Hiện nay, Việt Nam là quốc gia đang sở hữu hệ thống trang trại bò sữa chuẩn Global G.A.P. lớn nhất của Châu Á (thuộc Vinamilk). Để có được kết quả ấn tượng đó, không thể không kể đến sự tham gia xây dựng ngành chăn nuôi bò sữa của các doanh nghiệp sữa Việt.
Định hướng đúng từ bước đi đầu tiên
Để đưa tên doanh nghiệp sữa Việt Nam vào Top 50 công ty sữa lớn trên thế giới, một trong những quyết định đắt giá nhất của Vinamilk (công ty sữa có giá trị tỷ đô này) chính là việc đầu tư vùng nguyên liệu ngay từ đầu thập niên 90.
Toàn bộ bò giống được Vinamilk nhập từ Úc, Mỹ, New Zealand và vận chuyển bằng chuyên cơ để nhân rộng đàn bò sữa cao sản trong nước
Bà Mai Kiều Liên, TGĐ Vinamilk từng chia sẻ: “Chúng ta có hệ thống chăn nuôi bò sữa, đó là quan trọng nhất. Điều này sẽ giúp chúng ta tự chủ nguyên liệu thì tự chủ mọi thứ, tự chủ về giá thành. Nói không quá thì nếu không có vùng nguyên liệu, có lẽ sẽ không có Vinamilk ngày nay”.
Giai đoạn từ 1975-1986 là khoảng thời gian khó khăn về mọi mặt của đất nước. Nhưng từ lúc đó, Vinamilk đã có định hướng rõ ràng, đó là: phải thay thế nguyên liệu nhập khẩu, phải phát triển đàn bò sữa trong nước. Năm 1991, công ty này đã cụ thể hóa bằng việc xây dựng vùng nguyên liệu nội địa, “cuộc cách mạng sữa” hay còn gọi là cuộc “cách mạng trắng” ra đời. Đến năm 2005, Vinamilk bắt đầu giai đoạn xây dựng trang trại tập trung, công nghệ cao với sự ra đời của trang trại đầu tiên tại Tuyên Quang.
"Resort” bò sữa của Vinamilk tại Tây Ninh có quy mô lên đến 8000 con và được áp dụng công nghệ 4.0 toàn diện trong quản lý và chăn nuôi
Cuộc “cách mạng trắng” này rất khó khăn, bởi trước hết chăn nuôi bò sữa không phải là thế mạnh của Việt Nam, nông dân không có kinh nghiệm, khí hậu không thích hợp chăn nuôi bò sữa (cần mát, độ ẩm thấp). Nhưng đến nay, Vinamilk đã có 12 trang trại trải dài khắp cả nước. Ngoài ra, theo chính sách tam nông, việc hợp tác chặt chẽ với người nông dân chăn nuôi bò sữa tại các địa phương đã giúp nâng tổng số đàn bò từ 3.000 con năm 1991 lên 113.000 con năm 2015 và đến nay là 130.000 con, năng suất sữa của đàn bò Vinamilk được cho biết là không thua kém các nước trong khu vực và thế giới.
Phát huy nội lực giúp thay đổi ngành sữa và hội nhập
Xây dựng ngành bò sữa không là câu chuyện đơn giản bởi đầu tư trang trại bò sữa cần nguồn vốn lớn, thời gian đầu tư cải tạo lâu. Trong khi đó, rủi ro về chăn nuôi, thị trường, lãi suất… luôn là thách thức thường trực cho doanh nghiệp. Hơn nữa, phát triển chăn nuôi bò sữa tại vùng nhiệt đới vốn dĩ không thích hợp lại càng làm cho rủi ro cao hơn.
Trang trại bò sữa Nghệ An là trong 3 trang trại đạt chuẩn quốc tế Global G.A.P. của Châu Á tại thời điểm khánh thành năm 2014
Thực tế phát triển của Vinamilk đã chứng minh ngành chăn nuôi bò sữa dù không phải là thế mạnh Việt Nam, nhưng vẫn có thể tạo ra những cột mốc phát triển mạnh mẽ nhờ vào những bước đi chắc chắn trong việc đầu tư và ứng dụng công nghệ hiện đại.
Năm 2005, là thời điểm ngành sữa Việt Nam có sự tăng trưởng tích cực khi nhu cầu của cộng đồng về bổ sung dinh dưỡng từ sữa tăng lên. Nhờ đó, mở ra nhiều cơ hội, nhưng đồng thời cũng là thách thức cho doanh nghiệp khi không chỉ cần sản lượng mà còn phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng ngày càng khắt khe hơn. Đó cũng là thời điểm Vinamilk chính thức được Tổ chức Control Union trao giấy chứng nhận đạt chuẩn quốc tế “Thực hành nông nghiệp Tốt toàn cầu (Global G.A.P.) cho trang trại tại Nghệ An. Đây cũng là trang trại đầu tiên tại Đông Nam Á được Global G.A.P. chứng nhận.
Tháng 3-2019 vừa qua, công ty này tiếp tục giới thiệu mô hình “Resort” bò sữa với trang trại tại Tây Ninh. Đây cũng là bước ngoặt đánh dấu chặng đường mới cho chiến lược phát triển trang trại của Vinamilk trong việc áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế. Định hướng này được hiện thực hóa khi đến nay, Vinamilk là công ty sữa của Việt Nam sở hữu Hệ thống trang trại chuẩn Global G.A.P. lớn nhất châu Á về số lượng trang trại.
Nằm trong chiến lược này, xu hướng hữu cơ (organic) đã được Vinamilk đón đầu bằng việc triển khai xây dựng và đưa vào hoạt động trang trại bò sữa organic tại Đà Lạt (tháng 3-2017). Đây là trang trại bò sữa organic đầu tiên tại Việt Nam đạt được tiêu chuẩn Organic Châu Âu do Tổ chức Control Union chứng nhận. Qua đó, đưa sản phẩm sữa organic đến trực tiếp với người dân hơn. Tiếp đó, tháng 6-2018, lần đầu tiên tại Việt Nam, bò sữa A2 thuần chủng từ New Zealand được Vinamilk nhập khẩu về Việt Nam. Chỉ 1 tháng sau đó, lô sữa đầu tiên của thế hệ bò sữa A2 của Vinamilk sản xuất đã được tung ra thị trường, gồm sữa A2 nguyên chất thanh trùng và tiệt trùng.
Có thể khẳng định, chiến lược phát triển vùng nguyên liệu đang thực hiện của Vinamilk đã mang lại tầm vóc cao hơn cho ngành sữa Việt Nam, góp phần nâng cao đời sống bà con nông dân và chất lượng sản phẩm dinh dưỡng cho người tiêu dùng.
