Hai căn nhà nằm song song, cùng mặt tiền hướng ra một con đường ở phường 2 (TP Cà Mau), cách nhau bởi nhà số 56. Cả dãy nhà này đều được xây dựng từ trước năm 1975, đều có cùng thiết kế, đều có ban công phía sau (diện tích 0,8x3,5 m).
Sau khi mua nhà, thấy phía sau dãy nhà còn đất trống, ông E. xin Nhà nước cho mua luôn. Từ đó, nhà ông E. có hình chữ L, có một phía đất giáp với nhà số 54 của ông L.
Năm 2005, ông E. sửa nhà thì phát sinh tranh chấp. Ông E. cho rằng cái ban công nhà ông L. đã ló sang phần đất của ông nên khởi kiện ra TAND TP Cà Mau đề nghị tòa tuyên đập bỏ ban công để trả lại phần không gian trên đất cho mình. Trong khi đó, phía ông L. cương quyết không chịu đập bỏ ban công bởi ông có giấy hồng ghi nhận đúng thực trạng nhà và đất đang ở, kể cả cái ban công đang tranh chấp; thậm chí trong hồ sơ mua nhà bán đấu giá từ năm 1990 cũng có cái ban công này.
Vụ án kéo dài từ đó cho đến ngày 13-7 vừa qua. Suốt quá trình này, hai cấp tòa ở Cà Mau đã tuyên sáu bản án gồm cả sơ thẩm lẫn phúc thẩm với hai quan điểm: Thứ nhất là đập bỏ cái ban công nhà ông L., trả phần không gian cho ông E.; thứ hai là tạm giữ nguyên hiện trạng, ông L. sử dụng phần trên, ông E. sử dụng phần phía dưới ban công, khi nào ông L. không còn sử dụng hoặc sửa chữa nhà thì trả lại cho ông E. TAND Tối cao cũng đã hai lần xử giám đốc thẩm bác bỏ cả hai quan điểm này.
Mới đây nhất, ngày 13-7-2012, xử phúc thẩm lại, TAND tỉnh Cà Mau dù thừa nhận ông L. mua nhà của Nhà nước đã có sẵn cái ban công nhưng vẫn tuyên buộc ông L. phải tháo dỡ ban công để trả lại không gian trên đất cho ông E. Theo tòa, về nguyên tắc, ai có quyền sử dụng diện tích đất bên dưới thì cũng sẽ có quyền sử dụng phần không gian phía trên theo chiều thẳng đứng.
Luật sư bảo vệ quyền lợi cho ông L. đã phản ứng gay gắt phán quyết của TAND tỉnh Cà Mau và gửi văn bản đề nghị các cơ quan giám sát pháp luật ở tỉnh này có chính kiến đối với vụ việc. Bởi lẽ từ tháng 9-2008, UBND tỉnh Cà Mau đã có quyết định thu hồi giấy hồng của ông E. do diện tích thực tế bị thừa so với giấy tờ, đến nay vẫn chưa cấp lại giấy hồng mới. Như vậy, ông E. đã không còn tư cách khởi kiện ông L. Mặt khác, đến nay quyền sử dụng đất của ông E. cũng chưa được chính quyền địa phương công nhận lại nên việc tòa dựa vào lý do ông E. có quyền sử dụng đất phía dưới để buộc ông L. phải đập bỏ cái ban công phía trên là vô lý.
TRẦN VŨ
