Theo hãng tin Reuters, trong khuôn khổ chuyến thăm Đài Loan, Chủ tịch Thượng viện Cộng hòa Czech Milos Vystrcil hôm 31-8 đã có bài phát biểu trước Lập pháp viện của hòn đảo này, với phần kết tự nhận mình là “người Đài Loan”.
"Xin cho phép tôi đích thân bày tỏ sự ủng hộ của mình đối với Đài Loan và giá trị tối thượng của sự tự do và kết thúc bài phát biểu hôm nay... với một tuyên bố khiêm tốn hơn, nhưng không kém phần mạnh mẽ: 'Tôi là người Đài Loan'" – ông Vystrcil nói.
Phát biểu của ông Vystrcil được dự đoán sẽ khiến Trung Quốc càng thêm giận dữ, bởi lẽ Bắc Kinh lâu nay vẫn coi Đài Loan là một phần lãnh thổ chờ thống nhất và phản đối mọi cuộc tiếp xúc chính thức với hòn đảo này trên cơ sở nguyên tắc “Một Trung Quốc”.
Chủ tịch Thượng viện Cộng hòa Czech Milos Vystrcil. Ảnh: NDTV
Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị trước đó cảnh báo ông Vystrcil sẽ phải “trả giá đắt cho hành vi thiển cận và chủ nghĩa cơ hội chính trị”, đồng thời tuyên bố Bắc Kinh sẽ không dung thứ cho “hành động khiêu khích công khai” của ông Vystrcil và các lực lượng chống Trung Quốc đứng sau quan chức này.
Phát biểu đáp trả, Chủ tịch Thượng viện Czech, người dẫn đầu phái đoàn gồm 90 người thăm Đài Loan từ ngày 30-8, đã bày tỏ lấy làm tiếc với tuyên bố nói trên của ông Vương, coi đó là “sự can thiệp vào các vấn đề nội bộ của Czech", theo đài phát thanh Radio Prague International.
Theo trang tin Taiwan News, ông Pavel Novotny – lãnh đạo quận Reporyje của thủ đô Prague trong phái đoàn tháp tùng ông Vystrcil đến Đài Loan – cũng đã đăng lên Facebook bức thư trực tiếp gửi ông Vương đòi xin lỗi ngay lập tức về những lời đe dọa của quan chức này chống lại phái đoàn Czech đang ở thăm Đài Loan.
Chính phủ Czech khẳng định không ủng hộ ông Vystrcil thăm Đài Loan, tuy nhiên cho biết họ cũng không hài lòng với những ngôn từ “vượt ra ngoài các quy ước về ngoại giao” của ông Vương và đã triệu đại sứ Trung Quốc tại Prague để yêu cầu giải thích hôm 31-8. Trung Quốc cùng ngày cũng triệu đại sứ Czech đến để phản đối chuyến đi của ông Vystrcil, theo đài CGTN.
Giới chức tại Prague công nhận chính sách “Một Trung Quốc” do chính quyền Bắc Kinh đưa ra và cam kết không cử quan chức chính phủ thăm Đài Loan. Tuy nhiên, ông Vystrcil là một nghị sĩ thuộc đảng cánh hữu đối lập và không bị ràng buộc bởi quy định này.
Tổng thống Czech Milos Zeman tìm kiếm mối quan hệ chính trị và kinh doanh chặt chẽ hơn với Trung Quốc kể từ khi lên cầm quyền vào năm 2013. Tuy nhiên, nỗ lực của ông đã bị ảnh hưởng do những kế hoạch đầu tư không thành công và chính phủ Czech cũng dao động với vấn đề cấp phép cho Huawei phát triển các mạng viễn thông trong bối cảnh Mỹ ra sức vận động chống lại tập đoàn công nghệ này của Trung Quốc.
Chuyến thăm của phái đoàn Czech diễn ra tiếp sau chuyến công du của Bộ trưởng Y tế Mỹ Alex Azar vào trung tuần tháng 8. Trong chuyến đi này, ông Azar đã chỉ trích cách Trung Quốc xử lý đại dịch COVID-19 và thăm đài tưởng niệm Tưởng Giới Thạch.
Trung Quốc đã cảnh báo Mỹ không nên “đùa với lửa” sau khi ông Azar kết thúc chuyến thăm ba ngày đến Đài Loan. Quân đội Trung Quốc cũng đã đưa ra “lời cảnh báo nghiêm khắc” tới những người ủng hộ nền độc lập của Đài Loan bằng một loạt cuộc tập trận quân sự sát hòn đảo này, theo báo South China Morning Post.
