Ngày 10-7, tại Trường ĐH Cần Thơ đã diễn ra hội thảo “Thực trạng cơ chế tạo quỹ đất sạch thu hút đầu từ trên địa bàn TP Cần Thơ - thành tựu và hạn chế”.
Hội thảo nhằm xác định những thuận lợi và khó khăn đồng thời đưa ra các giải pháp cụ thể trong cơ chế chính sách tạo quỹ đất sạch để thu hút đầu tư phục vụ phát triển kinh tế-xã hội trên địa bàn thành phố.
Theo Viện Kinh tế-xã hội TP Cần Thơ, nhìn tổng quan TP Cần Thơ nằm trong top 4 ĐBSCL về thu hút FDI, đứng đầu ĐBSCL về số lượng DN hoạt động. Nhưng lực cạnh thu hút đầu tư của TP còn rất hạn chế khi so sánh với các thành phố trực thuộc Trung ương. Công tác tạo quỹ đất sạch để thu hút đầu từ Cần Thơ từ năm 2005 đến nay đã đầu tư tạo quỹ đất sạch khu đô thị hai bên đường Nguyễn Văn Cừ với quy mô 150 ha, tổng mức đầu tư dự án là 349 tỉ đồng, tổng lợi nhuận dự án nộp ngân sách khoảng 660 tỉ đồng. Thành phố đang xây dựng Đề án khai thác quỹ đất thành phố giai đoạn 2017-2021 gồm hai khu đất với tổng diện tích 267,5 ha nhu cầu vốn đầu tư 3.350 tỉ đồng.
Khu đô thị mới Võ Văn Kiệt là một trong hai khu đất nằm trong đề án khai thác quỹ đất của TP Cần Thơ.
Trong quá trình tạo quỹ đất sạch và thu hút đầu tư của TP Cần Thơ, vấn đề nảy sinh hiện nay là việc thiếu vốn và sự thiếu vắng các nhà đầu tư. Để tránh tình trạng đất sạch bỏ hoang và gánh lãi vay do chưa có nhà đầu tư, chỉ tạo đất sạch thật sự khi có nhà đầu tư. Tuy nhiên, điểm bất cập hiện nay có một số quy hoạch treo do không có nhà đầu tư trong thời gian dài. Để giải quyết các vấn đề này thành phố cần rà soát lại các quy hoạch treo và cho chuyển đổi mục đích đối với các khu vực không khả thi và lựa chọn các khu vực đất vàng đủ sức hấp dẫn nhà đầu tư, làm sạch bằng nhiều cách (vay vốn) và thực hiện đấu giá. Đấu giá là một hình thức giúp tăng vốn rất hiệu quả. Việc cho đấu giá một cách công khai minh bạch sẽ góp phần tăng lợi nhuận thành phố sẽ sử dụng chênh lệch giữa giá khởi điểm và giá thu về để tiếp tục tạo quỹ đất sạch khác. Tuy nhiên, đó phải là đất sạch và có sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư, đó là sức hấp dẫn của nền kinh tế.
Còn GS-TS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ TN&MT, cho rằng những vấn đề trên không chỉ ở Cần Thơ mà là ở hầu hết các địa phương. Theo ông Võ, thách thức lớn nhất đối với các địa phương trong việc tạo nguồn đất sạch đó là bài toán quy hoạch thiếu chuyên nghiệp, mang tính lợi ích nhóm. Ở một số nước chỉ cần đưa ra một bảng quy hoạch đã thu hút được nhà đầu tư, đủ tiền để giải phóng mặt bằng. Ở nước ta tạo nguồn đất sạch chủ yếu theo cơ chế Nhà nước thu hồi và bồi thường giải phóng mặt bằng trước khi nhà đầu tư vào, đất sạch sau khi thu hồi không tìm được nhà đầu tư phải bỏ hoang dẫn đến lãng phí; đơn vị quản lý nguồn đất công (Trung tâm phát triển quỹ đất) không đủ năng lực để quản lý nguồn đất quá lớn.
GS-TS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ TN&MT trình bày tham luận tại hội thảo
Để giải quyết những tồn tại trên giải pháp được ông Võ đưa ra là Quy hoạch đô thị và quy hoạch sử dụng đất sẽ đưa ra một kịch bản phát triển làm cho giá trị đất đai tăng lên. Đây chính là tính hấp dẫn làm nhiều nhà đầu tư vào đất quan tâm. Cần nâng cao năng lực của tổ chức phát triển quỹ đất chuyển sang hình thức là một doanh nghiệp nhà nước chịu trách nhiệm quản lý trực tiếp toàn bộ đất công. Các cơ quan quản lý phát hành giấy chứng nhận quyền phát triển đất cho các nhà đầu tư để tạo vốn tài chính cho thực hiện quy hoạch. Giấy chứng nhận này được coi là giấy tờ có giá và được giao dịch trên thị trường…..
