Các vai diễn đều để lại dấu ấn đẹp, khẳng định một tài năng đã cống hiến cho nghề bằng chính nỗ lực của bản thân.

Không dừng lại ở việc đọc xong một quyển sách, sự yêu thích và trân trọng lịch sử đã buộc anh đi tìm hiểu. Anh vào thư viện tra cứu thêm những điều mình chưa hiểu về những điển tích, các địa danh, cách dùng ngôn ngữ thời xưa… rồi ghi chép tỉ mỉ, làm hành trang cho riêng mình.

Anh luôn tâm niệm rằng giữ gìn và trân trọng những gì đã qua cũng là một cách thể hiện trách nhiệm công dân, dù trong thời đại nào. Và với anh, không gì đáng quý hơn với vai trò diễn viên, đạo diễn và còn là một người thầy, anh biến những điều tích lũy đó thành vai diễn trên sân khấu cải lương.

Tại Liên hoan Cải lương toàn quốc năm 2024, NSƯT Lê Trung Thảo đón nhận HCV với vở diễn "Lưu vong - Khí tiết một trung thần", đây là tác phẩm anh vừa là tác giả vừa là đạo diễn, đồng thời hóa thân vào nhân vật chính - Lê Quýnh.

NSND Giang Mạnh Hà - Phó chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam - nhận xét: "Trong liên hoan sân khấu cải lương tại Cần Thơ, duy nhất có Lê Trung Thảo giữ vai trò "3 trong 1". Đây là sự liều lĩnh đáng trân trọng. Hai năm trước ở cuộc thi Tài năng diễn viên sân khấu cải lương Trần Hữu Trang 2022, Lê Trung Thảo cũng giữ vai trò "3 trong 1" như thế. Điều này khẳng định tâm huyết của một diễn viên, lao tới và dấn thân để đạt được hiệu quả nghệ thuật".

NSƯT Lê Trung Thảo cho biết khi tham gia làm đạo diễn chương trình Lễ hội Đống Đa do Sở Văn hóa - Thể thao TP HCM tổ chức tại Công viên Tao Đàn, anh đã vô tình đọc tài liệu và phát hiện nhân vật Lê Quýnh - một trung thần của nhà Lê.

Thế là anh tìm hiểu, nghiền ngẫm để biến câu chuyện khi vua Lê và các tôn thất, quần thần chạy theo nhà Thanh qua biên giới chấp nhận sống đời lưu vong, vua tôi nhà Lê bị bắt để tóc thắt bím, mặc trang phục nhà Thanh.

Lê Quýnh là người kiên quyết không chấp nhận, quyết giữ khí tiết và tuân theo tập tục truyền thống của nước Việt. Tinh thần khẳng khái đó đã khiến nhà Thanh phải kiêng nể.

Và không uổng công đọc trọn bộ "Bắc hành tùng ký", "Bắc hành lược ký" và nhiều tư liệu quý từ các sách sử như: "Hoàng Lê nhất thống chí", "Bánh xe khứ quốc"..., anh đã dồn hết tâm trí để viết kịch bản cho mình.

Năm 2022, lát cắt đầu tiên đã hoàn thành khi anh dựng và diễn để tranh tài tại cuộc thi Tài năng diễn viên sân khấu cải lương Trần Hữu Trang. Với trích đoạn năm đó anh đoạt HCB. 

Không nản chí, năm 2024, anh viết hoàn chỉnh kịch bản trọn vở và tham dự Liên hoan Cải lương toàn quốc năm 2024, lần này Tổ nghiệp đã gia hộ cho anh hoàn thành tâm nguyện, anh đoạt HCV trong niềm hạnh phúc.

NSƯT Lê Trung Thảo là đạo diễn cải lương chịu lăn xả để học, để đúc kết cho nghề. Anh thường nói: "Bản lĩnh của người làm nghề đạo diễn là lao tới và học". Những vở diễn gây chú ý do anh dàn dựng như: "Hồi đó họ còn trẻ", "Câu hò đất mẹ"...

NSƯT Lê Trung Thảo đã dành nhiều thời gian để tham gia giảng dạy tại Khoa Kịch hát dân tộc Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP HCM. Anh cũng học và tốt nghiệp biên đạo múa, rồi áp dụng những gì được học, được thực hành mà truyền nghề cho thế hệ đàn em.

NSND Trần Minh Ngọc từng nhận xét: "Lê Trung Thảo có vũ đạo đẹp, nên khi dàn dựng đã đưa vào vở diễn, vai diễn của mình những trình thức vũ đạo đẹp mắt. Lê Trung Thảo tạo được uy tín nên được nhiều nơi mời dàn dựng, từ các chương trình múa, game show truyền hình cho đến vở diễn sân khấu. 

Thảo còn là người hướng dẫn vũ đạo cho các diễn viên đóng phim, phim "Sáng đèn" là do em nhào nặn các diễn viên để họ thể hiện rõ nét vũ đạo trong một câu chuyện phim nói về nghề hát...

Điều đáng quý ở Lê Trung Thảo là dù nghệ thuật cải lương khó khăn đến đâu cũng chưa bao giờ rời bỏ".

Chính điều này đã là tấm gương cho các diễn viên trẻ noi theo. Năm 2017, khi chứng kiến diễn viên Nhã Thy - học trò của anh - đoạt giải cao trong cuộc thi Tài năng trẻ cải lương và dân ca kịch toàn quốc tại Đồng Nai, anh rất xúc động. 

Sau Nhã Thy, Nguyễn Thanh Toàn cũng đoạt HCV, rồi Kim Luận đoạt giải Chuông vàng vọng cổ, Cẩm Loan và Nguyễn Quang đoạt HCB, Hoàng Oanh được HCV, Phương Trần cũng đoạt HCV… Tất cả đều mang lại cho anh niềm tự hào vì những gì mình gửi gắm cho đàn em đã được thành tựu.

"Họ đang từng bước nối tiếp trên con đường mà tôi đã lựa chọn, đó là dấn thân vào nghề một cách nghiêm túc" - NSƯT Lê Trung Thảo nói.