Tạm đình chỉ công tác 7 cán bộ công an tham gia bắt vụ án mại dâm

Thiếu tướng Đỗ Kim Tuyến - phó tổng cục trưởng Tổng cục Cảnh sát phòng chống tội phạm, kiêm cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội - cho biết về mặt nghiệp vụ, lực lượng cảnh sát hình sự khi đi bắt mại dâm được phép hóa trang, đồng thời “được thực hiện các biện pháp nghiệp vụ cần thiết để có bằng chứng cụ thể về vụ việc” (Tuổi Trẻ ngày 20-11).

Nếu được xem là “biện pháp nghiệp vụ cần thiết để có bằng chứng cụ thể về vụ việc” thì phải khẳng định rằng cái cách thực hiện “biện pháp nghiệp vụ” của những cán bộ công an trong đoạn clip không thể chấp nhận được về mặt luân lý lẫn hành xử pháp luật. Điều khiến dư luận hết sức bức xúc chính là thái độ chà đạp nhân phẩm con người nơi chính những người được Nhà nước và nhân dân giao cho cái quyền thừa hành pháp luật.

Những câu chửi tục tằn, những lời lẽ khiếm nhã của cán bộ công an quát nạt, ép hai phụ nữ (bị cho là tội phạm) đang trong tình trạng không mảnh vải che thân phải dang tay ra để ghi hình... quả thật đã phơi bày một tình trạng phi nhân tính không thể chấp nhận được nơi người bình thường, chứ chưa nói đây lại chính là người đang làm nhiệm vụ pháp luật.

Từ sự kiện trên, nhìn rộng ra thực tế có thể cũng nhận thấy văn hóa làm án của một số cán bộ chiến sĩ công an, cảnh sát hiện nay có nhiều điều đáng quan ngại. Tình trạng lực lượng thực thi pháp luật trong khi trấn áp đã quát nạt xưng hô “mày tao”, văng tục, hung hăng, có hành vi bất nhã, coi thường nhân phẩm người khác khi chưa có xét xử hay kết luận cuối cùng của pháp luật vẫn diễn ra trước mắt chúng ta hằng ngày.

Sự từ tốn, lễ độ và hành xử điềm đạm trên tinh thần thượng tôn pháp luật còn quá đỗi hiếm hoi mặc dù xã hội Việt Nam đang xây dựng một đời sống dân sự tích cực theo hướng “pháp quyền”.

Trở lại vụ việc, trước đó sáng 17-11, trả lời báo điện tử VNExpress, ông Nguyễn Duy Hòa - phó chánh thanh tra Bộ Công an - cho rằng về nguyên tắc trong quá trình làm việc, công an được phép thu thập tài liệu, chứng cứ nhưng không được phép công khai các chứng cứ này bởi đó là “tài liệu mật”. Ai tung lên mạng, người đó phải chịu trách nhiệm. Ông Hòa cho biết nếu những người xuất hiện trong clip thấy cơ quan chức năng làm việc không đúng thì có quyền viết đơn khiếu nại. Và khi đó, vụ việc sẽ được xử lý theo pháp luật.

Diễn ngôn của ông Hòa trước công luận về vụ việc có hai điểm đáng lưu ý: thứ nhất, việc công an thu thập tài liệu vụ việc là được phép, chỉ kẻ nào đưa clip này lên mạng mới có tội; thứ hai, chỉ những người xuất hiện trong clip mới có quyền khiếu nại cơ quan chức năng nếu thấy trong quá trình thi hành công vụ họ đã làm không đúng.

Tuy nhiên, ai cũng biết trong điều kiện văn hóa và pháp luật của chúng ta, việc hai cô gái bị công an bôi nhọ nhân phẩm trong đoạn băng trên xuất đầu lộ diện trước công chúng đã khó, việc khiếu nại ngược lại “người thừa hành luật pháp” hung hăng như vậy sẽ còn khó hơn. Như vậy, mọi tội vạ sẽ chỉ được quy kết cho người phát tán clip này lên mạng.

Hai cô gái trong đoạn clip trên đã gục đầu bật khóc tức tưởi vì nhân phẩm của mình bị chính những người thừa hành pháp luật xúc phạm. Còn dư luận, xem đoạn clip trên, chúng ta không tránh khỏi cảm giác âu lo và kinh ngạc khi kiểu hành xử phản nhân văn, mất nhân tính lại nhân danh pháp luật.

Nếu điều tra và kết tội kẻ phát tán clip lên mạng, xử lý thôi việc những cán bộ công an trong đoạn phim và yên tâm đóng sổ sự việc thì chưa đủ. Việc tạo ra cơ chế tự giám sát và giao cho người dân có điều kiện và tiếng nói giám sát văn hóa hành xử người thừa hành pháp luật mới là cốt lõi của vấn đề cần giải quyết.