Tờ The Washington Post ngày 30-6 dẫn các hình ảnh vệ tinh cho thấy Trung Quốc dường như đang xây dựng hơn 100 hầm chứa tên lửa mới trên sa mạc gần Ngọc Môn, tỉnh Cam Túc, tờ Business Insider đưa tin.
Phân tích các hình ảnh vệ tinh từ công ty Planet Labs, ông Jeffrey Lewis và ông Decker Eveleth – hai nhà nghiên cứu tại trung tâm nghiên cứu James Martin thuộc Viện Nghiên cứu Quốc tế Middlebury - đã xác định 119 hầm chứa tên lửa đạn đạo xuyên lục địa (ICBM) đang được xây dựng gần Ngọc Môn, tỉnh Cam Túc.
Ảnh vệ tinh: Trung Quốc có thể đang xây hơn 100 hầm chứa tên lửa ở sa mạc. Ảnh: PLANET LABS/MIIS
Các nhà nghiên cứu cũng xác định hoạt động xây dựng tại một cơ sở được cho là trung tâm điều khiển.
Báo cáo trên được đưa ra sau khi nhà nghiên cứu Hans Kristensen của Liên đoàn các nhà khoa học Mỹ hồi tháng 2 công bố một báo cáo phát hiện Trung Quốc đang xây dựng một số hầm chứa tên lửa đạn đạo bổ sung ở khu vực miền trung nước này.
Trao đổi với The Washington Post, ông Lewis nhận định "nếu tính thêm cả các hầm chứa đang được xây dựng tại các địa điểm khác trên khắp Trung Quốc, thì tổng số sẽ có khoảng 145 hầm chứa đang được xây dựng".
Theo ông Lewis, khả năng là "Trung Quốc đang mở rộng lực lượng hạt nhân của mình một phần nhằm duy trì một lực lượng răn đe có thể tồn tại sau cuộc tấn công đầu tiên của Mỹ với số lượng đủ để đánh bại các hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ".
“Điều đó cho thấy không rõ liệu Trung Quốc có ý định lấp đầy tất cả các hầm chứa bằng tên lửa hạt nhân hay không” – nhà nghiên cứu Lewis cho biết.
"Rất có khả năng là Trung Quốc đang lên kế hoạch cho một ‘trò chơi vỏ sò' (shell game)" – ông Lewis cho biết, đề cập trò chơi tìm vật thể, theo đó một vật thể sẽ được đặt dưới một trong ba vỏ sò và người chơi sẽ thay đổi vị trí ba vỏ sò này để người còn lại đoán vị trí vật thể.
“Nếu đúng như vậy, Trung Quốc sẽ bắt chước một chiến lược của Mỹ trong thời kì Chiến tranh Lạnh và có thể tăng cường khả năng răn đe thông qua sự không chắc chắn về chiến lược” – ông Lewis nói.
Theo Business Insider, Trung Quốc hiện sở hữu kho vũ khí hạt nhân nhỏ hơn đáng kể so với Mỹ và Nga, song Lầu Năm Góc đã cảnh báo Bắc Kinh dường như đang mở rộng khả năng hạt nhân của mình.
Trong báo cáo sức mạnh quân sự Trung Quốc năm 2020, Bộ Quốc phòng Mỹ giải thích rằng bằng chứng cho thấy "Trung Quốc dự định tăng cường khả năng sẵn sàng trong thời bình của các lực lượng hạt nhân bằng cách chuyển sang tư thế Khởi động khi cảnh báo (LOW) thông qua tăng cường lực lượng tại các hầm chứa".
Báo cáo lưu ý thêm rằng "trong thập niên tới, kho dự trữ đầu đạn hạt nhân của Trung Quốc - hiện ước tính ở mức thấp với khoảng 200 đầu đạn - dự kiến sẽ tăng ít nhất gấp đôi quy mô khi Bắc Kinh mở rộng và hiện đại hóa lực lượng hạt nhân của mình".
Một số hầm chứa tên lửa mới đang được xây dựng trên khắp Trung Quốc được cho là có thể chứa ICBM DF-41 mới. Tuy DF-41 được giới thiệu dưới dạng tên lửa di động đường bộ, song Bắc Kinh được cho là đang xem xét cơ sở đường sắt và đường hầm như những lựa chọn thay thế.
Giống như người tiền nhiệm Donald Trump, chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden mong muốn có một cơ chế kiểm soát vũ khí bao gồm cả kho vũ khí hạt nhân đang phát triển của Trung Quốc, không chỉ riêng của Mỹ và Nga. Tuy nhiên, Mỹ không nêu rõ chi tiết về cách thức để đạt được điều này.
