Phóng to

“Tham nhũng vặt” hại cho người nghèo không kém “tham nhũng lớn” - Ảnh: news.image.com

Ai tham nhũng nhất?

Báo cáo cho biết trong bộ máy chính quyền ở châu Á - Thái Bình Dương, các nhóm tham nhũng nhất là cảnh sát, chính khách và quan chức ngành tư pháp. Gần 20% số người được hỏi nói rằng họ từng phải hối lộ cảnh sát trong một năm vừa qua.

UNDP đã đưa kế hoạch hành động bảy điểm chống tham nhũng như sau: Phối hợp những nỗ lực quốc tế để thực hiện Công ước chống tham nhũng LHQ; Định rõ tiêu chuẩn chất lượng của các cơ quan, định chế; Củng cố dịch vụ công dân; Xúc tiến các bộ qui tắc hành động của khu vực tư nhân; Thiết lập quyền được thông tin; Ủng hộ hành động công dân.

Kết quả điều tra ở Bangladesh, Ấn Độ, Nepal, Pakistan và Sri Lanka cho thấy bác sĩ và nhân viên trong các bệnh viện thường xuyên đòi người bệnh phải hối lộ để được nhập viện, xếp giường hoặc được kê đơn thuốc theo giá trợ cấp. Ở Campuchia, 89% vụ "chạm trán" với cảnh sát giao thông dẫn tới... hối lộ, với mức chi bình quân mỗi gia đình cho hối lộ là 9 USD. Báo cáo cũng cho thấy ở đâu nạn tham nhũng trong trường học tăng mạnh, ở đó tỉ lệ học sinh tới trường thấp và tỉ lệ mù chữ cao hơn.

Bà Anuradha Rajivan, quan chức khu vực của UNDP, cho rằng việc phát hiện và đưa ra xét xử những vụ tham nhũng lớn có thể được báo chí quan tâm, nhưng người nghèo sẽ có lợi hơn nếu nạn tham nhũng vặt tác động tới cuộc sống hằng ngày của họ được xóa bỏ. Theo bà, tổng số tiền tham nhũng trong những vụ này có thể nhỏ, nhưng nó lại xảy ra thường xuyên, với số người bị ảnh hưởng rất cao và tiền chi cho "tham nhũng vặt" chiếm một phần rất lớn trong thu nhập của người nghèo. Đại diện UNDP Olav Kjorven khẳng định trong điều kiện khủng hoảng lương thực hiện nay, nhu cầu thoát khỏi nạn tham nhũng ở châu Á càng lớn.

Kinh nghiệm Ấn Độ, Nga

Malaysia tăng thêm lạm phát vì... tham nhũng Báo The Star dẫn lời ông Tan Sri Ramon Navaratnam, chủ tịch Tổ chức Minh bạch thế giới ở Malaysia, nhận định tham nhũng là một trong những nguyên nhân gây nên tình trạng gia tăng tỉ lệ lạm phát ở nước này. Theo Ramon Navaratnam, tình trạng tham nhũng ở Malaysia thường phát sinh trong các phi vụ đàm phán hợp đồng, xin giấy phép hoạt động kinh doanh, vay tín dụng... do doanh nghiệp thường đút lót cho quan chức nhà nước để bôi trơn với ý muốn đẩy nhanh quá trình thủ tục hành chính.

Một trong những "điểm sáng" của châu Á - theo đánh giá trong báo cáo UNDP - là Ấn Độ. Với những sáng kiến như quyền thông tin (RTI) và chính phủ điện tử, vi tính hóa các hồ sơ tòa án để giải quyết tình trạng hồ sơ dồn ứ tại tòa, kiểm toán xã hội trong việc thực hiện đạo luật bảo đảm việc làm nông thôn (NREGA)... đã giúp giảm đáng kể nạn tham nhũng ở Ấn Độ. Đây là kết luận của báo cáo UNDP liên quan đến thành tích chống tham nhũng của quốc gia Nam Á này.

Liên quan tới Nga, ngay sau khi nhậm chức hồi đầu tháng trước, nghị định đầu tiên được tân Tổng thống Nga Dmitry Medvedev ký là lập Ủy ban chống tham nhũng. Đây là phản ứng của ông trước thực trạng Tổ chức Minh bạch thế giới xếp chỉ số tham nhũng của Nga từ vị trí thứ 90 cách đây bốn năm rớt xuống thứ 143/179 nước.

Như học giả Brook Horowitz viết trên International Herald Tribune ngày 12-6, Chính phủ Nga "đang có vẻ đi đúng hướng" khi Tổng thống Medvedev chỉ rõ trọng tâm của ông sẽ là củng cố hệ thống tư pháp độc lập, giảm những cuộc thanh tra kiểu chuyên quyền của cơ quan thuế, tăng cường tính minh bạch của chi tiêu nhà nước, phát động các chiến dịch giáo dục nhằm thay đổi thái độ trong xã hội, đưa ra những qui định và chuẩn mực cho quan chức chính phủ.

Hiện các công ty Nga cũng đang tự tiến hành các hoạt động chống tham nhũng trước khi các dự luật mới chính thức có hiệu lực: củng cố điều hành bằng cách tách bạch rõ ràng hơn chức năng của hội đồng quản trị, sử dụng tiêu chuẩn báo cáo tài chính quốc tế (IFRS), cùng việc minh bạch hóa các tài khoản và công bố của các cổ phần. Đồng thời với đó là việc chỉ định những giám đốc độc lập với hội đồng quản trị.

Báo cáo UNDP kết luận: "Cái giá thật của tham nhũng không tính bằng tiền, mà là ở những cơ hội bị ăn mòn, là việc người nghèo ngày càng bị cách ly khỏi nhịp điệu phát triển xã hội và gia tăng cảm giác bất công". Báo cáo cho rằng chống tham nhũng vào lúc này có ý nghĩa chính trị cao hơn bao giờ hết, đặc biệt là trong lĩnh vực điện, nước, y tế và giáo dục, vì nó không chỉ thể hiện uy tín của chính phủ mà còn làm tăng niềm tin của nhân dân.