Ngày 16-7, BV Nhi đồng TP (TP.HCM) tiếp nhận bé trai CPTT (một ngày tuổi, ngụ TP Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk) nhập viện trong tình trạng khó thở, tím tái, lơ mơ, hôn mê.
Bệnh sử ghi nhận trẻ sinh thường, đủ tháng, cân nặng lúc sinh 3,7 kg tại một bệnh viện chuyên khoa sản tỉnh. Sau sinh, bé tím tái, thở rên, co kéo, rút lõm ngực nặng, lơ mơ, ghi nhận nước ối vàng đặc, màu ối nhuộm da. Bé được điều trị hỗ trợ hô hấp thở ôxy, sau đó đặt nội khí quản giúp thở, kháng sinh, chuyển BV Nhi đồng TP.
Tại đây, bé được các bác sĩ thăm khám làm các xét nghiệm, chẩn đoán suy hô hấp nặng, viêm phổi do hít phân su, được xử trí tiếp tục thở máy, kháng sinh, dịch truyền tĩnh mạch. Tuy nhiên, diễn tiến suy hô hấp ngày càng nặng.
Bé trai được điều trị tại BV Nhi đồng Thành phố. Ảnh: BVCC
Các bác sĩ đã hội chẩn với êkíp ECMO tiến hành đặt cannula mạch máu và gắn nối với hệ thống máy ECMO để cung cấp ôxy qua màng ngoài cơ thể. Từ đó chuyển máu có ôxy vào hệ tuần hoàn trong cơ thể để cung cấp ôxy cho mô và các cơ quan trong cơ thể trẻ.
Kết quả sau gần một tuần chạy ECMO phối hợp với các điều trị hỗ trợ tích cực khác, tình trạng suy hô hấp cải thiện dần. Bé được cai máy ECMO, tình trạng cải thiện rõ rệt, tổn thương phổi phục hồi, chức năng trao đổi ôxy của phổi rất tốt, chức năng các cơ quan ổn định. Bé đã được rút nội khí quản, tự thở khá qua hỗ trợ ôxy, ăn sữa hoàn toàn. Hiện bé được 25 ngày tuổi và đang được theo dõi chăm sóc tích cực tại khoa Hồi sức sơ sinh.
Phương pháp sử dụng tuần hoàn và trao đổi ôxy màng ngoài cơ thể giúp hỗ trợ chức năng sống ở các bệnh nhân suy tuần hoàn hoặc suy hô hấp nặng, đáp ứng kém hoặc không đáp ứng với các biện pháp hồi sức thông thường. Đây là trường hợp trẻ sơ sinh đầu tiên được thực hiện ECMO tại BV Nhi đồng Thành phố, cũng là trường hợp sơ sinh đầu tiên tại miền Nam Việt Nam.
Các bác sĩ bệnh viện can thiệp đặt máy ECMO trên những mạch máu li ti của bệnh nhi. Ảnh: BVCC
Các bác sĩ khuyến cáo: Khi thấy ra nước ối có màu xanh đậm, sản phụ cần báo ngay cho bác sĩ để được theo dõi sát nhịp tim thai, tình trạng suy thai, từ đó có những biện pháp can thiệp sớm, tránh tai biến. Trẻ hít ối có phân su vào phổi có thể gây viêm và nhiễm trùng nặng. Phân su cũng có thể chặn đường thở, vỡ hoặc suy phế nang, không khí từ bên trong phổi có thể tích tụ trong khoang ngực và xung quanh phổi gây tràn khí màng phổi, gây khó khăn cho việc tái tạo phổi...
| Các biểu hiện viêm phổi hít phân su - Trẻ sinh ra thường có tầm vóc to, người phủ đầy phân su, miệng hầu đầy nước ối phân su. - Biểu hiện suy hô hấp: Thở nhanh, thở khó, rên rỉ, tím tái, ngưng thở... Nhịp tim chậm, giảm trương lực cơ. Trẻ có thể ngạt nặng, chết lâm sàng. - Chụp X-quang phổi thấy: Các hạt đậm bờ không rõ tập trung nhiều quanh rốn phổi, ứ khí ở phổi, xẹp phổi và khí thũng rải rác. Một số trường hợp có tràn khí màng phổi. - Xét nghiệm: Giảm ôxy, tăng CO2 máu, toan hóa máu. - Những trẻ hít ối phân su được cứu sống mà phải thở ôxy dài ngày có nguy cơ bị bệnh phổi mạn, tăng nhạy cảm đường thở (dễ phát triển bệnh hen suyễn, viêm phổi) chậm phát triển tâm thần, điếc. - Những thai kỳ có nguy cơ cao như: chậm tăng trưởng trong tử cung, thai già tháng, mẹ tiền sản giật, cao huyết áp, bệnh tim phổi mạn... cần được theo dõi kỹ trong thai kỳ và trong khi sinh. - Tuy hít ối phân su ở trẻ sơ sinh là tai biến đáng sợ cho các ông bố, bà mẹ nhưng phần lớn các trường hợp là không nghiêm trọng. Việc theo dõi cẩn thận và điều trị kịp thời sẽ giúp hạn chế tình trạng nặng cũng như những di chứng về sau. |
