Tuần tới, Maylaysia và Úc sẽ gặp nhau bàn về việc Trung Quốc tăng cường quân sự hóa biển Đông, hãng tin Reuters (Mỹ) dẫn lời Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia Hishammuddin Hussein ngày 15-3.
Trong cuộc gặp này ông Hishammuddin Hussein và Bộ trưởng Quốc phòng Úc Marise Payne sẽ bàn phản ứng việc Trung Quốc xây dựng các căn cứ quân sự trên các đảo nhân tạo Trung Quốc bồi đắp trái phép ở biển Đông.
Theo Bộ trưởng Hishammuddin Hussein, Malaysia đang kiểm tra kỹ các thông tin Trung Quốc triển khai vũ khí, khí tài quân sự ra biển Đông. Nếu đó là sự thật, bên cạnh bàn với Úc, ông cũng sẽ gặp các lãnh đạo Việt Nam và Philippines để bàn cách ngăn chặn hành động gây hấn của Trung Quốc.
Mục đích của các cuộc gặp này là đảm bảo Trung Quốc giữ lời hứa không triển khai vũ khí, khí tài quân sự ra khu vực tranh chấp. Tháng 9-2015, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tuyên bố Trung Quốc không có ý định quân sự hóa các đảo đá mình kiểm soát ở Trường Sa.
Ảnh chụp trên không cho thấy tàu Trung Quốc ở đá Vành Khăn thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Ảnh: AP
Liên quan đến vấn đề biển Đông, báo Indian Express (Ấn Độ) cùng ngày dẫn lời Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ Manohar Parrikar cho biết Ấn Độ sẽ không tham gia tuần tra tự do hàng hải ở biển Đông với Úc và Mỹ. “Tính tới thời điểm này Ấn Độ chưa bao giờ tham gia cuộc tuần tra chung nào, chúng tôi chỉ tham gia các cuộc tập trận chung.”
Chỉ có một ngoại lệ duy nhất là Ấn Độ từng tham gia các chiến dịch tuần tra chống cướp biển ở vịnh Aden do LHQ chỉ thị.
Sáng kiến tuần tra biển Đông chung giữa ba nước Mỹ, Úc, Ấn Độ được Tư lệnh Bộ Chỉ huy Thái Bình Dương Harry Harris đề xuất đầu tháng 3.
Báo Guardian (Anh) tuần trước dẫn lời Giám đốc Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) Michael Hayden cảnh báo nếu Mỹ không xử lý tốt đà trỗi dậy của Trung Quốc trong 10 năm tới thì hậu quả sẽ là thảm họa với Mỹ và với cả thế giới.
Ông Michael Hayden xác định khủng bố không phải là mối đe dọa lâu dài với Mỹ, thay vào đó, Mỹ cần chú ý hơn vào các mối nguy hiểm tiềm tàng mà các nước trên thế giới có thể gây ra cho Mỹ trong các thập niên tới. Nước đặc biệt đáng lo là Trung Quốc.
Theo ông Michael Hayden, Mỹ cần soạn ra một kế hoạch chặt chẽ và lâu dài cho khu vực Thái Bình Dương trong thập niên tới và cả sau này.
Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS, Mỹ) nhận định nếu tình hình Trung Quốc quân sự hóa biển Đông không được can thiệp, biển Đông sẽ biến thành ao nhà của Trung Quốc vào năm 2030.
Điều trần trước Hạ viện Mỹ ngày 2-3, Tư lệnh Không quân Mỹ Mark Walsh cảnh báo sức mạnh không quân Trung Quốc sẽ vượt qua không quân Mỹ vào năm 2030. Trước đó, ngày 24-2, ông Mark Walsh cũng cho biết trong khi Bộ Chỉ huy Thái Bình Dương đang thiếu tàu ngầm thì Trung Quốc và Nga đang mở rộng sức mạnh hải quân.
