Những tiến bộ mới của Trung Quốc về vũ khí siêu thanh có thể đặt ra thách thức nghiêm trọng đối với Mỹ, quốc gia đang gặp khó khăn trong việc phát triển và triển khai các hệ thống siêu thanh của mình

Vũ khí lướt siêu thanh "bất bại"

Trung Quốc mới đây tuyên bố công nghệ vũ khí siêu thanh của họ sắp trải qua một đợt nâng cấp mang tính đột phá trong dự án mới tập trung vào việc nâng cấp các phương tiện lướt siêu thanh (HGV). Được biết, vũ khí lướt siêu thanh là vũ khí hiện đại có khả năng di chuyển với tốc độ cực cao, vượt xa tốc độ âm thanh.

Theo tờ South China Morning Post (Hồng Kông) đầu tháng 8, các nhà khoa học tham gia vào sáng kiến này đang phát triển một loại HGV mới có "quỹ đạo bay lượn và thay đổi độ cao", cho phép nó lao vào và rời khỏi bầu khí quyển với tốc độ nhanh hơn 18.375 km/giờ (Mach 15).

Tính năng mới này được thực hiện nhờ một tên lửa đẩy nhiên liệu rắn mới được thiết kế để có thể tái khởi động nhiều lần. Với tính cơ động và lướt ở tốc độ siêu thanh, vũ khí lướt siêu thanh có khả năng kiểm soát chính xác quỹ đạo của tên lửa sau khi phóng.

"Quỹ đạo bay lượn và thay đổi độ cao" giúp tăng đáng kể tầm bắn của tên lửa. Sự cải tiến này chuyển đổi phạm vi hoạt động của các vũ khí lướt siêu thanh từ những cuộc xung đột khu vực sang các nhiệm vụ toàn cầu. Nhóm nghiên cứu Trung Quốc đã chỉ ra những lợi thế của thế hệ vũ khí siêu thanh mới này trên Tạp chí Du hành vũ trụ Trung Quốc. Những lợi ích chính bao gồm phạm vi mở rộng, khả năng cơ động cao và tính không thể đoán trước. Tất cả các tính năng nói trên giúp những vũ khí này trở nên đáng gờm và thích ứng trong chiến tranh hiện đại.

Khái niệm về thiết bị lướt siêu thanh có nguồn gốc từ lâu. Vào cuối những năm 1940, ông Qian Xuesen, một nhà tiên phong trong ngành tên lửa Trung Quốc, đã hình dung ra những phương tiện lướt siêu thanh được phóng bằng tên lửa có thể quay trở lại trái đất nhờ lực nâng khí động học. Khái niệm này, còn được gọi là quỹ đạo Qian Xuesen, tạo tiền đề cho các vũ khí lướt siêu thanh hiện đại của Trung Quốc như tên lửa DF-17, có tầm bắn lên đến 2.500 km, sau này.

Radar "mắt thần"

Các nhà khoa học Trung Quốc đã chế tạo loại radar mới có khả năng theo dõi 10 tên lửa siêu thanh bay với tốc độ Mach 20 (khoảng 24.500 km/giờ) và thậm chí có thể xác định mục tiêu giả.

Theo GS Zheng Xiaoping tại Trường ĐH Thanh Hoa, người đứng đầu dự án nghiên cứu, nhóm của ông chế tạo radar siêu thanh mới, có khả năng theo dõi 10 tên lửa siêu thanh đang lao tới bằng tốc độ Mach 20 (khoảng 24.500 km/giờ) với độ chính xác chưa từng có.

Vũ khí siêu thanh nhanh hơn tên lửa đạn đạo truyền thống, có thxâm nhập vào mạng lưới phòng không. Ảnh: Lockheed Martin/USAFâu

Trong các mô phỏng trên mặt đất, radar mới của Trung Quốc cho thấy sai số chỉ 28 cm trong việc ước tính khoảng cách của một tên lửa di chuyển với vận tốc gần 7 km/giây và đạt độ chính xác lên tới 99,7% khi ước tính tốc độ của tên lửa. Điều này trước đây được cho là không thể.

GS Zheng cho biết thêm radar quang tử vi sóng mới do nhóm của ông chế tạo có thể phát hiện vật thể lạ trong phạm vi hơn 600 km. Nhờ nhỏ và nhẹ nên radar quang tử vi sóng thích hợp để trang bị cho tên lửa phòng không hoặc máy bay. Nó được một số chuyên gia quân sự coi là công nghệ chủ chốt cho thế hệ radar kiểm soát hỏa lực tiếp theo.

Tên lửa "tàng hình" DF-27

Những tiến bộ mới của Trung Quốc về vũ khí siêu thanh có thể đặt ra thách thức nghiêm trọng đối với Mỹ, quốc gia đang gặp khó khăn trong việc phát triển và triển khai các hệ thống siêu thanh của mình.

Tên lửa siêu thanh DF-27 của Trung Quốc. Ảnh: Weibo

Mặc dù Bộ Quốc phòng Mỹ đã đầu tư đáng kể để chống lại sự thống trị của Trung Quốc trong lĩnh vực này nhưng những tiến bộ công nghệ gần đây của Trung Quốc về vũ khí siêu thanh có thể mang lại cho nước này một lợi thế chiến lược đáng chú ý.

Đánh giá của Lầu Năm Góc hồi năm 2023 chỉ ra rằng tên lửa siêu thanh DF-27 của Trung Quốc có thể vươn xa tới Hawaii, tránh được hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ và đặc biệt là đe dọa các tàu sân bay của Mỹ.

Không giống như tên lửa thông thường, quỹ đạo của DF-27 có thể thay đổi trong khi bay, khiến chúng khó bị theo dõi và đánh chặn. Chưa hết, độ cao hoạt động của DF-27 khiến việc theo dõi và phòng thủ của đối phương trở nên khó khăn hơn vì các hệ thống hiện có không cung cấp đủ phạm vi phủ sóng trong tầm bay này.

Vũ khí vi sóng hạ vệ tinh

Các nhà khoa học Trung Quốc đã tiết lộ một loại vũ khí vi sóng công suất cao (HPM) chạy bằng động cơ Stirling mới. Động thái đánh dấu bước tiến đáng kể về công nghệ quân sự sử dụng năng lượng tập trung để tấn công mục tiêu trong môi trường đô thị.

Hồi tháng 2, tờ South China Morning Post (SCMP) đưa tin rằng các nhà khoa học Trung Quốc tuyên bố phát triển một loại vũ khí HPM được điều khiển bởi 4 động cơ Stirling nhỏ gọn và hiệu quả.

Động cơ Stirling được Trung Quốc sử dụng trong chế tạo vũ khí vi sóng công suất cao (HPM). Ảnh: CSSC

Những động cơ này chuyển đổi năng lượng nhiệt thành cơ học một cách hiệu quả, hoạt động cùng nhau như một máy bơm nhiệt đảo chiều. Chúng có thể giúp cuộn dây siêu dẫn tạo ra từ trường lên tới 4 Tesla điều khiển sóng HPM đủ mạnh để ngăn chặn máy bay không người lái, máy bay quân sự và thậm chí cả vệ tinh.

Hệ thống vũ khí này có thể dễ dàng lắp vào xe tải, có mức tiêu thụ năng lượng thấp đáng kể trong việc tạo ra từ trường mạnh so với các công nghệ hiện có. Theo các cuộc thử nghiệm sơ bộ, Trung Quốc tuyên bố rằng vũ khí này chỉ tiêu thụ 1/5 năng lượng cần thiết theo các phương pháp hiện tại và có thể hoạt động liên tục trong 4 giờ.

Vũ khí vi sóng công suất cao. Ảnh: X (Twitter)

Pháo điện từ

Theo SCMP hồi tháng 5, Hải quân Trung Quốc đã tiến hành thử nghiệm pháo điện từ, phóng một loại đạn dược dẫn đường chính xác vào tầng bình lưu với tốc độ siêu thanh. Trong cuộc thử nghiệm, một quả bom thông minh được bắn lên độ cao 15 km vào tầng bình lưu với tốc độ hơn Mach 5 (6.125 km/giờ), gấp 5 lần tốc độ âm thanh.

Tuy cuộc thử nghiệm bất thành nhưng những bài học rút ra từ vụ thử sẽ hỗ trợ cho những nỗ lực trong tương lai nhằm khai thác toàn bộ tiềm năng của pháo điện từ cho quốc phòng và an ninh của Trung Quốc.

Tàu khu trục Trung Quốc tích hợp pháo điện từ hồi năm 2018. Ảnh: SCMP

Cuộc đột phá của Trung Quốc trong công nghệ pháo điện từ lần đầu tiên được ghi nhận vào năm 2018 bằng việc trình làng nguyên mẫu pháo điện từ hải quân tiên tiến. Các tuyên bố trước đây từ Trung Quốc cho thấy sự phát triển của một hệ thống pháo điện từ có khả năng đẩy một đầu đạn nặng 124 kg với tốc độ hơn 700 km/giờ trong vòng chưa đầy 0,05 giây.

Với mục tiêu tích hợp pháo điện từ vào các khí tài hải quân trong tương lai, Trung Quốc dự định đưa những vũ khí này vào thành phần cốt lõi trong chiến lược quân sự của mình, tiềm năng thay đổi động lực của chiến tranh hiện đại.