Ít nhất 6 cố vấn thân cận của Tổng thống Donald Trump sử dụng địa chỉ email riêng để bàn về các vấn đề Nhà Trắng, New York Times dẫn thông tin từ một số đương kim và cựu quan chức Mỹ ngày 25-9. Cụ thể, ông Jared Kushner - con rể và là cố vấn ông Trump – sử dụng địa chỉ email riêng để gửi và nhận khoảng 100 email liên quan công việc trong 7 tháng ở Nhà Trắng.
Ngoài ông Kushner, các ông Stephen K. Bannon – cựu Chiến lược gia trưởng Nhà Trắng, Reince Priebus – cựu Chánh Văn phòng Nhà Trắng thỉnh thoảng cũng sử dụng địa chỉ email riêng cho công việc. Một số cố vấn khác như ông Hary D. Cohn, Stephen Miller cũng gửi và nhận một số email công việc bằng địa chỉ email riêng.
Newsweek ngày 25-9 cho biết cô Ivanka Trump, con gái ông Trump, vợ ông Kushner cũng dùng địa chỉ email riêng trong thời gian mấy tháng đầu làm cố vấn không lương cho cha ở Nhà Trắng. Hầu hết các cố vấn Nhà Trắng sử dụng dịch vụ email thương mại thông dụng Gmail.
(Từ trái qua): Hary D. Cohn – Chủ tịch Hội đồng Kinh tế Quốc gia; Jared Kushner – cố vấn cấp cao Nhà Trắng; Ivanka Trump – con gái ông Trump, cố vấn Nhà Trắng. Ảnh: NEW YORK TIMES
New York Times đã liên lạc hai ông Priebus và Bannon nhưng không được trả lời. Người phát ngôn Nhà Trắng Sarah Huchabee Sanders không bình luận về các cố vấn Nhà Trắng còn tại chức.
Thông tin các cố vấn Nhà Trắng sử dụng địa chỉ email riêng xuất hiện sau khi Bộ Tư pháp yêu cầu cung cấp tài liệu và email để phục vụ cuộc điều tra độc lập Nga can thiệp bầu cử do công tố viên đặc biệt Robert Mueller lãnh đạo.
Theo quy định, các quan chức chính phủ phải dùng địa chỉ email công cho công việc, bảo đảm công khai và thuận lợi cho công tác giám sát. Trong trường hợp các quan chức sử dụng địa chỉ email riêng cho công việc nhưng sau đó có làm động tác chuyển tiếp các email liên quan công việc đó sang địa chỉ email công thì cũng không bị truy cứu.
“Toàn bộ nhân sự Nhà Trắng đều được chỉ đạo phải sử dụng địa chỉ email công cho tất cả công việc liên quan chính phủ. Họ cũng được chỉ đạo phải chuyển tiếp các thư công việc qua địa chỉ email công, nếu nó được chuyển vô địa chỉ email riêng của họ” – theo người phát ngôn Nhà Trắng Sanders.
Cựu Chánh Văn phòng Nhà Trắng Reince Priebus dùng địa chỉ email riêng trong thời gian làm với ông Trump. Ảnh: REUTERS
Quốc hội Mỹ ngay lập lức quan tâm đến thông tin này. Hạ nghị sĩ Cộng hòa Trey Gowdy - từng chỉ trích mạnh bà Clinton - gửi thư đến Nhà Trắng và các cơ quan liên bang yêu cầu chính phủ Trump công khai thông tin về việc này.
Hạ nghị sĩ Dân chủ Elijah E. Cummings, thành viên Ủy ban Giám sát và Cải cách chính phủ của Hạ viện yêu cầu Nhà Trắng đảm bảo không một lá thư nào của ông Kushner bị xóa để phục vụ điều tra.
Ngay sau khi có thông tin ít nhất 6 cố vấn Nhà Trắng sử dụng địa chỉ email riêng, phe Dân chủ nhanh chóng cáo buộc chính phủ Trump đạo đức giả. Trong cuộc tranh cử tổng thống 2016, ông Trump thường xuyên chỉ trích việc đối thủ Hillary Clinton sử dụng địa chỉ email riêng trong thời gian làm ngoại trưởng, cáo buộc bà gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia, là người không thể tin tưởng. FBI đã hai lần mở cuộc điều tra về việc bà Clinton sử dụng địa chỉ email riêng, quản lý thông tin mật, nhưng đều kết luận không truy tố.
Hai đảng Dân chủ, Cộng hòa có lịch sử đấu nhau hàng năm dài về chuyện sử dụng địa chỉ email riêng. Trước khi phe Cộng hòa khai thác vụ bê bối email của bà Clinton phục vụ chiến dịch tranh cử tổng thống cho ông Trump, phe Dân chủ đã chỉ trích nhiều thành viên chính phủ Cộng hòa Bush con vì chuyện này.
Cựu Chiến lược trưởng Nhà Trắng Stephen K. Bannon thỉnh thoảng cũng dùng địa chỉ email riêng cho công việc. Ảnh: REUTERS
Theo New York Times, quy mô hai sự việc của bà Clinton và các cố vấn ông Trump không giống nhau. Bà Clinton sử dụng xuyên suốt một địa chỉ email riêng cho công việc, gửi và nhận hàng chục ngàn email, lưu thông tin mật vào một máy chủ. Nội dung và tần suất sử dụng địa chỉ email riêng của các cố vấn Nhà Trắng chưa được xác định, tuy nhiên nhiều quan chức chính phủ Trump nói rằng việc sử dụng này chỉ thỉnh thoảng, không xuyên suốt. Các email này cũng không bị công khai.
Tuy nhiên theo ông James Norton, cựu quan chức an ninh nội địa thời Tổng thống George W. Bush, dù tình huống nào, sử dụng địa chỉ email riêng cho công việc luôn mang lại rủi ro an ninh. Đây cũng là chỉ trích ông Trump dành cho bà Clinton.
“Các địa chỉ email riêng trở thành mục tiêu tấn công, lừa đảo trên mạng, hay có thể bị đánh cắp thông tin. Đây là vấn đề của không chỉ chủ nhân địa chỉ email đó mà cả người nhận email, cả hệ thống” – theo ông Norton.
Chuyện quan chức chính phủ Trump sử dụng địa chỉ email riêng cho việc công vẫn xảy ra đặc biệt sau vụ ồn ào của bà Clinton là điều khó hiểu. Tuy nhiên theo một cựu quan chức chính phủ Mỹ, khó tránh hoàn toàn được việc sử dụng địa chỉ email riêng trong suốt quá trình làm việc công. Các quan chức thỉnh thoảng có thể nhận thư gửi vào địa chỉ email cá nhân, hoặc thỉnh thoảng dùng địa chỉ email riêng trao đổi với các nhà báo.
Ông Richard W. Painter, trưởng nhóm luật sư ứng xử Nhà Trắng thời Tổng thống Bush con, thừa nhận luôn có một “vùng xám” trong cung cách hoạt động của các quan chức chính phủ. Theo ông, cả bà Clinton và các cố vấn chính phủ Trump đều cẩu thả trong chuyện dùng địa chỉ email riêng, nhưng không đến nỗi là tội phạm.
