết vâng lời': Trẻ mất quyền lên tiếng
TRÚC PHƯƠNG
(PLO)- Quan niệm “trẻ em là tài sản của gia đình”, “bé ngoan bé biết vâng lời” đã dần làm các em trở nên thụ động và yếu kém trong việc nêu lên ý kiến, quyết định các vấn đề của bản thân.
Theo kết quả điều tra của tổ chức ChildFund, trong hơn 300 trẻ em được khảo sát, chỉ có 3,5% trẻ em nam và 5,1% trẻ em nữ có cơ hội đưa quyết định liên quan đến mình.
Kết quả trên được nêu lên từ “Hội thảo tham vấn các tổ chức xã hội xây dựng báo cáo bổ sung cho Báo cáo Quốc gia về thực hiện Công ước quốc tế về quyền trẻ em lần thứ 5+6”, do Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam Chi nhánh phía Nam tổ chức vào ngày 7-12. Các ý kiến tại hội thảo cho thấy quyền được tham gia ý kiến của trẻ em trong các vấn đề có liên quan còn rất hạn chế, dù đã được Hiến pháp 2013 và Luật Trẻ em 2016 ghi nhận.
Phát biểu tại hội thảo, bà Nguyễn Thị Bạch Mai, Chủ tịch Hội Bảo trợ người khuyết tật và bảo vệ trẻ em tỉnh Tây Ninh, cho rằng: “Trước hết về quyền tham gia, các em hiểu như thế nào? Đối với các em, ở độ tuổi còn khá non nớt, chưa thể nhận thức cặn kẽ về các quyền của mình, chưa kể việc cha mẹ của các em và cộng đồng cũng chưa có cách hiểu đúng về quyền này. Ngay chính trong gia đình các em vẫn không thể có tiếng nói để bảo vệ chính mình”.
Bà Nguyễn Thị Bạch Mai phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trúc Phương
Qua đây cho thấy nhận thức của trẻ em và các bậc làm cha mẹ về quyền tham gia ý kiến của trẻ em, hoạt động phổ cập quyền tham gia đóng góp ý kiến của trẻ em đến cộng đồng còn nhạt nhòa, kèm theo đó quan niệm “trẻ em là tài sản của gia đình”, “bé ngoan bé biết vâng lời” đã dần làm các em trở nên thụ động và yếu kém trong việc nêu lên ý kiến, quyết định các vấn đề của bản thân.
Đặc biệt hơn, chỉ trong nửa cuối năm 2018, xã hội không khỏi bàng hoàng khi hàng loạt vụ việc về xâm hại thân thể, sức khỏe lẫn tình dục đối với trẻ em liên tiếp diễn ra, mà một phần trong nguyên nhân sâu xa là vì các em không có khả năng kháng cự, cũng không biết cách cầu cứu đến người thân. Qua đó có thể thấy trẻ em mất đi quyền tham gia ý kiến, cũng đồng nghĩa mất đi sức đề kháng bảo vệ bản thân trước các hành vi xâm hại, dễ trở thành nạn nhân của vấn nạn bạo lực.
Mặt khác, quyền tham gia ý kiến của trẻ em dù đã được pháp luật ghi nhận nhưng chỉ mang tính chất quy định về khái niệm mà vẫn chưa có quy định cụ thể về chế tài xử phạt đối với cá nhân vi phạm, vì vậy việc tôn trọng và nghiêm túc thực thi quyền trên chưa cao.
Bà Lương Thị Thuận: Chủ tịch Hội Bảo trợ trẻ em TP.HCM.
Bên cạnh đó, theo hoạt động điều phối và kế hoạch hành động quốc gia vì trẻ em đang chú trọng xây dựng cơ chế sử dụng đội ngũ Đoàn thanh niên thay mặt cho tiếng nói và lợi ích trẻ em là chưa phù hợp. “Bởi đối tượng chủ yếu mà Đoàn thanh niên hướng đến phải ở lứa tuổi thanh niên, trong khi vấn đề về trẻ em bao gồm các vấn đề về trẻ sơ sinh, trẻ em tiểu học. Chẳng hạn, vấn đề cấp thiết của trẻ em sơ sinh là nguồn sữa, điều này Đoàn thanh niên không sâu sát đến, do đó phải thật sự xây dựng một tổ chức chuyên trách am tường về mọi mặt trong đời sống của trẻ em thì mới có thể thay mặt cho tiếng nói của các em” - bà Lương Thị Thuận, Chủ tịch Hội Bảo trợ trẻ em TP.HCM, nêu ý kiến.
Thiếu hụt ngân sách cho các mục tiêu vì trẻ em
Theo Luật Ngân sách hiện hành và Nghị định số 163/2016/NĐ-CP hướng dẫn về Luật Ngân sách năm 2015, nguồn ngân sách dành cho trẻ em nằm trong nguồn bảo đảm xã hội. Vì vậy, tại các địa phương khó khăn vẫn chưa ưu tiên sử dụng nguồn ngân sách cho các mục tiêu vì trẻ em.
Nghiên cứu “Phân tích tính chi phí hệ thống bảo vệ trẻ em ở Việt Nam” trong hai năm 2016, 2017 do UNICEF và ChildFund phối hợp với Cục Trẻ em phân tích ngân sách đầu tư cho bảo vệ trẻ em của chính quyền địa phương tại năm tỉnh, bao gồm: Hà Nội, TP.HCM, Điện Biên, Cao Bằng, Kon Tum, cho thấy trừ hai thành phố lớn có đủ ngân sách, còn các tỉnh miền núi chỉ đủ ngân sách để chi trả lương cơ bản và một phần chi phí hành chính cho cán bộ chịu trách nhiệm về bảo vệ trẻ em của ngành lao động-thương binh và xã hội.
Như vậy, ngân sách nhà nước dành cho công tác bảo vệ trẻ em còn khá thấp, các tỉnh miền núi và nông thôn nghèo thường chỉ bố trí được ngân sách cơ bản trả lương cho cán bộ và chi phí văn phòng như điện, nước, văn phòng phẩm nhưng lại thiếu hụt ngân sách cho hệ thống bảo vệ trẻ em, đặc biệt là trong cộng tác viên và các hoạt động nâng cao năng lực của hệ thống.
Điều này ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động của hệ thống bảo vệ trẻ em và các dịch vụ hỗ trợ khiến công tác theo dõi, báo cáo và xử lý các trường hợp xâm hại, vi phạm về quyền trẻ em còn nhiều hạn chế.
(PLO)- Hành trình 36 năm khép lại nhưng những dấu ấn mà báo Pháp Luật TP.HCM để lại trong lòng giới chuyên gia và bạn đọc sẽ còn tiếp nối bằng những giá trị tốt đẹp đã được bền bỉ vun đắp qua nhiều thế hệ.
(PLO)- Điều quý giá nhất của một tờ báo không chỉ ở tên gọi, mà nằm ở tinh thần mà tờ báo ấy đã tạo dựng. Tên báo có thể khép lại nhưng ngọn lửa pháp lý mà báo Pháp Luật TP.HCM đã góp phần thắp lên sẽ không tắt.
(PLO)- Sau 50 năm mang tên Bác, TP.HCM không chỉ ghi dấu bằng tốc độ đô thị hóa và tăng trưởng kinh tế, mà còn từng bước hoàn thiện hệ thống chăm lo người dân. Từ giáo dục, y tế đến an sinh xã hội, thành phố đang mở rộng các chính sách và mô hình phục vụ, hướng tới nâng cao chất lượng sống và mức độ thụ hưởng của nhân dân.
(PLO)- Theo TS.LS Phan Trung Hoài, TS.LS Phan Đăng Thanh, nhà báo Lê Thọ Bình, luật sư Nguyễn Minh Tâm và những người góp sức xây dựng báo Pháp Luật TP.HCM qua nhiều thời kỳ thì các bài viết chính luận, ký sự pháp đình, phân tích pháp lý của báo đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng bạn đọc.
(PLO)- Trong hành trình phát triển của TP.HCM suốt 50 năm qua, bên cạnh tăng trưởng kinh tế hay mở rộng hạ tầng đô thị, an sinh xã hội luôn là một trong những trụ cột được TP đặc biệt chú trọng.
(PLO)- Ban Tổ chức Chương trình An cư cùng Người lao động ký biên bản ghi nhớ với đối tác MDS Land & Living để đồng hành, chia sẻ và hỗ trợ, có thêm các giải pháp an cư bền vững cho người lao động.
(PLO)- Hiếm có vùng đất nào được thiên nhiên ban tặng những giá trị thiên nhiên bằng một tổ hợp du lịch độc đáo nối liền như Tà Kóu – Bưng Thị- Kê Gà (tỉnh Lâm Đồng).
(PLO)- Hình ảnh bé 4 tuổi ở Hà Tĩnh tham gia chạy bộ 2km cùng bố, hưởng ứng tháng hành động phòng, chống ma túy năm 2026 được hàng ngàn người chia sẻ, lan toả...
(PLO)- Tình trạng trẻ em ngậm dầu hỏa thổi lửa xin tiền trên đường phố có nhiều dấu hiệu nghi vấn về phân chia địa bàn, đưa đón, giám sát, thu tiền và các chuyên gia pháp lý cho rằng cần khẩn trương làm rõ có hay không hành vi bóc lột sức lao động trẻ em để trục lợi.
(PLO)- Sáng 25-6, phiên trọng thể Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (Hà Nội), với sự tham dự của 786 đại biểu đại diện cho hơn 21,6 triệu đoàn viên, thanh niên Việt Nam trong và ngoài nước.
(PLO)- Đằng sau những nhóm "xiếc lửa" đường phố là những khóe môi lở loét vì khói dầu, là nỗi sợ hãi và "luật ngầm" phân chia địa bàn, nộp tiền cho những kẻ “chăn dắt” đứng sau.
(PLO)- Đại hội Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ XIII xác định sáu nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm và năm nhiệm vụ đột phá, tập trung đổi mới phương thức hoạt động của Đoàn.
(PLO)- Sau hơn 150 năm hình thành và phát triển, nghề làm trống Bình An, xã Tân Trụ, tỉnh Tây Ninh vừa được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
(PLO)- TP.HCM đang đẩy nhanh việc lấy mẫu ADN tại gần 10.000 mộ liệt sĩ chưa rõ danh tính, đồng thời mở rộng rà soát các khu vực nghi có mộ tập thể liệt sĩ, trong đó có Công viên Lê Thị Riêng, nhằm phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
(PLO)- Dưới ánh đèn rực rỡ của phố Tây Bùi Viện, những cột lửa vẫn liên tục bùng lên giữa tiếng nhạc chói tai từ vệt dầu hỏa mưu sinh của những đứa trẻ.
(PLO)- Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII tiếp tục áp dụng mô hình “Đại hội không giấy tờ”. Toàn bộ tài liệu, công tác điểm danh và biểu quyết được thực hiện thông qua ứng dụng di động.
(PLO)- Chương trình Đối tác Thái Bình Dương và Chương trình Bạn bè Thái Bình Dương phối hợp triển khai chuỗi hoạt động hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa.
