PNO - Cứ gần đến rằm tháng Chạp, những lò mứt gừng truyền thống ở làng Kim Long, TP. Huế lại đỏ lửa cả ngày để kịp cung cấp thị trường tết ở Huế và nhiều địa phương trong nước.
Người dân làng Kim Long đang tất bật làm mứt gừng phục vụ dịp tết. Đây là nơi duy nhất ở cố đô Huế còn lưu giữ nghề làm mứt gừng, mứt nghệ trong những ngày cuối năm âm lịch.
Từ lúc thời tiết chuyển mùa từ thu sang đông, người dân chuyên nghề làm mứt ở Kim Long kéo nhau lên khu vực Tuần (thuộc địa bàn xã Hương Thọ) để săn lùng củ gừng. Đây là loại gừng đặc biệt đảm bảo đúng hương vị gừng gốc Huế.
Theo kinh nghiệm lâu năm của người làm nghề, loại gừng nằm ở thượng nguồn sông Hương có mùi thơm nhẹ, rất lạ, hoàn toàn khác mùi của các loại gừng được trồng và nhập về từ những địa phương khác. Gừng ở đây vừa phải, không già cũng không quá non. Nếu non, mứt gừng làm ra sẽ không có độ cay, gừng già quá thì mứt lại có xơ.
Để có được những lát mứt gừng thơm ngon, cay cay, màu vàng ươm tự nhiên, người làm mứt phải cẩn thận trong từng công đoạn, từ chọn gừng, ra lát, rim đường, đến chọn người đứng lò.
Gừng Huế tuy không to nhưng có mùi thơm và độ cay ngon không nơi nào có được.
Gừng trước khi vào quy trình chế biến mứt, được cạo sạch vỏ và thái mỏng.
Ngày nay, hàng mứt tết đa dạng phong phú, ngon đẹp, nhưng người Huế vẫn không quên mứt gừng được làm ở làng Kim Long.
Nét đặc trưng của mứt gừng Kim Long là các công đoạn chế biến đều thực hiện bằng phương pháp thủ công. Mứt chỉ sử dụng hai nguyên liệu là gừng và đường, không có chất phụ gia.
Mệ Trương Đình Thử (73 tuổi, có thâm niên hơn 40 năm làm nghề mứt gừng truyền thống ở làng Kim Long) chia sẻ, nghề này vất vả, thu nhập không cao, chủ yếu lấy công làm lời và kiếm thêm ít tiền để chi tiêu dịp tết. Trung bình mỗi vụ làm mứt tết, cả nhà bà Thứ đưa ra thị trường từ 1,8-2 tấn mứt gừng.
Phường Kim Long hiện có khoảng 20 hộ làm nghề làm mứt gừng. Ngoài việc phục vụ người dân địa phương, mứt gừng Kim Long còn được thương lái ở Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, TP.HCM đặt hàng quanh năm. Mỗi kg mứt gừng được bán với giá từ 55.000-70.000 đồng.
Cận tết, nhiều người thường đến tận làng Kim Long mua cả thúng mứt gừng để biếu tặng bạn bè ở xa để cùng thưởng thức, chia sẻ với món quà xứ Huế quê nhà.
Giữa muôn vàn loại mứt được bày bán, ngày tết cổ truyền không thiếu mứt gừng. Với hương vị không nơi nào sánh được, mứt gừng Kim Long có truyền thống hơn 200 trăm năm, luôn ưu tiên đặt trên bàn đãi khách ngày tết.