Phóng to

Một cảnh trong chương trình Superstar với những trò biểu diễn nhăng nhố của những người có chút sắc đẹp và tài năng nhưng muốn mau chóng nổi tiếng. Chương trình này phát trên đài Futur Television (một phần công việc kinh doanh của thủ tướng Lebanon)

Những triệu chứng hoảng sợ bắt đầu xuất hiện kể từ hồi tôi rinh chiếc tivi vào phòng. Tôi thường giật mình thức dậy và không tài nào ngủ lại; tôi thường mơ thấy những giấc mơ rùng rợn, đầy rẫy những nấm mồ, những xác người bị tra tấn, những con tin bị cứa cổ. Đó là chưa kể những sinh vật bằng kẹo cao su màu xanh xanh, vàng vàng, trố những cặp mắt tròn vo ngấn máu trong khi rượt theo tôi để cướp lấy nhân cách của tôi.

Ngày qua ngày, hốc mắt tôi sâu hoắm, tôi trở nên bồn chồn, tôi có thể khóc vì một cái gật đầu hay lắc đầu... Cho đến cái đêm bất tận, khi tôi nằm nhấp tivi liên tục để tìm kiếm giấc ngủ, tôi mới hiểu ra rằng căn nguyên các vấn đề của tôi chính là cái màn hình. Những hình ảnh tuôn ra từ đó chỉ có ba loại: cực kỳ bạo lực, cực kỳ xấu xa hoặc cực kỳ nhảm nhí.

Nhấp remote ở Beyrouth, bạn có thể thấy gì? Trên kênh đầu tiên, một thằng nhóc bị quỉ ám đang rình lúc trăng tròn để “thịt” cha mẹ nó. Tôi dừng lại hơi lâu hơn ở kênh thứ hai, bởi vì ở đây có Robert de Niro (tài tử gạo cội Mỹ). Ông ta sắm vai chính trong bộ phim có mấy anh em trai bị bà mẹ xúi bẩy ăn nằm với một cô gái trước khi "thịt" cô ta. Kênh kế tiếp có những sinh vật ngoài hành tinh với cái đầu và đôi tai dài ngoãng, chỉ phản ảnh duy nhất ý niệm về “người ngoài hành tinh” của các đạo diễn Mỹ.

Rồi tôi bấm kênh khác, thấy một đám diễu hành mà những người tham gia đều mặc đồ liệm. Đó là tin tức nói về cuộc trình diễn các xác chết ở Iraq, xen lẫn với cuộc họp báo của Tổ chức Ân xá quốc tế tố cáo lính Anh giết hại thường dân nước này. Nhấp tiếp remote, tôi sang đến kênh tử vi của Rifaat al-Assad (bác của Tổng thống Syria).

Rồi đến một bộ phim nhiều tập của Mexico, trong đó một cô ả đẹp ác lấy một anh chàng bô trai vừa ly dị với cô bạn thân (cũng đẹp ác) của ả, trong khi bà mẹ chồng (đẹp dữ dội) tìm cách thủ tiêu ả. Kênh kế tiếp chiếu xác những binh lính Israel bị hành quyết sau khi đột nhập dải Gaza. Kênh sau đó phát bộ phim nhiều tập của Ai Cập, trong đó mơn trớn niềm kiêu hãnh “bốn vợ” của nam giới trung lưu Ả Rập.

Nhưng rốt cuộc thì tôi muốn tìm kiếm gì khi “lang thang” với chiếc remote? Tôi chợt nhận ra rằng mình muốn thấy cái khoảnh khắc xa xưa, khi mà cuộc đời hãy còn tràn trề những hoài bão, lý tưởng và ước mơ. Thì ra tôi đang tìm kiếm những năm tháng của thập niên 1960, với những cuộc cách mạng, những phụ nữ cắt tóc ngắn, những chiếc sơmi không tay áo, bóng những ngọn cây rọi lên những chiếc xe mui trần mà người ta đậu bừa bãi trên đường phố.

Tôi yêu truyền hình của thời đại ấy. Những sinh viên nổi loạn cuối thập niên 1960, những ước mơ giải thoát của phụ nữ, những cơn giận dữ của công chúng Mỹ về cuộc chiến tranh VN, cuộc nổi dậy của người Palestine... Tổng thống Ai Cập Nasser trông thật đẹp, và ngay cả ông Arafat thời đó cũng có duyên thầm với cặp kính đen.

Thời đó, chẳng ai muốn tìm cái chết. Chẳng ai diễu hành trên đường phố trong bộ đồ liệm. Tất cả đều muốn sống và sống đẹp. Người ta đấu tranh cho một cuộc sống tươi đẹp hơn chứ không phải vì danh dự. Người ta chiến đấu cho những quyền của con người chứ phải đâu để được lên thiên đàng.