Đây là thực tế được bà Hương Vũ, Phó tổng giám đốc Ernst & Young Việt Nam nêu ra tại cuộc tọa đàm"Ngày Doanh nhân bàn về xóa bỏ rào cản kinh doanh" do báo Diễn đàn đầu tư tổ chức ngày 11-10.
Bà Vũ đánh giá Nghị quyết 35/2016 của Chính phủ về hỗ trợ doanh nghiệp có ý nghĩa rất lớn đối với cộng đồng doanh nghiệp. Tuy nhiên để những nội dung của Nghị quyết đó đi vào thực tế không hề đơn giản bởi sau nó là thông tư, các giấy phép con sẽ cản trở các doanh nghiệp. Đặc biệt vướng mắc ở vấn đề thu thuế, hoàn thuế.
Bà Hương Vũ, Phó tổng giám đốc Ernst & Young Việt Nam
“Ngay cả các cán bộ thu thuế, hoàn thuế cũng luôn mang trong đầu tư duy áp đặt với nhà đầu tư, người trả thuế một cách cứng nhắc, gây khó khăn. Vì thế, hiện thực hóa ý tưởng của Chính phủ là vấn đề lớn và khó khăn”- Bà Vũ chia sẻ.
Bà dẫn chứng Việt Nam đã hội nhập quốc tế, bao nhiêu doanh nghiệp đa quốc gia đã vào Việt Nam nhưng sổ sách kế toán vẫn phải in ra; trong khi đối với một công ty thực hiện hàng ngàn nghiệp vụ mỗi ngày thì một năm lấy đâu ra chỗ để lưu những hồ sơ về các nghiệp vụ đó?
Các doanh nghiệp gửi bản mềm thì cơ quan thu thuế không nghe và doanh nghiệp không nộp được đủ giấy tờ thì không được hoàn thuế. Điều này khiến các doanh nghiệp phải chạy khắp nơi để có thể đủ giấy tờ bản cứng mới được hoàn được thuế. Đây là quyền được thụ hưởng của doanh nghiệp mà họ phải đi xin, cậy cục.
Chưa hết, các doanh nghiệp bỏ ra nhiều tiền để mua hệ thống khai thuế. Thế nhưng khi hoàn thành khai thuế qua mang, cán bộ thuế đòi hỏi thanh lý hợp đồng. Việc đòi hỏi của các cán bộ thuế là vô lý.
TS Nguyễn Anh Tuấn, Tổng biên tập Báo Diễn đàn đầu tư, cho rằng ngành thuế yêu cầu doanh nghiệp đa quốc gia in sổ sách chứng từ đúng là việc các tập đoàn tiên tiến không làm được. Tới khi nào cơ quan thuế chưa theo kịp được đà phát triển của doanh nghiệp thì vướng mắc này còn tiếp tục. Cách duy nhất để giải quyết là Chính phủ phải điện tử hóa đến từng địa phương, cơ quan quản lý để tạo điều kiện thuận lợi cho việc thu thuế của Việt Nam.
Điều quan trọng mà hàng triệu doanh nghiệp đều quan tâm là cán bộ phải thay đổi cả chất và hình thức, thay đổi là tư duy nghi vấn, áp đặt, đưa ra những nghĩa vụ thuế không hợp lý với doanh nghiệp sang đào tạo cán bộ thấm nhuần chính sách, hỗ trợ, hợp tác với doanh nghiệp.
“Cán bộ thuế hiện không thực chất. Thói quen thu thuế của các cán bộ thuế nhiều năm nay mang tính áp đặt và nghi vấn, có thể xuất phát từ những động cơ khác. Người đi thu thuế hiện nay mang tính đối kháng. Cục trưởng Cục thuế Hà Nội có nói với tôi: “Tôi đi thu thuế là thu cả lòng dân”. Tuy nhiên, vấn đề là anh truyền tải quan điểm đó đến nhân viên của mình như thế nào”, bà Vũ nói.
