Việt Nam cần nâng cao năng lực quản trị để tận dụng cơ hội từ chiến lược “một vành đai, một con đường” của Trung Quốc (TQ). Đó là khuyến nghị của chuyên gia tại hội thảo về chủ đề trên do chương trình nghiên cứu TQ thuộc Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR) phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu an ninh và chiến lược quốc tế thuộc Viện Kinh tế và chính trị Thế giới (CISS) tổ chức ngày 9-1 ở Hà Nội.
TS David Lampton, Trung tâm Nghiên cứu quốc tế cao cấp ĐH Johns Hopkins (Hoa Kỳ) là một trong năm chuyên gia hàng đầu về quan hệ TQ - Hoa Kỳ, nói: “Tôi cho rằng chiến lược “một vành đai, một con đường” là một kế hoạch lớn của TQ nhằm đưa TQ thành trung tâm của khu vực. tỉ lệ tăng trưởng của TQ đang giảm đi khiến TQ phải hướng ra ngoài để tìm kiếm lợi nhuận thông qua xuất khẩu. Bởi thế năm 2015, tỉ lệ tăng trưởng về xuất khẩu của thế giới giảm 15% nhưng TQ chỉ giảm 3%”.
GS David Lampton: “Mấu chốt nằm ở chỗ Việt Nam phải nâng cao năng lực quản trị”. Ảnh: CL
Ông David Lampton cũng cho rằng những nhà máy, dự án đường sắt, thủy điện, đường cao tốc, đường sắt trên cao… được TQ đầu tư ra nước ngoài là để tăng giá trị xuất khẩu. Bên cạnh đó, việc đầu tư ra nước ngoài cũng giúp TQ giải quyết bài toán công ăn việc làm cho lao động của mình.
Một số đại biểu tham gia hội thảo tán đồng với quan điểm trên và đặt ra nhiều câu hỏi. Chẳng hạn TS Lê Đăng Doanh, TS Lưu Bích Hồ… đặt vấn đề Việt Nam cần làm gì trước chiến lược này của TQ. TS David Lampton trả lời rằng nếu không tham gia vào chiến lược trên, Việt Nam có thể sẽ bị bỏ lại đằng sau.
Ông nhấn mạnh: “Mấu chốt nằm ở chỗ Việt Nam phải nâng cao năng lực quản trị để có thể điều chỉnh, kiểm soát quá trình cũng như mức độ tham gia của mình. Năng lực quản trị của Việt Nam phải thật tốt để đối phó với rủi ro của những nguồn vốn cho dù là từ TQ, Nhật Bản hay các quốc gia và định chế tài chính khác. Bởi ở những quốc gia có luật pháp và nền quản trị tiên tiến thì doanh nghiệp TQ sẽ tuân thủ”.
Một ý kiến tỏ ra lo ngại về các rủi ro có thể gặp phải về chất lượng các dự án, công trình, công nghệ của TQ. TS David Lampton cũng đề cập đến vấn đề này nhưng ông cũng nói nhiều đến cơ hội của Việt Nam. Trước tiên là việc mở rộng thị trường cho hàng Việt ra thị trường quốc tế. Hơn nữa, nếu Việt Nam không tham gia chiến lược này, mà các nước khác như Thái Lan, Lào, Indonesia, Malaysia… tham gia thì Việt Nam sẽ không tận dụng được cơ hội, nhất là về kinh tế.
| Đa dạng hóa đối tác Cân bằng và đa dạng hóa nguồn vốn, công nghệ từ những đối tác như Hàn Quốc, Nhật Bản, Hoa Kỳ… có thể là một phương án. Việt Nam cần làm bạn với các nước như Hoa Kỳ, Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc… và có những sự hợp tác phát triển quan trọng với các đối tác này. TS DAVID LAMPTON |
