Nếu làm những điều này, máy tính có thể bị theo dõi mà bạn không hề hay biết

(PLO)- Kaspersky cho biết Việt Nam ghi nhận gần 1,3 triệu lượt tấn công bằng “cửa hậu” trong năm 2025, cho phép kẻ xấu truy cập từ xa, theo dõi hoạt động và lấy dữ liệu trên máy tính mà người dùng không hay biết.

0:00 / 0:00
0:00
  • Nam miền Bắc
  • Nữ miền Bắc
  • Nữ miền Nam
  • Nam miền Nam

Không phải vụ tấn công mạng nào cũng khiến máy tính bị khóa màn hình hay hiện thông báo đòi tiền chuộc. Có những trường hợp thiết bị vẫn hoạt động bình thường, nhân viên vẫn gửi email, làm báo cáo, xử lý đơn hàng mỗi ngày, nhưng bên trong đã có một đường truy cập bí mật để tin tặc âm thầm ra vào.

Kiểu tấn công này thường được gọi là “cửa hậu” hay backdoor. Nói dễ hiểu, đây là phần mềm hoặc đoạn mã được cài vào máy tính để kẻ xấu có thể điều khiển thiết bị từ xa. Khi đã xâm nhập, chúng có thể tải tệp, xóa dữ liệu, cài thêm mã độc, theo dõi thao tác trên máy hoặc lấy các thông tin quan trọng như tài liệu nội bộ, dữ liệu khách hàng, hợp đồng, tài khoản thanh toán.

thong-ke-kaspersky.jpg
Số vụ tấn công theo phương thức cửa hậu (backdoor). Ảnh: Kaspersky

Theo Kaspersky, trong năm 2025, các giải pháp bảo mật của hãng đã phát hiện hơn 3,4 triệu cuộc tấn công qua cửa hậu tại Đông Nam Á. Việt Nam đứng thứ hai khu vực với 1.296.924 lượt phát hiện, chỉ sau Indonesia với hơn 1,58 triệu lượt.

Máy tính bị cài “cửa hậu” thường không hư ngay, cũng không hiện cảnh báo rõ ràng. Người dùng vẫn mở file, gửi email, làm báo cáo như bình thường, nên rất khó nhận ra có người khác đang âm thầm kiểm soát thiết bị từ xa.

Nguồn lây có thể đến từ những việc rất quen thuộc trong văn phòng, như cài phần mềm không rõ nguồn gốc, mở nhầm tệp đính kèm độc hại, dùng USB đã nhiễm mã độc hoặc đưa laptop cá nhân chưa được kiểm tra vào mạng nội bộ.

Sau khi vào được máy, tin tặc có thể không ra tay ngay. Chúng có thể lặng lẽ quan sát, tìm tài liệu quan trọng, dữ liệu khách hàng, hợp đồng, thông tin thanh toán hoặc tài khoản nội bộ. Khi đã có đủ thông tin, chúng mới đánh cắp dữ liệu, cài thêm mã độc hoặc tìm cách lan sang các máy khác trong cùng hệ thống.

tan-cong-cua-hau-backdoor-may-tinh.jpg

Kaspersky cho biết số vụ tấn công kiểu này tại Đông Nam Á tăng 17% so với năm trước. Riêng Việt Nam tăng 3%. Ngoài ra, hãng còn ghi nhận hơn 46,4 triệu cuộc tấn công cục bộ trong khu vực, thường lây qua USB, ổ đĩa rời, tệp cài đặt phức tạp hoặc các tệp ẩn trên thiết bị. Việt Nam đứng đầu nhóm này với hơn 21,5 triệu lượt phát hiện.

Ông Adrian Hia, Giám đốc Điều hành Kaspersky khu vực châu Á - Thái Bình Dương, cho rằng các cuộc tấn công hiện nay không chỉ nhằm xâm nhập hệ thống rồi rời đi, mà còn tìm cách bám lại lâu hơn. Vì vậy, các tổ chức cần giám sát liên tục, phát hiện sớm truy cập bất thường và phản ứng nhanh khi có sự cố.

Với người dùng tại nơi làm việc, cách giảm thiểu rủi ro rất đơn giản, chỉ cần không cắm USB lạ vào máy tính, không cài phần mềm bẻ khóa, không mở tệp đính kèm đáng ngờ và cập nhật phần mềm thường xuyên. Với công ty, dữ liệu quan trọng cần được sao lưu định kỳ, trong đó bản sao lưu nên tách khỏi mạng nội bộ để tránh bị ảnh hưởng nếu hệ thống bị tấn công.

Đọc thêm

Một sai lầm khiến tài khoản Zalo có nguy cơ rơi vào tay người khác

Một sai lầm khiến tài khoản Zalo có nguy cơ rơi vào tay người khác

(PLO)- Nhiều người sau khi đổi số điện thoại vẫn tiếp tục sử dụng tài khoản Zalo mà không cập nhật thông tin mới. Thói quen này tưởng chừng vô hại nhưng có thể gây ra không ít phiền phức nếu số điện thoại cũ bị nhà mạng thu hồi và cấp lại cho người khác.

Cách ghi âm tốt nhất trên iPhone

Cách ghi âm tốt nhất trên iPhone

(PLO)- Nhiều người sử dụng iPhone để ghi âm cuộc họp, phỏng vấn hoặc lưu lại ý tưởng bất chợt. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết rằng ứng dụng Ghi âm (Voice Memos) trên iPhone có sẵn một tính năng giúp cải thiện chất lượng âm thanh chỉ với vài thao tác đơn giản.

20 năm Intel tại Việt Nam: Từ vài trăm nhân sự đến nhà máy xuất khẩu hơn 110 tỉ USD

20 năm Intel tại Việt Nam: Từ vài trăm nhân sự đến nhà máy xuất khẩu hơn 110 tỉ USD

(PLO)- Hai mươi năm sau khi đặt nền móng tại Khu Công nghệ cao TP.HCM, Intel không chỉ vận hành cơ sở lắp ráp và kiểm định chip lớn nhất trong mạng lưới toàn cầu của mình, mà còn trở thành một trong những doanh nghiệp công nghệ có đóng góp lớn nhất cho hoạt động xuất khẩu và đào tạo nhân lực bán dẫn tại Việt Nam.

VNG lần đầu đặt mục tiêu có lãi sau khi lên sàn

VNG lần đầu đặt mục tiêu có lãi sau khi lên sàn

(PLO)- Sau nhiều năm theo đuổi chiến lược tăng trưởng và liên tục mở rộng hệ sinh thái công nghệ, VNG đang bước vào giai đoạn mới khi lần đầu tiên đặt mục tiêu có lãi kể từ khi cổ phiếu VNZ giao dịch trên UPCoM.