Bà Rịa- Vũng Tàu là một trong những địa phương quan tâm chăm lo rất tốt đến đời sống văn hóa, tinh thần của người dân ở cấp cơ sở. Trong đó tỉnh dành nguồn lực lớn để đầu tư, xây dựng, trang bị trang thiết bị cho các trung tâm Văn hóa, Thể thao- Học tập cộng đồng xã, phường, thị trấn (gọi tắt là trung tâm).

Nhưng hiện nay các trung tâm đang phần lớn phải “đắp chiếu”, hoạt động cầm chừng dẫn đến xuống cấp vì vướng cơ chế…

Mô hình điểm được nhiều tỉnh, thành đến học tập

Theo thống kê, toàn tỉnh có 73/82 xã, phường, thị trấn đầu tư, xây dựng xong trung tâm, đi vào hoạt động.

Thực tế, các trung tâm đã từng hoạt động rất sôi nổi, phát huy tốt chức năng, nhiệm vụ là thiết chế văn hóa cấp cơ sở. Nhưng từ năm 2019 đến nay, tỉnh Bà Rịa- Vũng Tàu đã chỉ đạo tạm dừng hoạt động tất cả các trung tâm trên để chờ hướng dẫn của các bộ, ngành để trung tâm hoạt động đúng quy định.

Mới đây, theo ghi nhận thực tế của PV, các trung tâm đều được địa phương chọn quỹ đất tốt, đầu tư khang trang, rộng rãi với đủ phòng chức năng, có khu vui chơi cho trẻ em, sân thể thao, thư viện…

Trung tâm VH,TT-HT cộng đồng xã Bình Trung, huyện Châu Đức được đầu tư cơ sở vật chất rất khang trang- Ảnh:TK

Tuy nhiên, nhiều nơi đang xuống cấp, nhiều hạng mục đóng cửa, hư hỏng, lâu lâu mới có hoạt động. Chỉ có một số ít nơi ở thời điểm hiện tại có hoạt động sôi nổi. Đơn cử như tại thị trấn Phước Hải, huyện Đất Đỏ trong buổi sáng có người dân đến chơi sân bị sắt, trẻ em vui chơi đá bóng.

Tại kỳ họp giữa tháng 7-2022, ông Mai Ngọc Thuận, phó Chủ tịch HĐND tỉnh chia sẻ, tỉnh đầu tư cho các trung tâm rất tốt. Một thời gian tỉnh đón nhiều đoàn các tỉnh bạn tới đây tham quan mô hình hoạt động của trung tâm.

Khối phòng hành chính của trung tâm VH,TT-HT cộng đồng xã Bình Châu, huyện Xuyên Mộc đang "đắp chiếu"- Ảnh:TK

“Từ hai nhiệm kỳ trước, vấn đề hoạt động của trung tâm đã được các đại biểu đặt ra và thảo luận nhiều. Cuối cùng đi tới quyết định tạm dừng hoạt động vì không có bộ máy, nhân sự để vận hành, khai thác. Đây là một sự lãng phí vô cùng lớn…”- ông Mai Ngọc Thuận nêu.

Bãi bỏ văn bản vì không phù hợp với quy định

Theo tìm hiểu của PV, năm 2009, UBND tỉnh Bà Rịa- Vũng Tàu ban hành quyết định số 63 về quy chế tổ chức và hoạt động của trung tâm. Theo đó, trung tâm được coi là một đơn vị sự nghiệp văn hoá - giáo dục ở cơ sở trực thuộc UBND xã do huyện thành lập, có con dấu, tài khoản riêng.

Bộ máy của trung tâm có Ban chủ nhiệm gồm các thành viên thường trực là cán bộ chuyên trách, không chuyên trách (từ 5-7 người). Các thành viên không thường trực kiêm nhiệm là đại diện các hội, đoàn thể, trường học tại địa phương. Ngoài ra còn có các tổ chuyên môn nghiệp vụ. Việc tuyển dụng, bổ nhiệm các chức danh của trung tâm do xã quyết định sau khi thoả thuận thống nhất với các phòng nghiệp vụ của cấp huyện.

Trẻ em đến vui chơi tại trung tâm VH,TT-HT cộng đồng thị trấn Phước Hải, huyện Đất Đỏ- Ảnh chụp sáng 21-7:TK

Kinh phí hoạt động, đầu tư do ngân sách Nhà nước hỗ trợ và từ nguồn xã hội hóa. Trung tâm cũng được liên kết với các tổ chức, cá nhân theo hình thức xã hội hóa để đa dạng thêm hoạt động dịch vụ; tạo thêm nguồn kinh phí hoạt động.

Đến năm 2016, tỉnh lại ban hành quyết định số 06 thay thế quyết định 63 nêu trên. Trong đó có một điểm khác là chủ nhiệm của trung tâm do phó chủ tịch UBND cấp xã phụ trách Văn hóa- Xã hội kiêm nhiệm…

Đến năm 2019, tỉnh Bà Rịa- Vũng Tàu lại tiếp tục ban hành quyết định số 28 bãi bỏ quyết định số 06. Lý do là phần lớn nội dung của quyết định số 06 không phù hợp về thẩm quyền theo quy định tại các văn bản Trung ương.

Bà Vương Thị Dung, đại biểu HĐND tỉnh Bà Rịa- Vũng Tàu khóa VII, chia sẻ, hiện nay ban chủ nhiệm nhiều nơi đang phải kiêm nhiệm. Biên chế cho trung tâm thiếu dẫn đến nhân sự thiếu, gây khó khăn cho hoạt động. Cơ sở trang thiết bị một số nơi đã xuống cấp, hư hỏng nặng...

“Tỉnh bãi bỏ quyết định số 06 nhưng hiện nay chưa có quyết định mới thay thế. Đề nghị sớm ban hành quy định mới, có giải pháp, chỉ đạo trực tiếp nội dung này để các trung tâm hoạt động hiệu quả”-đại biểu đặt vấn đề.