Phóng to

Gạch trang trí hoa văn được tìm thấy tại di tích Nam Giao, Thanh Hóa

Ngày 29-9, tại Hà Nội, Viện Khảo cổ học (Viện Khoa học xã hội Việt Nam) đã tổ chức hội nghị thông báo về những phát hiện khảo cổ mới nhất trong năm 2004. Theo đó, trong năm qua có một số phát hiện khảo cổ học đáng chú ý sau:

Khảo cổ học thời đại Đá:

Một tốp các nhà khảo cổ học của bốn nước Việt Nam, Nhật Bản, Hàn Quốc và Australia đã tiến hành khai quật Hang Chổ (Hòa Bình) và tìm thấy lớp văn hóa Hòa Bình cùng nhiều mộ táng hậu kỳ đá mới-sơ kỳ kim khí, góp thêm tư liệu quan trọng trong việc nghiên cứu tiền sử Việt Nam.

Cùng ở Hòa Bình, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam, Bảo tàng Hòa Bình, Trung tâm tiền sử Đông-Nam Á đã khai quật mái đá Đú Sáng và tìm thấy nhiều công cụ đá, dấu tích mộ táng của nhiều thời kỳ khác nhau.

Viện Khảo cổ học, Trung tâm di tích Nghệ An và Bảo tàng tỉnh Nghệ An cũng đã tiến hành khai quật hang Đống Chương (Anh Sơn). Di chỉ này có hai tầng văn hóa, lớp dưới có vết tích văn hóa Hòa Bình dạng “sơ khởi” và mộ táng có niên đại 1 đến 1,2 vạn năm. Lớp trên thuộc Tiền Đông Sơn và Đông Sơn. Kết quả khai quật này góp phần nghiên cứu văn hóa Việt cổ ở lưu vực sông Lam (Nghệ An).

Ngoài ra, các nhà khảo cổ học còn tiến hành nhiều cuộc điều tra, phát hiện mới khảo cổ học ở các tỉnh Cao Bằng, Bắc Cạn, Tuyên Quang, Sơn La, Hòa Bình, Quảng Bình và đặc biệt là tại vùng lòng hồ thủy điện Plei Krông (Kon Tum). Theo ý kiến các nhà khoa học, tại Plei Krông sẽ có dự án khai quật, di dời lớn tương tự như tại di chỉ Lung Leng.

Khảo cổ học thời đại Kim Khí:

Cuộc khai quật Gò De (Phú Thọ) với diện tích hơn 130 m2 đã phát hiện 10 mộ táng với nhiều đồ tùy táng thuộc văn hóa Đông Sơn là một trong những trung tâm lớn của giai đoạn Nhà nước Văn Lang.

Tại Vĩnh Phúc, các nhà khoa học đã tiến hành khai quật Gò Hội lần thứ hai với diện tích 116 m2. Cả hai đợt khai quật đã phát hiện 37 hố đất đen, 130 hố chân cột cùng nhiều đồ gốm có niên đại 3.500 năm cách ngày nay (thuộc văn hóa Phùng Nguyên).

Các cuộc khai quật khác tại Hải Phòng, Nghệ An, Quảng Ngãi, Bà Rịa-Vũng Tàu đã thu được hàng ngàn di vật đá, gốm, đồ trang sức, xương... Đáng chú ý, trong năm qua, các nhà khoa học cũng đã tìm thấy nhiều di vật: Đàn đá Sơn Điền (Lâm Đồng), sưu tập đồ đá và đồ đồng (Kon Tum) cùng nhiều thông tin về trống, thạp và chậu đồng.

Khảo cổ học lịch sử:

Tại Thanh Hóa, trong quá trình khai quật di tích Nam Giao đã tìm thấy một số di tích kiến trúc và di vật của Nam Giao thời Hồ rộng khoảng 2 ha.

Tại Bắc Ninh, các nhà khoa học đã tiến hành khai quật khu lò sành Đồng Khống (niên đại thế kỷ XII-XIII) và lần đầu tiên tìm được hình ảnh lò gốm thời Lý-Trần...

Đặc biệt, cuộc khai quật thành Nhà Hồ, các nhà khoa học Việt Nam và Nhật Bản đã tìm thấy dấu tích kiến trúc quan trọng và gạch có ghi tên của 21 xã tham gia sản xuất vật liệu xây dựng. Đây là lần đầu tiên khảo cổ học phát hiện ở một di tích có vật liệu ghi nhiều địa danh như vậy ở Việt Nam.

Khảo cổ học Chăm-pa - Óc Eo:

Trong khuôn khổ trùng tu, tôn tạo khu di tích Mỹ Sơn, các nhà khoa học đã tham gia khai quật nhóm G với diện tích 110 m2 và thu được nhiều di vật góp phần nghiên cứu, tôn tạo tháp.

Tại Phú Yên, khi khai quật khu vực thành Hồ, các nhà khoa học đã làm xuất lộ bảy dấu vết kiến trúc và hàng nghìn di vật gạch, ngói có niên đại thế kỷ V-VII.

Ngoài ra, khảo cổ học Chăm-pa - Óc Eo còn có 18 thông báo về việc phát hiện các di tích, di vật, đồ gốm và các đồ thờ khác ở khu vực miền trung và đồng bằng sông Cửu Long.