“Người dân không hoang mang nhưng cũng không chủ quan, nên sử dụng phương án tích trữ nước, nhu yếu phẩm rẻ tiền nhưng hiệu quả. Lấy mốc lụt lịch sử ngày 14-10-2022 ở Đà Nẵng làm mốc kê cao đồ đạc, bảo vệ tài sản của mình”.

Trên đây là khuyến cáo của TS Nguyễn Ngọc Huy, chuyên gia thời tiết, khi trao đổi với PLO về nguy cơ ngập lụt bão số 12 và tổ hợp hình thái thời tiết cực đoan gây ra tại Đà Nẵng từ ngày 22-10.

Khả năng mưa lớn trên diện rộng

Đài Khí tượng thủy văn Trung Bộ ngày 21-10 phát tin cảnh báo mưa lớn tại TP Đà Nẵng. Do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 12 và không khí lạnh kết hợp nhiễu động gió Đông sau bão, từ chiều 22-10 đến 27-10, trên địa bàn Đà Nẵng có khả năng xảy ra một đợt mưa lớn diện rộng.

Tổng lượng mưa cả đợt phổ biến 400-700 mm, có nơi trên 900 mm. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Cảnh báo cấp độ rủi ro thiên tai do mưa lớn: Cấp 1-2.

Trong ngày 21-10, Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Phạm Đức Ấn đã có công điện ứng phó với mưa lớn và bão số 12. Trong đó khuyến cáo người dân tích trữ nước, lương thực đủ dùng cho ba ngày. Sở Xây dựng cũng liên tiếp phát văn bản về phòng chống bão số 12.

Giám đốc Sở Xây dựng Đà Nẵng Nguyễn Hà Nam cho hay, từ 2 ngày trước, đơn vị đã triển khai hai nội dung liên quan đến thoát nước và giao thông trong bão.

Theo đó, Sở Xây dựng đề nghị các xã, phường khẩn trương chỉ đạo nhà thầu kiểm tra toàn bộ cửa thu, mương thu nước trên các tuyến đường thuộc phạm vi quản lý theo phân cấp để khơi thông.

Việc khơi thông cửa thu, mương thu phải được thực hiện liên tục, thường xuyên cho đến khi kết thúc mùa mưa năm 2025. Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chung tay phòng chống ngập úng. Đặc biệt cần khơi thông, tháo dỡ các tấm che ngăn mùi tại cửa thu nước trước nhà.

Công ty Thoát nước và xử lý nước thải Đà Nẵng cùng các đơn vị liên quan được yêu cầu huy động toàn bộ lực lượng, phương tiện cho công tác khơi thông cống rãnh.

Đồng thời, bố trí nhân lực triển khai công tác ứng trực, chuẩn bị sẵn sàng các phương tiện, thiết bị để kịp thời xử lý tại những vị trí xung yếu về thoát nước, có nguy cơ xảy ra ngập úng tại khu vực đô thị.

Mốc lụt lịch sử ngày 14-10-2022 ở Đà Nẵng có lượng mưa cực lớn, có nơi lên đến gần 700mm trong 24 giờ, làm hệ thống thoát nước quá tải, gây thiệt hại nặng nề về tài sản và đời sống của người dân

Kê cao đồ đạc, thà mất sức còn hơn mất tài sản

Theo chuyên gia Nguyễn Ngọc Huy, bão số 12 không phải cơn bão có gió mạnh nhưng mang lại nhiều rủi ro về mặt thiên tai. Tâm mưa đặc biệt lớn, bao phủ từ bắc Quảng Trị đến Quảng Ngãi.

Tổng lượng mưa đến ngày 26-10 có thể lên đến 500-800 mm. Nếu kéo dài đến cuối tháng 10, tổng lượng mưa nhiều nơi có thể vượt 1.000 mm. Đáng nói, từ tối 20-10, nước biển bắt đầu dâng tại Đà Nẵng, nước sông Hàn đã dâng đến gần mép đường.

Như vậy, ngay khi chưa có mưa thì nguy cơ của sóng biển và nước biển dâng đã hiển hiện. Điều này tạo ra một hình thái thiên tai nguy cơ cao là lúc mưa lớn thì nước không thoát ra khỏi TP được, khiến cho khu vực thấp trũng bị ngập.

Ông Huy cho hay, sẽ có hai giai đoạn mưa. Giai đoạn thứ nhất, mưa cấp tập do hoàn lưu bão tạo ra bắt đầu từ ngày 22-10 đến 24-10. Giai đoạn hai, mưa do không khí lạnh kết hợp nhiễu động gió Đông từ ngày 26-10 tạo thành dải hội tụ mưa rất lớn, nhất là khu vực phía Bắc, phía tây của Đà Nẵng.

Nhiều khu vực ven sông Cu Đê, sông Thu Bồn có nguy cơ nước dâng từ ngày 26-10, khi các hồ chứa phía Tây không còn khả năng chứa nước.

“Tôi lo lắng nhiều hơn ở giai đoạn từ ngày 26-10 trở đi, nguy cơ có thể xảy ra sạt lở đất ở vùng núi. Với tinh thần phòng hơn chống, không đợi tới khi nước lên mới đi dọn đồ, kê cao đồ đạc. Người dân phải kê cao đồ đạc, nếu nước lụt không đến mức như dự báo thì cũng chỉ mất công, mất sức thôi, còn hơn là mất tài sản”, ông Huy khuyến cáo.

Theo ông Huy, người dân cần chuẩn bị lương thực dư ra một ít, nhưng cũng không nên trữ quá nhiều, ưu tiên đồ khô không cần phải bảo quản tủ lạnh.

Người dân vùng núi nên dùng bao ni lông loại dày, to (loại dùng để bơm nước vào chèn mái tôn) để trữ nước uống, nước sinh hoạt trong dài ngày thay vì trữ nước đóng chai loại nhỏ. Như vậy vừa rẻ tiền, vừa đỡ phát sinh rác thải nhựa sau lũ.